Nowoczesna chirurgia dziecięca coraz częściej wykorzystuje połączenie zaawansowanych technik operacyjnych i robotyki medycznej, aby leczyć najbardziej złożone przypadki onkologiczne. Takie podejście zastosowano w Instytucie „Pomnik-Centrum Zdrowia Dziecka”, gdzie zespół lekarzy przeprowadził pionierską operację hybrydową u 4-letniego pacjenta z zaawansowaną neuroblastomą miednicy. Zabieg połączył elementy neurochirurgii oraz chirurgii robotowej z wykorzystaniem systemu da Vinci i został wykonany jednoczasowo, w trakcie jednego znieczulenia ogólnego. Operacja stanowi przykład wielodyscyplinarnej współpracy i zastosowania nowoczesnych technologii w leczeniu dzieci z chorobami nowotworowymi, które jeszcze kilka lat temu były niezwykle trudne do operacyjnego usunięcia.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Na czym polegała pionierska operacja hybrydowa przeprowadzona u 4-letniego pacjenta z neuroblastomą.
- Dlaczego połączenie neurochirurgii i chirurgii robotowej pozwoliło bezpiecznie usunąć guz z trudnej anatomicznie lokalizacji.
- Jak przebiegało wcześniejsze leczenie onkologiczne dziecka i dlaczego konieczna była operacja.
- Jaką rolę w przeprowadzeniu zabiegu odegrał nowoczesny sprzęt medyczny finansowany m.in. przez WOŚP.
Neuroblastoma – jeden z najczęstszych nowotworów wieku dziecięcego
Neuroblastoma należy do najczęstszych nowotworów litych występujących u dzieci, wywodzących się z komórek układu współczulnego. Choroba może rozwijać się w różnych lokalizacjach, jednak często powstaje w obrębie nadnerczy lub przestrzeni zaotrzewnowej. Charakterystyczną cechą neuroblastomy jest duża zmienność przebiegu klinicznego – od form o stosunkowo łagodnym przebiegu po bardzo agresywne postaci choroby. W przypadku zaawansowanych stadiów leczenie zwykle obejmuje terapię wieloetapową, w której stosuje się:
- chemioterapię,
- leczenie chirurgiczne,
- radioterapię,
- a w wybranych przypadkach również immunoterapię.
W opisywanym przypadku nowotwór był szczególnie trudny do leczenia ze względu na skomplikowaną lokalizację w obrębie miednicy oraz kanału kręgowego.
Trudna lokalizacja guza – wyzwanie dla chirurgów
U czteroletniego pacjenta rozpoznano guz zlokalizowany w przestrzeni zaotrzewnowej miednicy, który przez otwór krzyżowy S1/S2 wnikał do kanału kręgowego. Zmiana:
- modelowała worek oponowy,
- pozostawała w bezpośrednim sąsiedztwie korzeni nerwowych,
- znajdowała się blisko naczyń biodrowych.
Takie położenie guza znacząco zwiększało ryzyko powikłań neurologicznych oraz naczyniowych podczas zabiegu chirurgicznego. Z tego powodu konieczne było zastosowanie innowacyjnego podejścia operacyjnego, które umożliwiłoby bezpieczne usunięcie zmiany nowotworowej.
Wcześniejsze leczenie onkologiczne
Przed kwalifikacją do operacji chłopiec przeszedł cztery cykle chemioterapii w schemacie LINES/CBDCA/CADO. Terapia doprowadziła do:
- stabilizacji choroby,
- ograniczenia progresji guza.
Nie uzyskano jednak wystarczającej regresji zmiany nowotworowej, co oznaczało konieczność przeprowadzenia leczenia chirurgicznego. W takich sytuacjach kluczowe znaczenie ma dokładne zaplanowanie strategii operacyjnej, szczególnie gdy guz znajduje się w sąsiedztwie struktur neurologicznych i dużych naczyń krwionośnych.
Operacja hybrydowa – połączenie dwóch dziedzin chirurgii
W przypadku wyjątkowo złożonych nowotworów konieczne bywa zastosowanie strategii operacyjnej, która łączy kompetencje różnych specjalizacji oraz wykorzystuje najnowocześniejsze technologie chirurgiczne.
Etap neurochirurgiczny
Pierwsza część zabiegu polegała na dekompresji kanału kręgowego oraz usunięciu fragmentu guza znajdującego się w jego wnętrzu. Celem tego etapu było:
- odbarczenie struktur nerwowych,
- zabezpieczenie funkcji neurologicznych,
- przygotowanie pola operacyjnego do kolejnego etapu leczenia.
