W USA opublikowano wyniki szeroko zakrojonego badania oceniającego skuteczność dwóch programów treningu mózgu stosowanych u żołnierzy Gwardii Narodowej. W analizie, którą przeprowadziła Applied Research Associates i opublikowano w Military Medicine, wykazano, że połączenie dwóch metod – SMART oraz BrainHQ – prowadzi do wyraźnych korzyści w zakresie funkcji poznawczych i dobrostanu psychicznego.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak trening poznawczy wpływa na odporność żołnierzy na stres i obciążenia.
- Jakie efekty przyniosły programy SMART i BrainHQ w badaniu na 406 żołnierzach.
- Jakie korzyści dla funkcji poznawczych i dobrostanu potwierdzono w Military Medicine.
- Dlaczego trening mózgu może stać się stałym elementem szkolenia wojskowego.
Rosnąca rola odporności poznawczej w siłach zbrojnych
Utrzymanie wysokiej sprawności poznawczej w warunkach przewlekłego obciążenia – stresu, braku snu, ekspozycji na traumę czy długich misji – jest jednym z priorytetów armii USA. Coraz częściej wskazuje się, że zdolność adaptacji i szybkiego powrotu do pełnej sprawności zależy nie tylko od przygotowania fizycznego, lecz także od świadomego wzmacniania procesów poznawczych.
Dwa programy, dwa podejścia: trening od strategii do bodźców
W badaniu połączono dwa uzupełniające się modele treningu mózgu:
- SMART (Strategic Memory Advanced Reasoning Training) – program oparty na strategiach poprawiających uwagę, rozumowanie, elastyczność poznawczą i podejmowanie decyzji.
- BrainHQ (od firmy Posit Science) – zestaw adaptacyjnych ćwiczeń poznawczych, które stopniowo zwiększają poziom trudności, angażując podstawowe procesy uwagi, prędkości przetwarzania i pamięci roboczej.
Takie zestawienie miało umożliwić ocenę synergii między treningiem „od góry” (strategie poznawcze) i „od dołu” (stymulacja bodźcowa i neuroplastyczna).
Badanie na 406 żołnierzach: projekt i narzędzia oceny
Do analizy włączono 406 zdrowych żołnierzy Gwardii Narodowej, przypisanych do różnych sekwencji: 90 dni BrainHQ, 90 dni SMART lub do grup kontrolnych oczekujących. Efekty oceniano za pomocą BrainHealth Index (BHI) – miary obejmującej 22 zadania badające ogólny poziom zdrowia mózgu i pozwalającej śledzić zmiany w czasie.
Wyniki pokazały, że korzyści odnosiły zarówno osoby trenujące w SMART, jak i w BrainHQ, a poprawa była widoczna w każdym z kluczowych obszarów oceny: w funkcjach poznawczych, w samopoczuciu psychicznym i w parametrach opisujących ogólną kondycję mózgu.
„Trening poznawczy buduje odporność tak samo jak trening fizyczny”
W komunikacie dotyczącym badania podkreślono, że przygotowanie kognityczne może pełnić rolę porównywalną do szkolenia fizycznego.
– To badanie stanowi kolejne, mocne potwierdzenie, że tak jak odpowiedni trening fizyczny buduje odporność fizyczną, tak odpowiedni trening poznawczy buduje odporność poznawczą – podkreśla dr Henry Mahncke, dyrektor generalny Posit Science, twórcy aplikacji do ćwiczeń mózgu BrainHQ.
Przedstawiciele zespołu badawczego wskazali również, że techniki wzmacniania funkcji mózgu są coraz częściej wdrażane nie tylko jako element rehabilitacji po urazach, lecz także jako narzędzia usprawniające codzienne funkcjonowanie żołnierzy i monitorowania gotowości poznawczej.
Trening mózgu jako przyszły standard szkolenia wojskowego
Wyniki wpisują się w szerszy trend w amerykańskich siłach zbrojnych, obejmujący m.in. programy zarządzania stresem, higieny snu i technik uważności. Naukowcy wskazują, że rozwiązania takie jak SMART i BrainHQ są skalowalne i możliwe do stosowania również w bazach oddalonych od dużych ośrodków szkoleniowych.
Zestawy ćwiczeń obu programów mają wieloletnie potwierdzenie w literaturze naukowej: SMART wykazał skuteczność w ponad 30 badaniach, BrainHQ – w ponad 300, w tym ośmiu wojskowych. Korzyści obejmują zarówno poprawę procesów poznawczych, jak i jakości życia, sprawności w realnych zadaniach oraz rekonwalescencji po urazach mózgu i przewlekłym stresie.
Główne wnioski
- Badanie na 406 żołnierzach Gwardii Narodowej wykazało, że zarówno SMART, jak i BrainHQ poprawiają funkcje poznawcze, dobrostan psychiczny i ogólny poziom zdrowia mózgu.
- Połączenie dwóch podejść – strategicznego treningu poznawczego i adaptacyjnych ćwiczeń neuroplastycznych – przyniosło mierzalne korzyści w ocenie BrainHealth Index.
- Programy SMART i BrainHQ mają silne potwierdzenie naukowe: SMART w ponad 30 badaniach, BrainHQ w ponad 300, w tym ośmiu wojskowych.
- Trening poznawczy jest wskazywany jako potencjalny przyszły standard przygotowania żołnierzy, porównywalny znaczeniem do treningu fizycznego.
Źródło:
- https://centerforbrainhealth.org/article/resilience-for-warfighters
