Wraz z rozpoczęciem semestru letniego we wrocławskich szkołach zainaugurowano program „Roślinny Market” – pierwszy z trzech projektów prozdrowotnych realizowanych w ramach kampanii #nabieraMYodwagi, prowadzonej od półtora roku przez Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu. Inicjatywa ma na celu realną zmianę nawyków żywieniowych dzieci poprzez innowacyjne podejście oparte na grywalizacji, współpracy z rodzicami oraz praktycznych warsztatach. Inauguracja odbyła się w Zespole Szkolno-Przedszkolnym nr 1 przy ul. Zemskiej we Wrocławiu i stanowi początek działań prowadzonych we współpracy z Departamentem Edukacji Urzędu Miejskiego we Wrocławiu oraz partnerami kampanii.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Na czym polega program „Roślinny Market” i w jaki sposób wykorzystuje grywalizację do kształtowania zdrowych nawyków żywieniowych u dzieci.
- Dlaczego kampania #nabieraMYodwagi koncentruje się na profilaktyce otyłości oraz jakie dane WHO pokazują skalę problemu wśród najmłodszych.
- Jaką rolę w projekcie odgrywają rodzice i dlaczego współpraca szkoły z domem jest kluczowa dla trwałej zmiany nawyków.
- Jakie kolejne programy prozdrowotne ruszają we Wrocławiu w ramach szerokiej koalicji instytucji, fundacji i partnerów biznesowych.
Grywalizacja zamiast wykładu – jak działa „Roślinny Market”
Program zrywa z tradycyjną, podawczą formą edukacji żywieniowej. Jego rdzeniem jest gra edukacyjna, której celem jest zwiększenie spożycia warzyw, owoców i innych produktów roślinnych oraz przełamanie monotonii w codziennym jadłospisie dzieci. Jak wyjaśnia autor projektu, Mikołaj Choroszyński, psychodietetyk z Fundacji FitMIND:
Gra koncentruje się na zwiększeniu spożycia warzyw, owoców i innych produktów roślinnych, a jej mechanika motywuje dzieci do eksperymentowania z nowymi smakami. Projekt łączy edukację szkolną w formie warsztatów ze środowiskiem domowym poprzez grę planszową umieszczoną na lodówce.
Pierwsze warsztaty przeprowadzono 19 lutego w klasie szóstej oraz w grupie sześciolatków w zerówce.
Zasady gry – prostota i systematyczność
Mechanizm gry został zaprojektowany tak, aby był intuicyjny i możliwy do realizacji w każdym domu.
- Dzieci zdobywają punkty za każdy nowy produkt roślinny zjedzony w danym tygodniu.
- Powtarzanie tego samego produktu nie przynosi dodatkowych punktów.
- Plansza obejmuje 100 podstawowych składników.
- Gra trwa cztery tygodnie.
- Rodzice pełnią rolę „partnerów w drużynie” – wspólnie planują zakupy i zachęcają do próbowania nowych produktów.
Jak podkreśla dietetyczka Justyna Niziołek, prowadząca warsztaty:
Choć na planszy jest aż 100 produktów, są to owoce i warzywa bazowe, które nie kosztują majątku. Każde dziecko i każdy rodzic jest w stanie zjeść 30 z nich tygodniowo. Chodzi o to, by przez zabawę i doświadczenie realnie wpłynąć na zmianę nawyków, aby dzieci czuły że mają wpływ na swoją dietę i tym samym jadły zdrowo.
Program obejmuje obecnie 10 wrocławskich zespołów szkolno-przedszkolnych – w każdej placówce uczestniczy jedna klasa szósta i jedna grupa zerówkowa.
Alarmujące dane WHO – tło problemu
Inicjatywa powstała w odpowiedzi na rosnący problem nadwagi i otyłości wśród dzieci. Z danych WHO wynika, że:
- co czwarte dziecko w wieku 7–9 lat w Europie ma nadwagę,
- co dziesiąte dziecko zmaga się z otyłością,
- tylko połowa dzieci spożywa owoce codziennie,
- zaledwie jedna trzecia je warzywa każdego dnia,
- w ciągu najbliższej dekady nawet połowa dorosłych może mieć nadwagę lub otyłość.
Prof. dr hab. Marzena Dominiak, prorektor UMW i inicjatorka kampanii, podkreśla:
Ideą kampanii #nabieraMYodwagi jest profilaktyka i zapobieganie otyłości wśród dzieci i młodzieży, porządkowanie faktów i walka z fake newsami dotyczącymi odżywiania. Cieszę się, że przeszliśmy do realnych, praktycznych działań . Otyłość to choroba cywilizacyjna, której czynniki ryzyka – takie jak dieta czy ruch – można modyfikować. Nieprawidłowa masa ciała wpływa nie tylko na zdrowie fizyczne, ale i psychiczne, wyniki w nauce oraz jakość życia, a w przyszłości zwiększa ryzyko otyłości i innych chorób przewlekłych.
Kolejne etapy kampanii #nabieraMYodwagi
„Roślinny Market” jest pierwszym z trzech programów realizowanych w tym semestrze.
Profilaktyka próchnicy
Program prowadzony przez Fundację Smile Together skierowany jest do uczniów klas pierwszych. Obejmuje edukację w zakresie higieny jamy ustnej w kluczowym okresie wymiany uzębienia. Dzieci uczestniczą w cyklu zajęć, zbierają elementy układanki, a na zakończenie otrzymują szczoteczkę soniczną.
Wsparcie aktywności i wady postawy
Program realizowany przez Fundację Connect4Kids obejmie około 1000 dzieci w wieku 4–10 lat. Wykorzystuje narzędzia oparte na sztucznej inteligencji do monitorowania nadwagi oraz wczesnego wykrywania wad postawy przez rodziców.
Szeroka koalicja partnerów
Kampania #nabieraMYodwagi to projekt międzyinstytucjonalny, wspierany przez:
- Urząd Miejski Wrocławia,
- Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego,
- Kuratorium Oświaty we Wrocławiu,
- wrocławskie uczelnie (UEW, UWr, AWF, ASP),
- Powiatową Stację Sanitarno-Epidemiologiczną we Wrocławiu,
- fundacje FitMIND, Smile Together, Connect4Kids,
- partnerów biznesowych, m.in. Procter & Gamble Polska i sieć aptek Dr. Max.
Wcześniejsze działania kampanii obejmowały m.in. dwie konferencje w Sejmie RP, poświęcone praktycznym aspektom profilaktyki i leczenia otyłości.
Główne wnioski
- „Roślinny Market” obejmuje obecnie 10 wrocławskich zespołów szkolno-przedszkolnych i łączy warsztaty szkolne z czterotygodniową grą realizowaną w domu.
- Program promuje spożycie 100 podstawowych produktów roślinnych, motywując dzieci do próbowania nowych warzyw i owoców poprzez system punktowy.
- Dane WHO są alarmujące: co czwarte dziecko w Europie w wieku 7–9 lat ma nadwagę, a tylko jedna trzecia spożywa warzywa codziennie.
- Kampania #nabieraMYodwagi to szersza strategia profilaktyki, obejmująca także program profilaktyki próchnicy i projekt monitorowania aktywności oraz wad postawy z wykorzystaniem AI.
Źródło:
- Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu
