2 kwietnia 2025 r. w Dzienniku Urzędowym Ministra Zdrowia opublikowano zarządzenie dotyczące powołania zespołu, który zajmie się określeniem zakresu zaawansowanej praktyki pielęgniarek (APN). To kolejny krok w kierunku rozszerzenia kompetencji zawodowych pielęgniarek w Polsce – rozwiązania znanego już w systemach opieki zdrowotnej wielu państw Europy Zachodniej i Ameryki Północnej.
Zespół powołany przez ministra zdrowia – kto w nim zasiada?
Na mocy zarządzenia Ministra Zdrowia z 1 kwietnia 2025 r. powołano Zespół do spraw określenia obszarów, w tym czynności zawodowych, w których może być realizowana zaawansowana praktyka pielęgniarek. W skład organu weszli przedstawiciele kluczowych instytucji związanych z systemem ochrony zdrowia:
- Przewodnicząca Zespołu – Mariola Łodzińska, Prezes Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych
- Zastępca Przewodniczącej – dr n. med. Klaudiusz Komor, Wiceprezes Naczelnej Rady Lekarskiej
Członkowie Zespołu:
- Przedstawiciel Polskiego Towarzystwa Pielęgniarskiego
- Przedstawiciel Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Pielęgniarek i Położnych
- Przedstawiciel Naczelnej Rady Lekarskiej
- Przedstawiciel Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji
- Przedstawiciel Departamentu Lecznictwa w Ministerstwie Zdrowia
- Przedstawiciel Departamentu Rozwoju Kadr Medycznych w Ministerstwie Zdrowia
- Przedstawiciel Departamentu Zdrowia Publicznego w Ministerstwie Zdrowia
- Przedstawiciel Departamentu Równości w Zdrowiu w Ministerstwie Zdrowia
Sekretarzem Zespołu został dr n. med. Andrzej Tytuła, Wiceprezes Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych.
Zadania zespołu: co ma ustalić?
Celem prac Zespołu jest wskazanie konkretnych obszarów, w których pielęgniarki mogłyby realizować zaawansowaną praktykę. Oznacza to identyfikację czynności zawodowych, które mogłyby zostać przeniesione z kompetencji lekarskich na pielęgniarskie – oczywiście w granicach określonych przepisami prawa i z zachowaniem standardów jakości.
Zespół ma również analizować możliwości wprowadzenia takich zmian w praktyce klinicznej oraz zaproponować sposób wdrożenia nowego modelu. Warto podkreślić, że przewodniczący zespołu może zlecać przygotowanie ekspertyz, analiz i opinii, które będą pomocne w podejmowaniu decyzji.
Terminy i tryb działania zespołu
Pierwsze posiedzenie Zespołu ma się odbyć w ciągu 30 dni od wejścia w życie zarządzenia, a więc najpóźniej do początku maja 2025 r. Prace będą prowadzone zarówno stacjonarnie w Ministerstwie Zdrowia, jak i w formie zdalnej – z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej.
Zespół będzie działać najdalej do 30 stycznia 2026 r. lub do momentu przedłożenia ministrowi zdrowia propozycji dotyczących zakresu czynności zawodowych dla APN – w zależności od tego, co nastąpi wcześniej. Decyzje w zespole będą zapadać większością głosów, a w przypadku remisu decydujący głos ma przewodnicząca.
Ważne: udział w pracach Zespołu jest honorowy – członkom nie przysługuje wynagrodzenie ani zwrot kosztów podróży.
Znaczenie APN dla systemu ochrony zdrowia
Wprowadzenie modelu zaawansowanej praktyki pielęgniarskiej to nie tylko potencjalne odciążenie lekarzy w wybranych zakresach opieki, ale również szansa na poprawę dostępności świadczeń dla pacjentów. W krajach zachodnich pielęgniarki z uprawnieniami APN mogą np. samodzielnie diagnozować, zlecać badania czy prowadzić leczenie w określonych granicach.
W kontekście starzejącego się społeczeństwa i deficytu kadry lekarskiej takie rozwiązania może pomóc w zapewnieniu ciągłości opieki medycznej.
Źródło:
- Dziennik Urzędowy MZ
