Ponad 1100 pacjentów zakwalifikowanych do programów lekowych w reumatologii nie rozpoczęło terapii – wynika z danych przedstawionych przez Polskie Towarzystwo Reumatologiczne (PTR). Najwięcej takich przypadków odnotowano w Kujawsko-Pomorskim, Wielkopolsce i na Dolnym Śląsku. Problem kolejek do leczenia był tematem posiedzenia Parlamentarnego Zespołu ds. Chorób Reumatycznych, które odbyło się 22 października 2026 r. w Sejmie. Eksperci zwracają uwagę, że rzeczywista liczba oczekujących może być jeszcze większa.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Ilu pacjentów zakwalifikowanych do programów lekowych w reumatologii nie rozpoczęło terapii w 2026 r.
- W których województwach odnotowano najwyższy odsetek pacjentów bez rozpoczętego leczenia.
- W przypadku jakich chorób reumatycznych najwięcej pacjentów oczekuje na rozpoczęcie terapii.
- Dlaczego rzeczywista liczba oczekujących może być wyższa od danych przedstawionych przez PTR.
1166 pacjentów zakwalifikowanych do leczenia nie otrzymało pierwszej dawki leku
Podczas posiedzenia Parlamentarnego Zespołu ds. Chorób Reumatycznych, któremu przewodniczyła posłanka Maria Koźlakiewicz, przedstawiciele Polskiego Towarzystwa Reumatologicznego zaprezentowali dane dotyczące pacjentów oczekujących na rozpoczęcie terapii w programach lekowych.
Z analizy Systemu Monitorowania Programów Terapeutycznych (SMPT) wynika, że od 1 stycznia do 30 września 2026 r. do leczenia zakwalifikowano 5027 pacjentów. Według stanu na 19 października terapię rozpoczęło 3861 osób, natomiast 1166, czyli 23%, nadal nie otrzymało pierwszej dawki leku.
Za pacjenta nieleczonego uznano osobę, która spełniła kryteria programu lekowego i została formalnie zakwalifikowana, ale w systemie nie odnotowano podania ani wydania pierwszej dawki leku.
Najwięcej nieleczonych pacjentów w Małopolsce, Wielkopolsce i na Dolnym Śląsku
Dane PTR pokazują znaczne różnice pomiędzy województwami. Najwyższych odsetek pacjentów zakwalifikowanych do leczenia, którzy nie rozpoczęli terapii, odnotowano w:
- Dolnośląskim – 190 osób (57%).
- Kujawsko-Pomorskim – 61 osób (51%).
- Wielkopolskim – 193 osoby (44%).
- Świętokrzyskim – 59 osób (38%).
- Małopolskim – 240 osób (32%).
Najniższy udział pacjentów nieleczonych odnotowano w województwie lubelskim (1%), warmińsko-mazurskim (3%) oraz podlaskim (7%).
We wrześniu zakwalifikowano 525 pacjentów. Ponad połowa nie rozpoczęła leczenia
Analiza według miesiąca kwalifikacji wskazuje, że największą liczbę pacjentów bez rozpoczętej terapii odnotowano wśród osób zakwalifikowanych we wrześniu 2026 r. Spośród 525 pacjentów zakwalifikowanych w tym miesiącu 273 osoby nie otrzymały pierwszej dawki leku, co stanowi 52%. W sierpniu takich pacjentów było 157, a w lipcu 205.
PTR zastrzega jednak, że dane mają charakter dynamiczny. Szczególnie w przypadku osób zakwalifikowanych w drugiej połowie września brak rozpoczęcia terapii na dzień 19 października mógł wynikać z harmonogramu pracy ośrodka. Nie każdy przypadek oznacza więc opóźnienie spowodowane problemami z finansowaniem.
Najwięcej pacjentów bez rozpoczętego leczenia z RZS, ŁZS i ZZSK
Polskie Towarzystwo Reumatologiczne przedstawiło również dane dotyczące pacjentów oczekujących na rozpoczęcie terapii według rozpoznania klinicznego. Najwięcej nieleczonych osób odnotowano wśród chorych na reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) – 442 pacjentów, łuszczycowe zapalenie stawów (ŁZS) – 233 oraz zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa (ZZSK) – 211.
Najwyższy odsetek pacjentów, którzy nie rozpoczęli leczenia po kwalifikacji, dotyczył:
- Nieradiograficznej postać spondyloartropatii osiowej (nrSpA) – 134 pacjentów (31%).
- Łuszczycowego zapalenia stawów (ŁZS) – 233 pacjentów (26%).
- Zesztywniającego zapalenia stawów kręgosłupa (ZZSK) – 211 pacjentów (26%).
- Reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS) – 442 pacjentów (24%).
Najniższy odsetek nieleczonych odnotowano wśród pacjentów z młodzieńczym idiopatycznym zapaleniem stawów (MIZS) – 4% oraz eozynofilową ziarniniakowatością z zapaleniem naczyń (EGPA) – 6%.
PTR: rzeczywista kolejka do leczenia może być dłuższa
Według Polskiego Towarzystwa Reumatologicznego przedstawione liczby należy traktować jako minimalną liczbę pacjentów oczekujących na rozpoczęcie leczenia. Część chorych spełniających kryteria programów lekowych może bowiem nie przechodzić formalnej kwalifikacji z powodu trudności finansowych placówek. Dodatkowo dane SMPT mogą różnić się od list oczekujących przekazywanych przez świadczeniodawców do wojewódzkich oddziałów Narodowego Funduszu Zdrowia.
Prof. Bogdan Batko, konsultant krajowy w dziedzinie reumatologii, zwrócił się do NFZ o przekazanie szczegółowych danych dotyczących kolejek. Za pośrednictwem Funduszu zaapelował również do świadczeniodawców o prowadzenie list oczekujących zgodnie z obowiązującymi przepisami.
PTR zapowiada dalsze monitorowanie kolejek do programów lekowych
W posiedzeniu uczestniczyli m.in. prof. Zbigniew Żuber, prezes PTR, prof. Magdalena Krajewska-Włodarczyk, dr hab. Marcin Stajszczyk, dr Piotr Krawiec oraz prof. Brygida Kwiatkowska. Obecni byli także przedstawiciele organizacji pacjentów, m.in. Fundacji Rheuma Active i Fundacji Zdrowie bez Tabu.
Polskie Towarzystwo Reumatologiczne wraz z konsultantem krajowym zapowiedziało dalsze monitorowanie dostępności leczenia i okresowe publikowanie analiz. Dane przedstawione podczas posiedzenia mają być również dostępne na stronie Parlamentarnego Zespołu ds. Chorób Reumatycznych.
Główne wnioski
- 1166 pacjentów, czyli 23% zakwalifikowanych do programów lekowych w reumatologii, nie rozpoczęło terapii według danych SMPT na 19 października 2026 r.
- Najwyższy odsetek nieleczonych odnotowano w województwie dolnośląskim (57%), kujawsko-pomorskim (51%) i wielkopolskim (44%).
- Najwięcej pacjentów bez rozpoczętej terapii chorowało na RZS (442 osoby), ŁZS (233 osoby) i ZZSK (211 osób).
- Polskie Towarzystwo Reumatologiczne zapowiada dalsze monitorowanie kolejek, a konsultant krajowy prof. Bogdan Batko zwrócił się do NFZ o szczegółowe dane dotyczące pacjentów oczekujących na leczenie.
Źródło:
- https://ptr.info.pl/aktualnosci/kolejki-do-programow-lekowych-w-reumatologii-parlamentarny-zespol-ds-chorob-reumatycznych/
