Przylądek Nadziei we Wrocławiu — jeden z największych ośrodków onkologii i transplantologii dziecięcej w Europie — obchodzi 10 lat działalności w nowej siedzibie i zapowiada kolejny przełom. Klinika planuje uruchomić wyspecjalizowane centrum terapii genowych dla chorób rzadkich i ultrarzadkich. To projekt, który może uczynić Wrocław siódmym ośrodkiem w Europie i pierwszym w Europie Środkowo-Wschodniej oferującym takie leczenie pediatryczne.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak powstał i jak działa wrocławski ośrodek onkologii i transplantacji dziecięcej Przylądek Nadziei.
- Dlaczego we Wrocławiu powstanie nowe centrum terapii genowych i jakie choroby będzie leczyć.
- Jakie pionierskie terapie przeprowadzono w klinice, w tym CAR-T i pierwszą w Polsce terapię genową RAG1.
- Jakie znaczenie mają nowe inwestycje USK dla leczenia dzieci w Polsce.
Dekada, która zmieniła standard leczenia dzieci
Klinika Transplantacji Szpiku, Onkologii i Hematologii Dziecięcej USK udzieliła w tym czasie pomocy około 8000 pacjentom, a dodatkowe tysiące korzystały z przyklinicznych poradni. Od momentu przeniesienia z budynku przy ul. Bujwida do nowoczesnej siedziby na Borowskiej, ośrodek zyskał warunki umożliwiające leczenie na poziomie europejskich centrów referencyjnych. Liczba miejsc wzrosła o 25%, a struktura oddziałów pozwala na bezpieczeństwo epidemiologiczne, którego wcześniej nie dało się osiągnąć.
Budowa nowego kompleksu była koniecznością — poprzedni obiekt groził zawaleniem. Projekt wzorowany na ośrodkach we Frankfurcie i Tybindze zrealizowano dzięki połączeniu funduszy fundacji i środków publicznych. Kluczowe było pozyskanie 85 mln zł z funduszy UE i 15 mln zł z Ministerstwa Zdrowia, co umożliwiło oddanie nowej kliniki do użytku w 2015 roku.
Specjaliści związani z wrocławską onkologią podkreślają skalę zmian, jakie zaszły w ciągu 40 lat. Kiedyś, przy fatalnych warunkach sanitarnych starych budynków, infekcje powikłane były jedną z głównych przyczyn zgonów, a szanse na wyleczenie nowotworów sięgały zaledwie 20%. Dziś w przypadku białaczek i chłoniaków wyleczalność osiąga 90–95%, co eksperci określają jako bezprecedensowy postęp.
Rekordowe transplantacje i europejska czołówka CAR-T
Ośrodek zajmuje dziś 2–3 miejsce w Europie pod względem liczby transplantacji u dzieci – od 2015 roku wykonano ponad 750 takich procedur. W marcu 2020 roku klinika jako pierwsza w Polsce przeprowadziła terapię CAR-T u dziecka. Od tego czasu z metody skorzystało 49 pacjentów, a na 1 grudnia zaplanowano 50. zabieg. Terapia, polegająca na modyfikacji genetycznej limfocytów T, stała się jednym ze znaków rozpoznawczych wrocławskiego centrum.
Pionierskie terapie genowe – przypadek Olafa
We Wrocławiu wykonano także pierwszą w Polsce terapię genową u dziecka z wrodzonym niedoborem odporności RAG1. Zastosowane postępowanie, oparte na korekcji materiału genetycznego komórek macierzystych w wyspecjalizowanym laboratorium w Holandii, pozwoliło pacjentowi odzyskać prawidłową odporność. Był to czwarty taki zabieg na świecie i pierwszy poza Leiden.
– Tacy pacjenci bez leczenia umierają zazwyczaj w ciągu 6-9 miesięcy. (…) Dziś chłopiec jest zdrowym, pogodnym dzieckiem, a jego odporność nie różni się od rówieśników – mówi prof. Krzysztof Kałwak, kierownik Katedry i Kliniki Transplantacji Szpiku, Onkologii i Hematologii Dziecięcej Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu.
Krok w przyszłość: centrum terapii genowych
Klinika pracuje nad uruchomieniem nowego ośrodka — Quality Treatment Center — które ma specjalizować się w terapii genowej m.in. leukodystrofii metachromatycznej. Taki ośrodek byłby jedynym w Europie Środkowo-Wschodniej, a siódmym w Europie, prowadząc leczenie chorób rzadkich i ultrarzadkich, w tym zaburzeń odporności i chorób metabolicznych.
– Mam nadzieję, że w przyszłym roku powstanie centrum dedykowane terapii genowej w ciężkiej, śmiertelnej chorobie, jaką jest leukodystrofia metachromatyczna. (…) Chcemy być centrum, które leczy pacjentów onkologicznych, ale również wszelkie niedobory odporności i choroby metaboliczne, czyli choroby rzadkie i ultrarzadkie – podkreśla prof. Kałwak.
Przylądek jako filar USK i projekt Centrum Pediatrycznego
Placówka pełni strategiczną funkcję dla USK we Wrocławiu — przyciąga specjalistów, podnosi jakość leczenia i wyznacza kierunki rozwoju pediatrii w regionie. Szpital rozwija obecnie Uniwersyteckie Centrum Pediatryczne, które ma skupić kluczowe oddziały dziecięce w jednym kompleksie, zapewniając ciągłość i integrację leczenia najmłodszych pacjentów.
Od 34 lat klinikę wspiera Fundacja Na Ratunek Dzieciom z Chorobą Nowotworową, finansując leczenie, terapie nierefundowane, wsparcie psychospołeczne i rozwój personelu. Tylko w ostatnich 10 latach fundacja przeznaczyła m.in. ponad 17 mln zł na procedury medyczne, 5 mln zł na badania naukowe i 12 mln zł na szkolenia.
Główne wnioski
- Przylądek Nadziei planuje uruchomić Quality Treatment Center – centrum terapii genowych dla chorób rzadkich, które będzie pierwszym takim ośrodkiem w Europie Środkowo-Wschodniej.
- Klinika wykonała ponad 750 transplantacji od 2015 roku i zajmuje 2–3 miejsce w Europie pod względem liczby przeszczepów u dzieci.
- We Wrocławiu przeprowadzono pierwszą w Polsce terapię genową niedoboru odporności RAG1 oraz 49 terapii CAR-T, a 50. zabieg zaplanowano na 1 grudnia.
- Fundacja Na Ratunek Dzieciom z Chorobą Nowotworową przeznaczyła w ostatniej dekadzie ponad 17 mln zł na procedury medyczne i znacząco wspiera rozwój leczenia oraz personelu.
Źródło:
- https://www.umw.edu.pl/pl/aktualnosci/jubileusz-przyladka-nadziei
