Do konsultacji publicznych trafił projekt długo oczekiwanej zmiany dotyczącej leczenia cukrzycy z wykorzystaniem osobistych pomp insulinowych. Ministerstwo Zdrowia chce umożliwić korzystanie ze świadczenia gwarantowanego także pacjentom po ukończeniu 26. roku życia. Rozszerzenie ma objąć osoby z cukrzycą typu 1 lub 3 spełniające określone kryteria kliniczne. Nowe przepisy mają wejść w życie 1 stycznia 2027 r.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak ma zmienić się dostęp do pomp insulinowych na NFZ po ukończeniu 26. roku życia.
- Jakie kryteria będą musieli spełnić dorośli pacjenci z cukrzycą typu 1 lub 3.
- Dlaczego Ministerstwo Zdrowia proponuje zniesienie obecnego kryterium wieku.
- Kiedy nowe zasady mają wejść w życie.
Pompy insulinowe także dla pacjentów po 26. roku życia
Projekt z 14 lipca 2026 r. zmienia rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej. Kluczowa zmiana dotyczy świadczenia „Leczenie insuliną z zastosowaniem pompy insulinowej: Założenie pompy insulinowej”.
Obecnie granica wieku dla pacjentów korzystających z tego świadczenia wynosi 26 lat. Ministerstwo Zdrowia proponuje odejście od tego ograniczenia i rozszerzenie finansowanego ze środków publicznych świadczenia na starszych pacjentów.
Po ukończeniu 26. roku życia do świadczenia będą mogły zostać zakwalifikowane osoby z cukrzycą typu 1 lub 3, jeżeli spełnią co najmniej jedno z pięciu wskazanych w projekcie kryteriów. Są to:
- kontynuacja terapii z wykorzystaniem osobistej pompy insulinowej (OPI),
- powtarzające się ciężkie hipoglikemie,
- powtarzające się hiperglikemie o brzasku,
- niestabilność glikemii,
- obecność przewlekłych powikłań cukrzycy.
Dla młodszych pacjentów pozostaną odrębne kryteria
Projekt zachowuje również zasady kwalifikacji pacjentów do ukończenia 26. roku życia. W tej grupie wymagane będzie występowanie co najmniej jednego z określonych stanów klinicznych.
Katalog obejmuje powtarzające się ciężkie hipoglikemie, powtarzające się hiperglikemie o brzasku, niestabilność glikemii wymagającą co najmniej siedmiu pomiarów na dobę, obecność powikłań cukrzycy lub występowanie kwasicy ketonowej.
Samo świadczenie ma obejmować zaopatrzenie pacjenta w pompę insulinową oraz edukację pozwalającą choremu lub jego opiekunowi na samodzielne posługiwanie się urządzeniem i wymianę osprzętu.
Świadczenie będzie realizował lekarz specjalista w dziedzinie diabetologii lub lekarz w trakcie tej specjalizacji, posiadający wcześniejsze doświadczenie w prowadzeniu pacjentów korzystających z pompy insulinowej.
Ministerstwo Zdrowia: kryterium wieku nie ma uzasadnienia medycznego
W uzasadnieniu projektu Ministerstwo Zdrowia wskazuje, że eksperci kliniczni od dłuższego czasu zwracają uwagę na potrzebę zmiany warunków realizacji świadczenia. Obowiązująca granica wieku nie znajduje – według przywołanych opinii ekspertów – uzasadnienia medycznego.
Resort wskazuje również na potencjalne znaczenie zmiany dla równego dostępu do terapii oraz ograniczania powikłań cukrzycy.
Podstawą do przygotowania nowych rozwiązań były m.in. analizy Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji. W raporcie nr WS.422.6.2025 z 27 czerwca 2025 r. AOTMiT wskazała, że zastosowanie pompy insulinowej w cukrzycy typu 1 przynosi istotne statystycznie korzyści dotyczące m.in. obniżenia HbA1c, zmniejszenia dobowej dawki insuliny oraz poprawy czasu przebywania glikemii w zakresie docelowym.
Analiza wskazywała również na zmniejszenie zmienności glikemii, większą satysfakcję z terapii oraz redukcję stresu.
AOTMiT już w 2023 roku opowiedziała się za zniesieniem kryterium wieku
Rozszerzenie dostępu do świadczenia na pacjentów po 26. roku życia nie jest nową propozycją. Zasadność takiej zmiany była już wcześniej analizowana przez AOTMiT w ramach raportu WS.422.17.2023.
Rada Przejrzystości w stanowisku nr 145/2023 z 28 sierpnia 2023 r. oraz prezes AOTMiT uznali wówczas za zasadne zniesienie kryterium wieku. Jednocześnie wskazali na potrzebę zawężenia pozostałych kryteriów kwalifikacji i wypracowania ich wspólnie z ekspertami klinicznymi.
Zmiana ma wejść w życie 1 stycznia 2027 roku
Projektowane rozporządzenie przewiduje wejście nowych zasad w życie 1 stycznia 2027 r. Jeżeli przepisy zostaną przyjęte w proponowanym kształcie, zakończy się obowiązywanie sztywnej granicy 26. roku życia przy kwalifikacji do tego świadczenia gwarantowanego.
Główne wnioski
- Ministerstwo Zdrowia chce umożliwić korzystanie z pompy insulinowej na NFZ także pacjentom po ukończeniu 26. roku życia.
- Rozszerzone świadczenie ma objąć osoby z cukrzycą typu 1 lub 3, które spełnią co najmniej jedno z pięciu kryteriów klinicznych.
- Eksperci kliniczni wskazują, że obecna granica 26 lat nie ma uzasadnienia medycznego, a jej zniesienie poparli wcześniej Rada Przejrzystości i prezes AOTMiT.
- Projekt zakłada, że nowe zasady wejdą w życie 1 stycznia 2027 r..
Źródło:
- https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12413300/katalog/13219808#13219808
