Minister Zdrowia 14 lutego br. ogłosił jednolity tekst rozporządzenia dotyczącego rzadkich grup krwi oraz osocza wykorzystywanego w diagnostyce i terapii. Nowe regulacje określają warunki pobierania krwi od dawców, którzy muszą zostać wcześniej poddani uodpornieniu oraz wysokość przysługujących im rekompensat.
Nowe przepisy – kluczowe informacje dla medyków
Zgodnie z obwieszczeniem Ministra Zdrowia z 11 lutego 2025 roku, opublikowanym w Dzienniku Ustaw (poz. 196) 14 lutego br., ujednolicono przepisy dotyczące rzadkich grup krwi, osocza i surowic diagnostycznych. Dokument odnosi się do rozporządzenia z 6 lutego 2017 roku oraz późniejszych nowelizacji, w tym zmian z 2023 roku.
Najważniejsze punkty nowych regulacji to:
- Dokładna definicja rzadkich grup krwi, obejmująca fenotypy występujące u mniej niż 1% populacji.
- Lista genotypów HPA płytek krwi o ograniczonej dostępności..
- Nowe stawki rekompensat dla dawców krwi i osocza, uwzględniające konieczność uodpornienia przed pobraniem.
Jakie grupy krwi uznawane są za rzadkie?
Zgodnie z nowymi przepisami, rzadką grupą krwi jest krew spełniająca co najmniej jeden z poniższych warunków:
- Brak antygenów o wysokiej częstości występowania, takich jak KK, Kp(b-), Co(a-), Lan ujemny, Vel ujemny i Yt(a-), oraz innych antygenów, które są stwierdzane u więcej niż 99 % populacji ludzkiej i zostały opisane w piśmiennictwie naukowym.
- Fenotyp występujący w jednym układzie grupowym u mniej niż 1% populacji.
- Kombinacja homozygotycznych fenotypów w kilku układach grupowych, również spotykana rzadziej niż u 1% ludzi.
- Fenotyp null.
Jakie są genotypy (fenotypy) HPA o ograniczonej dostępności?
Dodatkowo ujęto genotypy HPA płytek krwi, które są kluczowe w leczeniu pacjentów wymagających przetoczeń specyficznych preparatów krwiopochodnych.
| Układ grupowy | Genotyp (fenotyp) o ograniczonej dostępności |
|---|---|
| HPA | HPA-1bb (fenotyp HPA-1a ujemny) |
| HPA | HPA-1bb 3aa (fenotyp HPA-1a, -3b ujemny) |
| HPA | HPA-1bb 3bb (fenotyp HPA-1a, 3a ujemny) |
| HPA | HPA-2bb (fenotyp HPA-2a ujemny) |
| HPA | HPA-5bb (fenotyp HPA-5a ujemny) |
| HPA | HPA-1aa 2aa 3aa 5aa (fenotyp HPA-1b, -2b, -3b, -5b ujemny) |
| HPA | HPA-1aa 2aa 3bb 5aa (fenotyp HPA-1b, -2b, -3a, -5b ujemny) |
Nowe stawki rekompensat dla dawców
Zaktualizowane przepisy wprowadzają jasne zasady dotyczące rekompensat finansowych dla dawców krwi rzadkich grup oraz tych, którzy przechodzą proces uodpornienia.
Stawki dla dawców krwi rzadkich grup:
- 130 zł za każdy litr pobranej krwi.
- 1 zł za 1 ml krwi pobranej do celów diagnostycznych od dawców krwinek wzorcowych.
Rekompensaty dla dawców po uodpornieniu lub innych zabiegach poprzedzających pobranie krwi lub jej składników w celu uzyskania surowic diagnostycznych lub osocza w wysokości:
- 280 zł za litr krwi zawierającej przeciwciała powstałe w wyniku uodpornienia.
- 500 zł za litr osocza od dawcy po uodpornieniu lub innym zabiegu.
- 70 zł za pierwszy zabieg uodpornienia, 35 zł za każdy kolejny.
- 1,40 zł za mililitr krwi pobranej do uodpornienia.
- 185 zł za składniki krwi pobierane metodą aferezy.
Źródło:
- Dziennik Ustaw
