Unia Europejska wzmacnia swoją pozycję w globalnym wyścigu biotechnologicznym dzięki inwestycjom w zaawansowane terapie medyczne rozwijane w Polsce. Jednym z najważniejszych przykładów jest projekt realizowany przez Mazowiecki Szpital Bródnowski w Warszawie, który rozwija nowatorską terapię genową dla pacjentów z chorobą Parkinsona oraz innymi zaburzeniami neurodegeneracyjnymi.
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ma nie tylko przyspieszyć rozwój innowacyjnego leczenia, ale również umocnić pozycję Europy jako lidera nowoczesnych technologii medycznych i biotechnologii. Inwestycja obejmuje zarówno rozwój terapii genowych, jak i budowę zaawansowanego zaplecza diagnostycznego oraz neurochirurgicznego.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Na czym polega nowatorska terapia genowa choroby Parkinsona rozwijana w Mazowieckim Szpitalu Bródnowskim
- Jakie technologie neurochirurgiczne i diagnostyczne mają zostać wykorzystane w projekcie współfinansowanym przez Unię Europejską
- Dlaczego projekt realizowany w Warszawie jest uznawany za ważny element wzmacniania europejskiej biotechnologii i medycyny innowacyjnej
- W jaki sposób terapie genowe mogą w przyszłości zmienić leczenie chorób neurodegeneracyjnych i poprawić jakość życia pacjentów
Choroba Parkinsona pozostaje jednym z największych wyzwań neurologii
Choroba Parkinsona jest obecnie drugą najczęściej występującą chorobą neurodegeneracyjną w Europie. Szacuje się, że schorzenie dotyka około 1,2 miliona osób na kontynencie. To przewlekła i postępująca choroba układu nerwowego, która prowadzi między innymi do:
- zaburzeń ruchowych,
- drżenia mięśniowego,
- sztywności mięśni,
- spowolnienia ruchowego,
- pogorszenia jakości życia,
- narastającej niesamodzielności pacjentów.
Dotychczasowe leczenie opiera się głównie na farmakoterapii łagodzącej objawy, jednak wraz z postępem choroby skuteczność leków stopniowo maleje. Właśnie dlatego rozwój terapii genowych uznawany jest za jeden z najbardziej obiecujących kierunków współczesnej neurologii.
Polska rozwija przełomową terapię genową
Mazowiecki Szpital Bródnowski w Warszawie realizuje projekt „Nowatorskie terapie genowe w leczeniu choroby Parkinsona oraz innych zaburzeń neurodegeneracyjnych”. Projekt zakłada wykorzystanie wektora wirusowego do dostarczania genu terapeutycznego bezpośrednio do określonych obszarów mózgu. Dzięki zastosowaniu zaawansowanej neurochirurgii oraz obrazowania w czasie rzeczywistym możliwe ma być bardzo precyzyjne podanie terapii. Celem leczenia jest:
- przywrócenie produkcji kluczowych enzymów,
- spowolnienie postępu choroby,
- poprawa funkcji motorycznych,
- poprawa jakości życia pacjentów,
- ograniczenie konieczności stosowania wysokich dawek leków w przyszłości.
Eksperci podkreślają, że tego typu podejście może w kolejnych latach zmienić sposób leczenia chorób neurodegeneracyjnych.
46,1 mln euro wsparcia z UE dla polskiego projektu
Projekt otrzymał 46,1 mln euro dofinansowania z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach programu STEP – Strategic Technologies for Europe Platform. Całkowita wartość przedsięwzięcia wynosi około 150 mln zł, a realizacja zaplanowana została na lata 2021–2027 w ramach programu Fundusze Europejskie dla Mazowsza. Środki mają zostać przeznaczone między innymi na:
- rozwój infrastruktury medycznej,
- zakup nowoczesnego sprzętu neurochirurgicznego,
- rozwój badań klinicznych,
- integrację zaawansowanych systemów diagnostycznych,
- budowę zaplecza dla terapii genowych.
Projekt stanowi jeden z przykładów strategicznego podejścia Unii Europejskiej do rozwoju biotechnologii i innowacyjnych technologii medycznych.
STEP ma wzmacniać pozycję Europy w biotechnologii
Program STEP został stworzony, aby wspierać strategiczne technologie kluczowe dla konkurencyjności Europy. W obszarze medycyny program koncentruje się na:
- biotechnologii,
- terapiach zaawansowanych,
- medycynie precyzyjnej,
- nowoczesnych technologiach diagnostycznych,
- innowacyjnych rozwiązaniach neurochirurgicznych.
Projekt realizowany w Warszawie został wskazany przez UE jako przykład wzmacniania europejskiego potencjału biotechnologicznego. Eksperci zwracają uwagę, że inwestycje w tego typu technologie mają nie tylko znaczenie zdrowotne, ale również gospodarcze i strategiczne. Rozwój własnych kompetencji badawczych oraz infrastruktury ma pozwolić Europie skuteczniej konkurować z USA i Chinami w obszarze nowoczesnych terapii.
