Sezon jesienno-zimowy to czas, kiedy gwałtownie rośnie liczba infekcji dróg oddechowych – grypy, COVID-19, RSV, krztuśca czy zakażeń pneumokokowych. Przyczyną są zarówno czynniki środowiskowe (niższa wilgotność, częstsze przebywanie w zamkniętych pomieszczeniach), jak i biologiczne – wzmożona aktywność sezonowych patogenów. Główny Inspektorat Sanitarny odpowiedział na to zagrożenie kampanią „Jesień bez infekcji”, która ma zwiększyć świadomość społeczną i zachęcić do działań profilaktycznych – przede wszystkim szczepień ochronnych.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie infekcje dominują w sezonie jesienno-zimowym i kto jest najbardziej narażony.
- Dlaczego szczepienia ochronne są kluczowym elementem profilaktyki zdrowotnej.
- Gdzie i dla kogo dostępne są refundowane szczepienia przeciw grypie, COVID-19 i innym chorobom.
- Jakie naturalne działania wspierające odporność warto wdrożyć, by uniknąć infekcji.
Szczepienia – najskuteczniejsza profilaktyka
Podczas inauguracji kampanii, która odbyła się 9 września 2025 r., Główny Inspektor Sanitarny, dr n. med. Paweł Grzesiowski, podkreślił:
Jesień to czas, gdy obserwujemy znaczący wzrost liczby infekcji dróg oddechowych – grypy, COVID-19, RSV, krztuśca czy zakażeń pneumokokowych. Chcemy podkreślić, że szczepienia to najskuteczniejsza forma profilaktyki, chroniąca przed ciężkim przebiegiem choroby i powikłaniami.
W spotkaniu udział wzięli także prof. dr hab. n. med. Jolanta Walusiak-Skorupa, dyrektor Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi i prof. dr hab. n. med. Bożena Walewska-Zielecka, przewodnicząca Rady Naukowej Medicover, które zaznaczyły, że szczepienia to nie tylko ochrona jednostki, ale również ważny element ochrony zdrowia publicznego i funkcjonowania gospodarki.
Szczepienia to inwestycja zarówno w ochronę zdrowia, jak i w gospodarkę – zauważyła prof. Walusiak-Skorupa.
Jak dodała również prof. Walewska-Zielecka.
Szczepienia to pewna inwestycja w zdrowie i bezpieczeństwo zarówno dla nas samych, jak i dla naszych bliskich.
Dane epidemiologiczne: sezon 2024/2025
Statystyki z ostatnich miesięcy uzasadniają potrzebę intensyfikacji działań profilaktycznych:
- ponad 2 mln przypadków grypy,
- 25 tys. hospitalizacji,
- ok. 1000 zgonów, głównie wśród seniorów,
- ponad 32 tys. przypadków krztuśca – 35 razy więcej niż rok wcześniej,
- rekordowy sezon RSV – ponad 52 tys. zakażeń w styczniu i lutym 2025 r.,
- wzrost zakażeń pneumokokowych – szczególnie serotypem 19A, często wielolekoopornym.
Dodatkowo, wyszczepialność przeciw grypie spadła o 7% względem poprzedniego sezonu, co wpisuje się w negatywny trend ostatnich lat.
Kto powinien się zaszczepić?
Szczepienia zalecane są każdemu, ale w szczególności grupom podwyższonego ryzyka:
Seniorzy
Z wiekiem układ odpornościowy słabnie, a infekcje mogą prowadzić do poważnych powikłań, zwłaszcza u osób z chorobami przewlekłymi.
Zalecane szczepienia dla seniorów:
- grypa,
- COVID-19,
- RSV,
- pneumokoki,
- krztusiec.
Kobiety w ciąży
Szczepienia chronią zarówno matkę, jak i dziecko – poprzez przezłożyskowy transport przeciwciał.
Zalecane szczepienia dla kobiet w ciąży:
- grypa,
- krztusiec,
- RSV,
- COVID-19.
Szczepienie kobiet w ciąży zapewnia indywidualną ochronę ciężarnej oraz bierną ochronę dziecka w pierwszych miesiącach życia” – przypomina Główny Inspektorat Sanitarny.
Pracownicy i pracodawcy
Szczepienia w miejscu pracy zmniejszają absencje, chronią stabilność organizacyjną firm i zapobiegają rozprzestrzenianiu się infekcji.
Szczepienia szczególnie zalecane pracownikom ochrony zdrowia:
- grypa,
- COVID-19,
- krztusiec.
Chroniąc pracowników, chronimy też funkcjonowanie całej instytucji – zaznaczył dr Grzesiowski.
Gdzie można się zaszczepić?
Szczepienia refundowane są dostępne m.in.:
- w przychodniach POZ,
- w aptekach (dla osób dorosłych), które podpisały umowę z NFZ.
Pełna lista punktów szczepień dostępna jest na stronie: pacjent.gov.pl.
Już od 22 września dostępne będą szczepionki przeciw COVID-19 – dostosowane do aktualnie krążących wariantów.
Wspieraj odporność naturalnie
Szczepienia to fundament profilaktyki, ale nie jedyny element skutecznej ochrony zdrowia. Równie ważna jest codzienna dbałość o odporność:
- wysypiaj się,
- odżywiaj się różnorodnie,
- ruszaj się regularnie,
- unikaj stresu,
- przestrzegaj higieny,
- wietrz pomieszczenia,
- unikać kontaktu z chorymi,
- noś maseczkę, jeśli masz objawy infekcji.
Kampania „Jesień bez infekcji” – wspólna odpowiedzialność
Celem ogólnopolskiej kampanii GIS jest nie tylko promocja szczepień, ale też budowanie wspólnoty odpowiedzialnej za zdrowie publiczne.
Każde szczepienie to realna ochrona nie tylko dla osoby zaszczepionej, ale także dla jej bliskich i współpracowników. Tylko wspólnie możemy ograniczyć ryzyko ciężkich powikłań i zadbać o zdrowie w sezonie jesienno-zimowym – podkreślił dr Paweł Grzesiowski.
Zachęcamy do śledzenia kampanii „Jesień bez infekcji” w mediach społecznościowych GIS oraz do aktywnego udziału w budowaniu odporności populacyjnej.
Główne wnioski
- W sezonie 2024/2025 odnotowano ponad 2 mln przypadków grypy, ponad 32 tys. zachorowań na krztusiec i 52 tys. zakażeń RSV – dane te uzasadniają intensyfikację działań profilaktycznych.
- Najskuteczniejszą formą ochrony są szczepienia – szczególnie dla seniorów, kobiet w ciąży oraz pracowników ochrony zdrowia, co potwierdzają eksperci i dane epidemiologiczne.
- Szczepienia przeciw grypie, COVID-19, krztuścowi i pneumokokom dostępne są m.in. w POZ i aptekach współpracujących z NFZ – lista punktów na pacjent.gov.pl.
- Oprócz szczepień warto wspierać odporność codziennymi nawykami – snem, dietą, aktywnością fizyczną, higieną i unikanie kontaktu z chorymi to skuteczne uzupełnienie profilaktyki.
Źródło:
- GIS
