W pierwszym półroczu 2026 r. lekarze wystawili 14,1 mln zaświadczeń o czasowej niezdolności do pracy – o 2,7% mniej niż rok wcześniej. Liczba dni absencji chorobowej zmniejszyła się jednak tylko nieznacznie, do 147,7 mln. Dane Zakładu Ubezpieczeń Społecznych pokazują jednocześnie rosnący udział zwolnień trwających od 11 do 30 dni. Wśród głównych przyczyn nieobecności pozostają choroby układu mięśniowo-szkieletowego, zaburzenia psychiczne i urazy.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak zmieniła się liczba zwolnień lekarskich i dni absencji w pierwszym półroczu 2026 r.
- Ile przeciętnie trwało pojedyncze zwolnienie lekarskie i ile dni absencji przypadało na jednego ubezpieczonego.
- Jakie choroby i problemy zdrowotne odpowiadały za największą liczbę dni niezdolności do pracy.
- Jak zmieniła się liczba zwolnień związanych z infekcjami oraz opieką nad dzieckiem i innymi członkami rodziny.
Zwolnienia lekarskie 2026 – 14,1 mln zaświadczeń w pół roku
Z danych ZUS za pierwsze półrocze 2026 r. wynika, że zarejestrowano 14,1 mln zaświadczeń lekarskich o czasowej niezdolności do pracy, obejmujących łącznie 147,7 mln dni absencji chorobowej. W analogicznym okresie 2025 r. było to 14,5 mln zwolnień oraz 148,1 mln dni nieobecności.
Liczba wystawionych zaświadczeń zmniejszyła się więc o 2,7%, podczas gdy liczba dni absencji spadła zaledwie o 0,3%. Tylko w czerwcu 2026 r. lekarze wystawili ponad 2 mln zwolnień, które przełożyły się na 22,7 mln dni nieobecności.
W przypadku zwolnień wystawianych z powodu choroby samego ubezpieczonego ZUS odnotował 11,4 mln zaświadczeń i 123,1 mln dni absencji. Liczba takich zwolnień była o 2,5% niższa niż rok wcześniej, ale liczba dni nieobecności wzrosła o 0,6%.
Przeciętne zwolnienie trwało niemal 11 dni
Średnia długość pojedynczego zwolnienia lekarskiego w pierwszych sześciu miesiącach 2026 r. wyniosła 10,81 dnia. Na jedną osobę korzystającą ze zwolnienia przypadało natomiast przeciętnie 24,98 dnia absencji.
W przypadku kobiet wskaźnik ten wyniósł 25,70 dnia, a u mężczyzn 24,11 dnia. Kobietom wystawiono 56,3% wszystkich zaświadczeń związanych z chorobą ubezpieczonego.
Różnice widoczne są również w strukturze wieku. Największy udział w liczbie dni absencji miały osoby w wieku 30-39 lat – odpowiadały za 25,7% wszystkich dni niezdolności do pracy. Wśród kobiet było to 29,9%. U mężczyzn największą część absencji, 25,6%, odnotowano natomiast w grupie 40-49 lat.
Rośnie udział zwolnień trwających od 11 do 30 dni
Największą grupę nadal stanowią krótkie zwolnienia wystawiane na okres od 1 do 5 dni – w pierwszym półroczu 2026 r. odpowiadały za 44,5% wszystkich zaświadczeń z powodu choroby ubezpieczonego.
ZUS zwraca jednak uwagę na wzrost udziału zwolnień trwających od 11 do 30 dni. Stanowiły one 29,3% zaświadczeń, podczas gdy rok wcześniej było to 27,9%. Zwiększył się także udział zwolnień jednodniowych – z 7,8% do 8,8%.
Choroby układu ruchu i zaburzenia psychiczne generują miliony dni absencji
Największą liczbę dni niezdolności do pracy w pierwszym półroczu 2026 r. wygenerowały choroby układu mięśniowo-szkieletowego i tkanki łącznej. Z tego powodu odnotowano 21,6 mln dni absencji, czyli 17,5% ogółu.
Drugą grupą były zaburzenia psychiczne i zaburzenia zachowania – 18,2 mln dni, czyli 14,8% absencji. Kolejne miejsca zajęły:
- Urazy, zatrucia i skutki działania czynników zewnętrznych – 17,2 mln dni (14%),
- choroby układu oddechowego – 16,1 mln dni (13,1%),
- ciąża, poród i połóg – 15,6 mln dni (12,7%).
W porównaniu z pierwszym półroczem 2025 r. udział absencji związanej z urazami i zatruciami zwiększył się o 1,5 pkt proc., a związanej z zaburzeniami psychicznymi i zaburzeniami zachowania – o 1,4 pkt proc. Jednocześnie udział dni nieobecności spowodowanych chorobami układu oddechowego zmniejszył się o 3,2 pkt proc.
Duży spadek liczby zwolnień związanych z COVID-19
Dane za czerwiec pokazują także skalę zwolnień związanych z infekcjami. Z powodu ostrych zakażeń górnych dróg oddechowych wystawiono 98,9 tys. zaświadczeń, a z powodu przeziębienia – 62,7 tys.
Znacznie mniej zwolnień dotyczyło grypy i COVID-19. W czerwcu wystawiono odpowiednio 0,9 tys. oraz 0,3 tys. takich zaświadczeń. W porównaniu z czerwcem 2025 r. liczba zwolnień związanych z grypą zmniejszyła się o 32,6%, a z COVID-19 o 91,8%.
Mniej zwolnień na opiekę nad dzieckiem
Zmiany dotyczą również absencji związanej z koniecznością sprawowania opieki. Od stycznia do czerwca 2026 r. wystawiono 1,48 mln zwolnień z powodu opieki nad dzieckiem, obejmujących 5,34 mln dni. W ujęciu rocznym liczba zaświadczeń spadła o 6,2%, a liczba dni nieobecności o 9,7%.
Odwrotny kierunek ZUS odnotował w przypadku opieki nad innymi członkami rodziny. Liczba takich zaświadczeń zwiększyła się o 12,7%, do 283 tys., natomiast liczba dni absencji wzrosła o 9%, osiągając 1,32 mln.
Główne wnioski
- W pierwszym półroczu 2026 r. lekarze wystawili 14,1 mln zwolnień obejmujących 147,7 mln dni absencji. Liczba zaświadczeń spadła o 2,7% rok do roku, a liczba dni nieobecności o 0,3%.
- Najwięcej dni absencji powodowały choroby układu mięśniowo-szkieletowego i tkanki łącznej – 21,6 mln dni, czyli 17,5% ogółu.
- Zaburzenia psychiczne i zaburzenia zachowania odpowiadały za 18,2 mln dni nieobecności, czyli 14,8% absencji, a ich udział zwiększył się o 1,4 pkt proc. rok do roku.
- Rośnie udział zwolnień trwających od 11 do 30 dni – w pierwszym półroczu 2026 r. stanowiły 29,3% zaświadczeń, wobec 27,9% rok wcześniej.
Źródło:
- https://www.zus.pl/-/mniej-zwolnie%C5%84-lekarskich-ale-podobna-liczba-dni-nieobecno%C5%9Bci-w-pracy?redirect=%2F