Mazowiecki Szpital Bródnowski buduje pozycję światowego centrum terapii neurologicznych
Mazowiecki Szpital Bródnowski od ponad dwóch dekad korzysta z funduszy europejskich przeznaczonych na rozwój infrastruktury medycznej i badań naukowych. Dzięki wieloletnim inwestycjom placówka zdobyła międzynarodową renomę w dziedzinie:
- neurochirurgii,
- terapii genowych,
- zaawansowanych terapii neurologicznych,
- obrazowania mózgu,
- leczenia chorób neurodegeneracyjnych.
Projekt finansowany przez UE ma dodatkowo zwiększyć możliwości badawcze i kliniczne ośrodka.
Zaawansowane technologie w centrum projektu
Jednym z najważniejszych elementów inwestycji jest wdrożenie nowoczesnych systemów umożliwiających niezwykle precyzyjne zabiegi w obrębie mózgu. Projekt obejmuje między innymi:
System MRgFUS
Technologia MRgFUS umożliwia nieinwazyjne otwieranie bariery krew–mózg. To rozwiązanie uznawane jest za jeden z najważniejszych kierunków rozwoju terapii neurologicznych. Bariera krew–mózg stanowi naturalną ochronę układu nerwowego, ale jednocześnie utrudnia dostarczanie leków i terapii genowych do mózgu.
System ClearPoint
System neurochirurgiczny ClearPoint pozwala na prowadzenie zabiegów pod kontrolą rezonansu magnetycznego w czasie rzeczywistym. Technologia ta zwiększa precyzję podawania terapii genowej do konkretnych struktur mózgu i minimalizuje ryzyko uszkodzenia zdrowych tkanek.
Modernizacja rezonansu magnetycznego 3T
Projekt obejmuje również modernizację rezonansu magnetycznego 3T oraz integrację zaawansowanych systemów neuronawigacji i robotycznej tomografii wiązki stożkowej. Ma to umożliwić jeszcze dokładniejsze planowanie zabiegów neurochirurgicznych oraz monitorowanie efektów terapii.
Terapie genowe mogą zmienić leczenie chorób neurodegeneracyjnych
Eksperci podkreślają, że rozwój terapii genowych może stać się jednym z największych przełomów współczesnej neurologii. W przeciwieństwie do klasycznej farmakoterapii terapie genowe mają potencjał oddziaływania na mechanizmy choroby, a nie jedynie na jej objawy. W przypadku choroby Parkinsona oznacza to możliwość:
- spowolnienia neurodegeneracji,
- poprawy funkcjonowania układu ruchowego,
- wydłużenia samodzielności pacjentów,
- zmniejszenia obciążenia systemu ochrony zdrowia.
Rozwój takich technologii może mieć szczególne znaczenie w kontekście starzejącego się społeczeństwa europejskiego oraz rosnącej liczby pacjentów neurologicznych.
Polska coraz silniejszym ośrodkiem innowacji medycznych
Projekt realizowany w Warszawie wpisuje się w szerszy trend wzmacniania pozycji Polski w europejskim sektorze badań biomedycznych. Coraz większa liczba inwestycji w:
- biotechnologię,
- medycynę translacyjną,
- nowoczesną diagnostykę,
- terapie zaawansowane,
- sztuczną inteligencję w medycynie
sprawia, że polskie ośrodki coraz częściej uczestniczą w projektach o strategicznym znaczeniu dla europejskiego systemu ochrony zdrowia.
Główne wnioski
- Projekt terapii genowej choroby Parkinsona realizowany w Mazowieckim Szpitalu Bródnowskim otrzymał 46,1 mln euro wsparcia z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach programu STEP.
- Nowatorska terapia wykorzystuje wektor wirusowy do dostarczania genu terapeutycznego bezpośrednio do określonych obszarów mózgu przy użyciu zaawansowanej neurochirurgii i obrazowania w czasie rzeczywistym.
- Projekt obejmuje m.in. wdrożenie systemów MRgFUS, ClearPoint, modernizację rezonansu magnetycznego 3T oraz rozwój infrastruktury do badań nad terapiami genowymi.
- Choroba Parkinsona dotyka około 1,2 miliona osób w Europie, a rozwijana terapia ma spowolnić postęp choroby, poprawić funkcje motoryczne i ograniczyć konieczność stosowania wysokich dawek leków.
Źródło:
- https://strategic-technologies.europa.eu/news-and-events/press-and-media/eu-boosts-biotech-leadership-through-breakthrough-parkinsons-gene-therapy-poland-2026-05-07_en
- https://brodnowski.pl/index.php/o-szpitalu/projekty-dofinansowane/projekty-dofinansowane-przez-unie-europejska
- https://strategic-technologies.europa.eu/step-results/step-stories/pioneer-gene-therapy-parkinsons-disease_en
