Ministerstwo Zdrowia proponuje wydłużenie do 31 grudnia 2028 r. okresu przejściowego dla ośrodków wykonujących trombektomię mechaniczną u pacjentów z udarem niedokrwiennym mózgu. Zgodnie z projektem placówki nadal mogłyby korzystać z oddziału neurochirurgii znajdującego się poza ich lokalizacją, pod warunkiem zapewnienia transportu w czasie nieprzekraczającym średnio 30 minut. Resort obawia się, że wprowadzenie od 2027 r. bardziej rygorystycznych wymagań ograniczyłoby liczbę ośrodków i dostępność leczenia. Projekt rozporządzenia z 5 listopada 2026 r. skierowano do konsultacji publicznych i opiniowania z 10-dniowym terminem zgłaszania uwag.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego Ministerstwo Zdrowia proponuje wydłużenie okresu przejściowego dla ośrodków wykonujących trombektomię mechaniczną do końca 2028 r.
- Jakie wymagania dotyczące dostępu do oddziału neurochirurgii muszą spełniać szpitale.
- Co pokazują dane NFZ dotyczące udziału neurochirurgii w leczeniu pacjentów poddawanych trombektomii mechanicznej.
- Dlaczego nowe przepisy mogą wpłynąć na liczbę ośrodków i czas transportu pacjentów z udarem niedokrwiennym mózgu.
Oddział neurochirurgii nie będzie obowiązkowy na miejscu do końca 2028 r.?
Projekt nowelizacji rozporządzenia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego zakłada przesunięcie o dwa lata terminu dostosowania ośrodków wykonujących trombektomię mechaniczną do docelowych wymagań organizacyjnych.
Obecnie świadczeniodawcy mogą zapewniać oddział neurochirurgii w swojej lokalizacji lub w dostępie. W drugim przypadku konieczne jest zagwarantowanie możliwości wykonania hemikraniektomii odbarczającej lub drenażu komorowego, również podczas dyżuru medycznego. Średni czas dotarcia transportem sanitarnym do oddziału nie może przekraczać 30 minut.
Od 1 stycznia 2027 r. miał zacząć obowiązywać wymóg posiadania takiego oddziału neurochirurgii bezpośrednio w lokalizacji świadczeniodawcy. Ministerstwo Zdrowia proponuje jednak utrzymanie dotychczasowego rozwiązania przejściowego do 31 grudnia 2028 r.
NFZ przedstawił dane dotyczące udziału neurochirurgii w leczeniu udarów
Jak wynika z uzasadnienia projektu, Narodowy Fundusz Zdrowia nie dysponuje dotychczas analizami potwierdzającymi, że obecność oddziału neurochirurgii w tej samej lokalizacji poprawia wyniki leczenia pacjentów poddawanych trombektomii mechanicznej w porównaniu z modelem zapewniającym dostęp do neurochirurgii w ciągu 30 minut.
Dane NFZ wskazują również, że trombektomia mechaniczna jest wykonywana przede wszystkim na oddziałach neurologii, a bezpośredni udział neurochirurgii pozostaje niewielki.
- W 2025 r. spośród 65 342 hospitalizacji związanych z trombektomią mechaniczną w 30 przypadkach odnotowano jednoczesny udział oddziału neurologii i neurochirurgii.
- W pierwszym półroczu 2026 r. takie współuczestnictwo wystąpiło w 17 przypadkach spośród 33 162 hospitalizacji.
Resort chce wykorzystać dodatkowe dwa lata na przeprowadzenie analiz klinicznych, organizacyjnych i ekonomicznych, które pozwolą ocenić zasadność utrzymania docelowego wymagania.
Ministerstwo Zdrowia obawia się ograniczenia dostępności trombektomii
W uzasadnieniu wskazano, że obowiązek posiadania oddziału neurochirurgii na miejscu mógłby doprowadzić do zmniejszenia liczby placówek uprawnionych do wykonywania trombektomii mechanicznej. Dla części szpitali oznaczałby również konieczność poniesienia dodatkowych kosztów organizacyjnych i kadrowych.
Zmniejszenie liczby ośrodków mogłoby wydłużyć transport pacjentów wymagających pilnego leczenia udaru niedokrwiennego mózgu. Ma to szczególne znaczenie w przypadku trombektomii, której skuteczność jest ściśle związana z czasem rozpoczęcia leczenia.
Z oceny skutków regulacji wynika, że świadczenie dotyczy około 7 tys. pacjentów rocznie, a projektowane przepisy obejmują 206 świadczeniodawców.
Nowe przepisy mają wejść w życie 31 grudnia 2026 r.
Ministerstwo Zdrowia zaznacza, że proponowana zmiana nie przesądza o rezygnacji z obowiązku zapewnienia oddziału neurochirurgii w lokalizacji. Ostateczna decyzja ma zostać poprzedzona oceną danych dotyczących bezpieczeństwa pacjentów, wyników leczenia oraz dostępności świadczeń.
Projekt nie zmienia zakresu świadczenia gwarantowanego ani pozostałych warunków jego realizacji. Dotyczy wyłącznie wydłużenia okresu przejściowego.
Planowany termin wejścia w życie rozporządzenia to 31 grudnia 2026 r.
Główne wnioski
- Ministerstwo Zdrowia proponuje wydłużenie okresu przejściowego do 31 grudnia 2028 r. Ośrodki wykonujące trombektomię mechaniczną nadal mogłyby zapewniać dostęp do oddziału neurochirurgii poza swoją lokalizacją.
- Średni czas dotarcia do oddziału neurochirurgii nie może przekraczać 30 minut. Oddział musi zapewniać możliwość wykonania hemikraniektomii odbarczającej lub drenażu komorowego, również podczas dyżuru medycznego.
- NFZ odnotował 30 przypadków współuczestnictwa neurologii i neurochirurgii spośród 65 342 hospitalizacji związanych z trombektomią mechaniczną w 2025 r. W pierwszym półroczu 2026 r. było to 17 przypadków spośród 33 162 hospitalizacji.
- Projektowane przepisy dotyczą 206 świadczeniodawców i około 7 tys. pacjentów rocznie. Resort obawia się, że obowiązek posiadania neurochirurgii na miejscu ograniczy liczbę ośrodków i wydłuży transport pacjentów.
Źródło:
- https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12416915

