Amerykańska Agencja Żywności i Leków (FDA) zatwierdziła nowej generacji lek przeciwbólowy Journavx, który może odmienić podejście do leczenia bólu. Suzetrygina, opracowana przez Vertex Pharmaceuticals, to pierwszy od ponad 20 lat innowacyjny środek przeciwbólowy o skuteczności porównywalnej z opioidami, lecz bez ryzyka uzależnienia.
Według FDA jest to „kamień milowy w leczeniu ostrego bólu”, który otwiera nową kategorię farmaceutyków. Dzięki specyficznemu mechanizmowi działania lek blokuje kanały sodowe w komórkach nerwowych, nie wpływając bezpośrednio na mózg, co odróżnia go od opioidów.
Dlaczego suzetrygina to rewolucja?
Obecnie na rynku dominują dwie grupy leków przeciwbólowych: niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), takie jak ibuprofen, oraz opioidy, które choć skuteczne, niosą ryzyko uzależnienia i poważnych skutków ubocznych.
Suzetrygina stanowi alternatywę, eliminującą to ryzyko. Lek może być stosowany w leczeniu bólu o umiarkowanym i ciężkim nasileniu, szczególnie u pacjentów po operacjach chirurgicznych. Jego działanie polega na przerywaniu przewodzenia bólu na poziomie nerwów obwodowych, bez wpływu na ośrodkowy układ nerwowy.
Lek ten przerywa przewodzenie bólu i mimo uszkodzenia tkanki mózg o tym nawet nie wie
– wyjaśnia dr Sergio Bergese, anestezjolog ze Stony Brook University’s Renaissance School of Medicine.
Odkrycie inspirowane niezwykłą mutacją genetyczną
Inspiracją dla opracowania suzetryginy była obserwacja niezwykłego zjawiska w Pakistanie. Naukowcy badali rodzinę strażaków, którzy nie odczuwali bólu z powodu mutacji genu odpowiedzialnego za przewodzenie sygnałów bólowych.
Członkowie tej rodziny byli w stanie chodzić po rozżarzonych węglach, odczuwając jedynie ciepło, ale bez bólu. To odkrycie zapoczątkowało badania nad mechanizmem blokowania sygnałów bólowych, prowadzące do stworzenia suzetryginy.
Wiedzieli oni jedynie, że poruszają się po czymś ciepłym i że jest to węgiel, ale nie czuli gorąca ani bólu
– tłumaczy Stuart Arbuckler z Vertex Pharmaceuticals.
Badania kliniczne – skuteczność potwierdzona
Nowy lek został przetestowany w badaniach klinicznych, w jednym z nich wzięło udział niemal 600 pacjentów po operacjach jamy brzusznej i kończyn dolnych.
Wyniki badań wykazały, że suzetrygina była skuteczniejsza niż placebo i kontrolowała ból lepiej niż kombinacja paracetamolu z hydrokodonem. Większość uczestników zgłosiła zmniejszenie bólu o co najmniej 50%.
Czy suzetrygina będzie stosowana także w leczeniu bólu przewlekłego?
Obecnie lek Journavx jest zatwierdzony jedynie w leczeniu bólu ostrego, jednak trwają badania nad jego zastosowaniem w terapii bólu przewlekłego, np. w neuropatii cukrzycowej.
Eksperci wskazują, że potencjał suzetryginy może znacząco zmniejszyć potrzebę stosowania opioidów w leczeniu bólu przewlekłego, co byłoby ogromnym przełomem w medycynie bólu.
Możliwości zastosowania suzetryginy w Polsce
W Stanach Zjednoczonych prawie 80 mln osób rocznie wykupuje leki przeciwbólowe, a połowa z nich otrzymuje recepty na opioidy. Wprowadzenie suzetryginy może ograniczyć problem uzależnień i nadużywania silnych leków przeciwbólowych.
W Polsce problem nadużywania opioidów nie jest tak powszechny jak w USA, ale ich stosowanie w leczeniu bólu pooperacyjnego i przewlekłego nadal budzi obawy. Jeśli suzetrygina zostanie zatwierdzona w Europie, może stać się kluczowym lekiem w nowoczesnej terapii bólu.
Źródło:
- PAP
