Europa stoi dziś przed jednym z największych wyzwań strategicznych ostatnich dekad: jak utrzymać globalną konkurencyjność w obszarze nauk przyrodniczych, biotechnologii i innowacji medycznych w obliczu dynamicznego rozwoju Stanów Zjednoczonych i Chin. Odpowiedzią na te wyzwania ma być jedna z największych prywatnych inwestycji filantropijnych w historii europejskiego sektora life science. Fundacja Novo Nordisk przeznacza 5,5 mld koron duńskich (ok. 850 mln dolarów) na wzmocnienie europejskiego ekosystemu innowacji poprzez BioInnovation Institute w Kopenhadze.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego Fundacja Novo Nordisk zdecydowała się zainwestować 850 mln dolarów w rozwój europejskiej gospodarki nauk przyrodniczych.
- Jaką rolę odgrywa BioInnovation Institute (BII) w budowaniu konkurencyjności europejskiego sektora life science.
- W jaki sposób nowe finansowanie ma wspierać startupy i przedsiębiorców oraz przyspieszać transfer innowacji z laboratoriów do praktyki klinicznej.
- Jak inwestycja wpisuje się w globalną rywalizację Europy z USA i Chinami w obszarze biotechnologii i farmacji.
850 mln dolarów na konkurencyjność Europy
Środki przekazane przez Fundację Novo Nordisk trafią do BioInnovation Institute (BII) i będą rozdysponowywane w latach 2026–2035. Celem inwestycji jest przyspieszenie rozwoju europejskich startupów z obszaru nauk przyrodniczych oraz poprawa zdolności Europy do komercjalizacji badań naukowych.
Decyzja zapadła w kontekście narastających obaw, że choć Europa prowadzi badania na światowym poziomie, to nadal przegrywa wyścig o przełomowe innowacje, miejsca pracy i skalowanie firm technologicznych z USA i Chinami.
BioInnovation Institute jako motor innowacji
BII powstał w 2017 roku z inicjatywy Fundacji Novo Nordisk, a od 2020 roku działa jako niezależna organizacja non-profit. Jego misją od początku było wspieranie rozwoju biotechnologii i nauk przyrodniczych poprzez:
- finansowanie projektów na wczesnym etapie,
- zapewnianie dostępu do infrastruktury badawczej,
- wsparcie w rozwoju biznesu i transferze technologii do klinik i na rynek.
Do tej pory BII wsparł ponad 130 firm, które łącznie pozyskały ponad 7 mld DKK finansowania zewnętrznego, co czyni instytut jedną z najbardziej skutecznych platform innowacji w regionie nordyckim.
Ekspansja BII na całą Europę
Nowe finansowanie umożliwi BII wyjście poza Danię i kraje nordyckie. Instytut planuje zwiększyć liczbę wspieranych startupów każdego roku oraz wejść w nowe obszary nauki i technologii, takie jak sztuczna inteligencja i technologie kwantowe.
Jak podkreślił dyrektor generalny BII Jens Nielsen, ekspansja ma pomóc „zapewnić konkurencyjność Europy” poprzez budowanie mostów między uczelniami, instytutami badawczymi i przemysłem w całym regionie.
Głos Fundacji Novo Nordisk
Inwestycja ma nie tylko wymiar finansowy, ale także kulturowy i systemowy. Jak zaznaczył Mads Krogsgaard Thomsen, dyrektor generalny Fundacji Novo Nordisk:
Dajemy BII szansę na poszerzenie zasięgu i dalsze wzmocnienie pozycji europejskiego lidera innowacji. Będzie to miało kluczowe znaczenie dla zapewnienia, że jeszcze więcej osiągnięć naukowych przełoży się na nowe firmy, miejsca pracy i rozwiązania przynoszące korzyści ludziom i naszej planecie – a ostatecznie na rozwój i kulturę przedsiębiorczości, które wpłyną na europejską konkurencyjność.
