Dieta i aktywność fizyczna są uznawane za ważne elementy zdrowego stylu życia, jednak nowa analiza wskazuje na jeszcze jeden czynnik silnie związany z oczekiwaną długością życia – sen. Naukowcy z Oregon Health & Science University (OHSU) wykazali, że niewystarczająca ilość snu była silniej powiązana z krótszym życiem niż m.in. brak aktywności fizycznej. Wyniki opublikowano w „Sleep Advances”.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak długość snu wiązała się z oczekiwaną długością życia w analizie danych z amerykańskich hrabstw z lat 2019–2025.
- Jakie są wyniki wskazujące, że niewystarczająca ilość snu, definiowana jako mniej niż siedem godzin na dobę, była silniej związana z długością życia niż brak aktywności fizycznej.
- Które czynniki wykazywały jeszcze silniejszy związek z oczekiwaną długością życia, w tym palenie, a w jednym z modeli również otyłość.
- Dlaczego badanie nie dowodzi, że dłuższy sen bezpośrednio wydłuża życie i dlaczego jego wyniki należy interpretować jako związek statystyczny.
Sen a długość życia. Naukowcy przeanalizowali dane z USA
Badacze wykorzystali dane ankietowe zbierane na poziomie hrabstw w Stanach Zjednoczonych w latach 2019–2025. Porównali oczekiwaną długość życia mieszkańców z deklarowanym czasem snu. Za niewystarczającą ilość snu przyjęto mniej niż siedem godzin na dobę. Następnie w analizach uwzględniono inne czynniki mogące wiązać się z długością życia, m.in. brak aktywności fizycznej, zatrudnienie i poziom wykształcenia. Związek pomiędzy niedoborem snu, a krótszą oczekiwaną długością życia pozostawał istotny statystycznie także po uwzględnieniu tych zmiennych.
Sen silniej związany z długowiecznością niż aktywność fizyczna
Siła obserwowanego związku zaskoczyła samych autorów. W pierwszym zastosowanym modelu jedynie palenie było silniej związane z oczekiwaną długością życia niż niewystarczająca ilość snu. W drugim modelu, obejmującym dodatkowo otyłość i cukrzycę, również otyłość wykazywała silniejszy związek.
Nie spodziewałem się, że [niedostateczna ilość snu] będzie miała tak silny związek z długością życia – powiedział Andrew McHill, fizjolog snu z OHSU. Zawsze uważaliśmy, że sen jest ważny, ale te badania naprawdę to potwierdzają: ludzie powinni starać się spać od siedmiu do dziewięciu godzin, jeśli to w ogóle możliwe.
Wyniki sugerują zatem, że czas przeznaczany na sen może być ważnym wskaźnikiem długoterminowego zdrowia.
Dlaczego niedobór snu może mieć znaczenie dla zdrowia?
Sen jest związany z funkcjonowaniem wielu układów organizmu. Autorzy zwracają uwagę m.in. na jego znaczenie dla mózgu i układu odpornościowego. Niedobór snu jest ponadto powiązany z zaburzeniami metabolicznymi, w tym otyłością i cukrzycą. Oba te problemy zdrowotne mogą z kolei wiązać się z krótszą oczekiwaną długością życia.
Jestem fizjologiem snu i rozumiem korzyści zdrowotne płynące ze snu, ale dla mnie niezwykłe było to, jak silny jest związek między wystarczającą ilością snu a długością życia.
Sen jako element zdrowego stylu życia
Wyniki analizy OHSU wzmacniają argumenty za traktowaniem snu jako jednego z podstawowych elementów profilaktyki zdrowotnej, obok aktywności fizycznej i odpowiedniego sposobu żywienia.
Badania te pokazują, że sen powinien być dla nas co najmniej tak samo ważny, jak dieta czy ćwiczenia fizyczne – powiedział McHill.
Silny związek nie oznacza jednak, że sen można uznać za samodzielną receptę na długowieczność. Potrzebne są dalsze badania pozwalające lepiej określić zależności pomiędzy długością snu a długoterminowymi wynikami zdrowotnymi.
Główne wnioski
- Naukowcy z Oregon Health & Science University przeanalizowali dane z amerykańskich hrabstw z lat 2019–2025 i wykazali, że niewystarczająca ilość snu była istotnie związana z krótszą oczekiwaną długością życia.
- Za niewystarczającą ilość snu przyjęto mniej niż siedem godzin na dobę. Związek z długością życia pozostawał istotny także po uwzględnieniu m.in. aktywności fizycznej, zatrudnienia i poziomu wykształcenia.
- W pierwszym modelu jedynie palenie wykazywało silniejszy związek z oczekiwaną długością życia niż niedobór snu. W drugim modelu, uwzględniającym otyłość i cukrzycę, również otyłość znalazła się przed niedoborem snu.
- Badanie miało charakter obserwacyjny i nie potwierdza związku przyczynowo-skutkowego. Nie można więc na jego podstawie stwierdzić, że spanie krócej niż siedem godzin bezpośrednio skraca życie ani że wydłużenie snu automatycznie zwiększa długowieczność.
Źródło:
- https://academic.oup.com/sleepadvances/article/6/4/zpaf090/8373869?login=false

