Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej zgłosiło zastrzeżenia do projektu rozporządzenia Ministerstwa Zdrowia, który przewiduje zwiększenie liczby umiejętności zawodowych lekarzy i lekarzy dentystów z 57 do 70. Samorząd ostrzega, że rozszerzanie systemu certyfikacji bez opracowania wymaganych standardów może utrudnić lekarzom zdobywanie nowych kwalifikacji. Krytykuje również rozwiązania pozwalające na uzyskiwanie kompetencji właściwych dla określonych specjalizacji bez odbycia pełnego szkolenia specjalizacyjnego.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego NRL krytykuje zwiększenie liczby umiejętności zawodowych lekarzy z 57 do 70.
- Jak brak minimalnych standardów utrudnia uzyskiwanie certyfikatów umiejętności zawodowych.
- Dlaczego samorząd lekarski obawia się osłabienia znaczenia szkolenia specjalizacyjnego.
- Jakie zmiany NRL proponuje w zakresie m.in. obesitologii, echokardiografii, robotyki medycznej i innych umiejętności.
NRL: brakuje standardów certyfikacji umiejętności zawodowych
W stanowisku nr 32/26/P-X z 29 października 2026 r. Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej zwróciło uwagę na nierozwiązany od lat problem certyfikacji umiejętności zawodowych lekarzy i lekarzy dentystów.
Zgodnie z art. 17 ust. 21 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty Minister Zdrowia powinien zlecać właściwym instytutom badawczym opracowanie minimalnych standardów certyfikacji, a następnie je zatwierdzać. Tymczasem, jak wskazuje samorząd, pomimo upływu blisko sześciu lat od wprowadzenia tych przepisów, w wielu dziedzinach nadal nie ma zatwierdzonych standardów.
Obecny wykaz obejmuje 57 umiejętności zawodowych, a projekt rozporządzenia przewiduje zwiększenie ich liczby do 70. Zdaniem NRL bez usprawnienia procedur opracowywania standardów rozszerzenie listy może dodatkowo opóźnić możliwość uzyskiwania certyfikatów.
Samorząd zauważa również, że ani uzasadnienie projektu, ani Ocena Skutków Regulacji nie wyjaśniają, w jaki sposób Ministerstwo Zdrowia zamierza rozwiązać ten problem.
Certyfikaty nie powinny zastępować szkolenia specjalizacyjnego
Jednym z głównych zastrzeżeń NRL jest możliwość wyodrębniania określonych procedur z istniejących specjalizacji lekarskich i udostępniania ich lekarzom innych specjalności, a niekiedy również osobom bez specjalizacji.
Zdaniem samorządu system certyfikacji powinien umożliwiać poszerzanie kompetencji zawodowych, a nie stanowić alternatywę dla kilkuletniego szkolenia zakończonego Państwowym Egzaminem Specjalizacyjnym.
NRL wskazuje, że wykonywanie wysokospecjalistycznych procedur wymaga nie tylko opanowania określonych czynności, lecz także szerokiej wiedzy klinicznej zdobywanej podczas specjalizacji. Samorząd obawia się, że proponowane rozwiązania mogą prowadzić do stopniowego obniżania znaczenia kształcenia specjalizacyjnego.
W ocenie Prezydium NRL niedobór specjalistów w poszczególnych dziedzinach medycyny nie powinien być uzasadnieniem dla przekazywania ich kompetencji lekarzom bez odpowiedniego przygotowania.
NRL chce certyfikacji z medycyny cyfrowej i flebologii
Samorząd negatywnie ocenia nieuwzględnienie w projekcie dwóch proponowanych wcześniej umiejętności zawodowych – medycyny cyfrowej oraz flebologii.
Szczególne znaczenie NRL przypisuje medycynie cyfrowej. W ocenie samorządu rozwój sztucznej inteligencji i innych technologii medycznych wymaga od lekarzy nowych kompetencji, zwłaszcza w zakresie oceny skuteczności, bezpieczeństwa i ograniczeń stosowanych narzędzi. Certyfikacja w tej dziedzinie mogłaby obejmować umiejętność krytycznej oceny technologii cyfrowych na podstawie aktualnej wiedzy medycznej.
Echokardiografia, obesitologia i robotyka medyczna. Konkretne uwagi NRL
Prezydium NRL zgłosiło również szczegółowe zastrzeżenia dotyczące kwalifikacji wymaganych do uzyskania poszczególnych certyfikatów. Samorząd proponuje między innymi:
- Echokardiografia dorosłych i dzieci – precyzyjne określenie zakresu badań objętych certyfikacją oraz umożliwienie zdobywania odpowiednich umiejętności zarówno kardiologom, jak i kardiologom dziecięcym.
- Obesitologia – ograniczenie możliwości uzyskania certyfikatu do lekarzy posiadających specjalizację, niezależnie od jej dziedziny.
- Leczenie żywieniowe – wykluczenie możliwości certyfikacji lekarzy bez specjalizacji ze względu na złożoność żywienia dojelitowego i pozajelitowego.
- Robotyka medyczna – rozszerzenie dostępu do certyfikacji o specjalistów ortopedii i traumatologii narządu ruchu oraz lekarzy posiadających odpowiadające im wcześniejsze specjalizacje.
- Wentylacja inwazyjna – dopuszczenie do certyfikacji również specjalistów chorób wewnętrznych, chirurgii ogólnej, neurochirurgii i kardiochirurgii.
- Radiologia zabiegowa w kardiologii – umożliwienie uzyskiwania certyfikatów także specjalistom kardiologii dziecięcej, z uwzględnieniem zakresu ich kompetencji.
NRL chce usunięcia chirurgii głowy i szyi z wykazu
Prezydium NRL wnioskuje o wykreślenie z projektu umiejętności zawodowej „Chirurgia głowy i szyi”. Argumentuje, że procedury z tego zakresu stanowią już część specjalizacji z otorynolaryngologii oraz chirurgii szczękowo-twarzowej.
Zdaniem samorządu wprowadzenie dodatkowego certyfikatu, bez określenia nowych kompetencji wykraczających poza istniejące programy specjalizacji, może prowadzić do niejasności dotyczących kwalifikacji wymaganych przy kontraktowaniu świadczeń przez NFZ.
Główne wnioski
- Ministerstwo Zdrowia proponuje zwiększenie liczby umiejętności zawodowych z 57 do 70, mimo że w wielu dziedzinach nadal nie zatwierdzono minimalnych standardów certyfikacji.
- Prezydium NRL ostrzega przed osłabieniem znaczenia specjalizacji lekarskich poprzez umożliwianie zdobywania wybranych kompetencji wysokospecjalistycznych bez pełnego szkolenia specjalizacyjnego.
- Samorząd zgłasza uwagi do kwalifikacji wymaganych przy certyfikacji m.in. z obesitologii, echokardiografii, leczenia żywieniowego, robotyki medycznej i wentylacji inwazyjnej.
- NRL postuluje dodanie medycyny cyfrowej i flebologii do wykazu umiejętności zawodowych oraz wykreślenie chirurgii głowy i szyi.
Źródło:
- https://nil.org.pl/aktualnosci/9471-prezydium-nrl-certyfikaty-umiejetnosci-zawodowych-nie-moga-zastepowac-specjalizacji-lekarskich