Europa między USA a Chinami
Decyzja Fundacji Novo Nordisk zapada w szczególnym momencie dla europejskiego sektora farmaceutycznego i biotechnologicznego. W 2025 roku Unia Europejska wdrożyła nowy pakiet farmaceutyczny, największą reformę regulacyjną od ponad 20 lat. Przemysł przyjął go z umiarkowanym entuzjazmem – EFPIA określiła propozycje jako „rozczarowujące”, wskazując na ryzyko osłabienia innowacyjności.
Tymczasem Stany Zjednoczone wzmacniają pozycję poprzez reshoring produkcji i agresywną politykę handlową, a Chiny dynamicznie przesuwają się z roli producenta leków generycznych do lidera innowacji, szczególnie w obszarze terapii komórkowych i genowych. Dane GlobalData wskazują, że Chiny były liderem inicjowania badań CGT w latach 2019–2024.
Sprawdzona platforma innowacji
Doświadczenia z Danii pokazują, że długoterminowe inwestycje przynoszą wymierne efekty. Od momentu uruchomienia BII w 2018 roku inwestycje venture capital w duńskie firmy biotechnologiczne wzrosły ponad czterokrotnie. Teraz model ten ma zostać przeniesiony na skalę europejską.
BII, zakotwiczony w kopenhaskiej Dzielnicy Innowacji, pełni rolę węzła łączącego krajowy ekosystem z wiodącymi hubami innowacji w całej Europie, a nowe środki mają dodatkowo wzmocnić jego atrakcyjność dla inwestorów i partnerów przemysłowych.
Partnerstwa i nowe kierunki rozwoju
Platforma BII współpracuje już z dużymi partnerami komercyjnymi i filantropijnymi, m.in. z Ferring oraz Fundacją Gatesa w obszarze zdrowia kobiet, a także z Fundacją Villuma i Fundacją Lundbecka przy projektach związanych z technologiami Power-to-X i leczeniem chorób mózgu. Jak podkreśla Jens Nielsen:
Nic z tego nie byłoby możliwe bez długoterminowego wsparcia Fundacji Novo Nordisk, która zapewnia wyjątkowe warunki do wprowadzania na rynek kolejnych przełomowych odkryć naukowych, które pomagają sprostać globalnym wyzwaniom.
O BioInnovation Institute i Fundacji Novo Nordisk
Fundacja Novo Nordisk, założona w Danii w 1924 roku, jest jedną z największych na świecie fundacji korporacyjnych o charakterze filantropijnym. Jej wizją jest poprawa zdrowia ludzi oraz wspieranie zrównoważonego rozwoju społeczeństwa i planety. Fundacja koncentruje się na finansowaniu badań i innowacji w obszarze profilaktyki i leczenia chorób kardiometabolicznych oraz zakaźnych, a także na rozwoju rozwiązań wspierających zieloną transformację i odporność społeczną.
BioInnovation Institute (BII) działa jako niezależna organizacja non-profit, której celem jest przyspieszanie rozwoju światowej klasy innowacji w naukach przyrodniczych i zaawansowanych technologiach. Poprzez programy Venture Lab, Bio Studio oraz BII Quantum Lab instytut wspiera startupy i projekty badań translacyjnych na wczesnym etapie rozwoju, oferując im wiedzę ekspercką, sieć kontaktów, infrastrukturę badawczą oraz finansowanie – do 3 mln euro na projekt i 1,8 mln euro na startup. Dzięki temu BII pełni rolę kluczowego ogniwa w transferze innowacji z laboratoriów do praktyki klinicznej i rynkowej.
Główne wnioski
- Fundacja Novo Nordisk przeznaczyła 5,5 mld DKK (ok. 850 mln USD) na rozwój BioInnovation Institute w latach 2026–2035.
- BII wsparł już ponad 130 firm, które pozyskały łącznie ponad 7 mld DKK finansowania zewnętrznego.
- Nowe środki umożliwią ekspansję BII na całą Europę oraz wejście w nowe obszary technologii, w tym sztuczną inteligencję i technologie kwantowe.
- Długoterminowe inwestycje filantropijne mają wzmocnić innowacyjność, przedsiębiorczość i globalną konkurencyjność europejskiego sektora nauk przyrodniczych.
Źródło:
- Novo Nordisk Foundation
- GlobalData