Etap chirurgii robotowej
Druga część operacji została przeprowadzona przy użyciu systemu da Vinci Surgical System. Robot chirurgiczny umożliwił:
- niezwykle precyzyjną preparację tkanek,
- minimalizację urazów chirurgicznych,
- bezpieczne operowanie w pobliżu pęcherza moczowego i naczyń biodrowych.
Wykorzystanie robotyki medycznej pozwala chirurgowi na precyzyjne ruchy instrumentów w trudno dostępnych przestrzeniach anatomicznych, co ma ogromne znaczenie zwłaszcza w chirurgii onkologicznej dzieci.
Jednoczasowy zabieg – mniejsze obciążenie dla pacjenta
Jedną z kluczowych decyzji zespołu było przeprowadzenie obu etapów operacji podczas jednego znieczulenia ogólnego. Takie podejście przynosi kilka istotnych korzyści:
- ograniczenie liczby procedur anestetycznych,
- zmniejszenie stresu operacyjnego organizmu,
- skrócenie całkowitego czasu leczenia.
W przypadku małych pacjentów minimalizacja liczby operacji i hospitalizacji ma szczególne znaczenie dla procesu rekonwalescencji.
Rola nowoczesnej technologii i wsparcia WOŚP
Zabieg został wykonany z wykorzystaniem nowoczesnego sprzętu medycznego, który Instytut „Pomnik-Centrum Zdrowia Dziecka” otrzymał dzięki wsparciu Fundacji Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy. Dostęp do zaawansowanych technologii chirurgicznych – takich jak system da Vinci – umożliwia:
- leczenie najbardziej skomplikowanych przypadków,
- zwiększenie bezpieczeństwa operacji,
- poprawę wyników terapeutycznych.
W praktyce oznacza to, że dzieci z najtrudniejszymi chorobami mogą być leczone w Polsce na poziomie porównywalnym z czołowymi ośrodkami europejskimi.
Stan pacjenta po operacji
Według informacji przekazanych przez Instytut „Pomnik-Centrum Zdrowia Dziecka”, stan chłopca po operacji jest dobry. Już w drugiej dobie po zabiegu pacjent:
- samodzielnie wstał z łóżka,
- rozpoczął proces rehabilitacji.
Obecnie dziecko przebywa na oddziale rehabilitacyjnym, gdzie pozostaje pod opieką lekarzy oraz fizjoterapeutów. Szybka mobilizacja po zabiegu stanowi ważny element procesu zdrowienia, szczególnie w leczeniu chirurgicznym chorób nowotworowych u dzieci.
Znaczenie operacji dla chirurgii dziecięcej w Polsce
Przeprowadzony zabieg jest przykładem zaawansowanej współpracy między zespołami specjalistycznymi, obejmującej neurochirurgów oraz chirurgów dziecięcych. Jednocześnie pokazuje, że:
- nowoczesne technologie robotyczne znajdują coraz szersze zastosowanie w pediatrii,
- podejście hybrydowe pozwala skutecznie leczyć najbardziej skomplikowane przypadki onkologiczne,
- multidyscyplinarne planowanie leczenia znacząco zwiększa bezpieczeństwo pacjentów.
Instytut „Pomnik-Centrum Zdrowia Dziecka” pozostaje jednym z najważniejszych ośrodków w Polsce prowadzących wysoko specjalistyczne leczenie dzieci z chorobami nowotworowymi oraz schorzeniami wymagającymi zaawansowanych procedur chirurgicznych.
Główne wnioski
- Pionierski zabieg hybrydowy w CZD połączył dwa etapy operacyjne – neurochirurgiczną dekompresję kanału kręgowego oraz robotową resekcję guza w przestrzeni zaotrzewnowej miednicy.
- Guz neuroblastomy znajdował się w trudnej lokalizacji anatomicznej – wnikał do kanału kręgowego przez otwór krzyżowy S1/S2 i pozostawał w sąsiedztwie korzeni nerwowych oraz naczyń biodrowych.
- Zastosowanie systemu robotycznego da Vinci Surgical System umożliwiło precyzyjną preparację tkanek w pobliżu pęcherza moczowego i dużych naczyń krwionośnych.
- Pacjent po operacji szybko rozpoczął rekonwalescencję – już w drugiej dobie po zabiegu samodzielnie wstał z łóżka i obecnie przechodzi rehabilitację.
Źródło:
- Informacja prasowa
