Ministerstwo Zdrowia zaproponowało rozszerzenie listy badań diagnostycznych, na które mogą kierować pacjentów pielęgniarki i położne. Projekt rozporządzenia z 8 kwietnia 2025 r. został opublikowany 17 kwietnia br. w Rządowym Centrum Legislacji i przekazany do konsultacji publicznych.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie nowe badania diagnostyczne będą mogły zlecać pielęgniarki i położne w 2025 r.
- W jaki sposób projekt rozporządzenia wpływa na dostępność do świadczeń zdrowotnych.
- Kiedy proponowane zmiany mogą wejść w życie i na jakim są etapie legislacyjnym.
Nowe badania w rękach pielęgniarek i położnych
Projekt zakłada rozszerzenie załącznika nr 4 do obowiązującego rozporządzenia z 2018 roku. Zgodnie z propozycją, pielęgniarki i położne będą mogły kierować pacjentów na następujące badania:
- sód
- potas
- kreatynina
- glukoza
- hemoglobina glikowana (HbA1c)
- doustny test tolerancji glukozy (DTTG)
- białko C-reaktywne (CRP)
- badanie przeciwciał w kierunku toksoplazmozy (IgG,
- IgM)
- badanie przeciwciał w kierunku różyczki (IgG, IgM)
- badanie przeciwciał anty-HCV, anty-HBs
- badania w kierunku kiły (VDRL)
- badanie stężenia we krwi cholesterolu całkowitego,
- LDL-cholesterolu, HDL-cholesterolu, triglicerydów
- hormon tyreotropowy (TSH)
- aminotransferaza alaninowa (ALAT)
- aminotransferaza asparaginianowa (ASPAT)
- gammaglutamylotranspeptydaza (GGTP)
- PSA całkowite u mężczyzn
- lipoproteina A
W praktyce oznacza to, że np. kobieta w ciąży, pozostająca pod opieką położnej, będzie mogła otrzymać skierowanie na TSH bez konieczności wcześniejszej konsultacji z lekarzem. Z kolei pielęgniarka podstawowej opieki zdrowotnej samodzielnie zleci mężczyźnie oznaczenie PSA.
Ułatwienie dostępu do profilaktyki
Celem nowelizacji jest zwiększenie dostępności do świadczeń zdrowotnych i usprawnienie działań profilaktycznych w podstawowej opiece zdrowotnej. Zmiana pozwoli na skuteczniejsze realizowanie programu „Moje zdrowie – Bilans Zdrowia Osoby Dorosłej”.
Dodatkowo usunięto dotychczasowe ograniczenie, które pozwalało wyłącznie pielęgniarkom (a nie położnym) kierować na badania lipidogramu. Po nowelizacji, także położne będą mogły wystawiać skierowania na oznaczenie cholesterolu całkowitego, LDL, HDL oraz triglicerydów.
Co dalej z projektem?
Aktualnie trwa etap konsultacji publicznych. Przewiduje się, że zmiany wejdą w życie po 14 dniach od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Jeśli projekt zostanie przyjęty bez istotnych zmian, nowe przepisy mogą zacząć obowiązywać już w maju 2025 r.
Główne wnioski
- Projekt rozporządzenia Ministra Zdrowia z 8.04.2025 r. został opublikowany w RCL i przekazany do konsultacji publicznych.
- Rozszerzono listę badań, które mogą zlecać pielęgniarki i położne, m.in. o TSH, PSA, ALAT, ASPAT, GGTP i lipoproteinę A.
- Położne zyskają prawo do kierowania na badania lipidowe, co dotychczas było zarezerwowane wyłącznie dla pielęgniarek.
- Celem zmian jest poprawa dostępności do świadczeń zdrowotnych, w tym profilaktycznych, bez konieczności wizyty u lekarza POZ.
Źródło:
- RCL
