5 maja, w Światowy Dzień Astmy, o skali problemu mówi dr Marta Frejowska-Reniecka, kierująca Oddziałem Pulmonologii w Wojewódzkim Szpitalu Specjalistycznym im. św. Barbary w Sosnowcu. W Polsce astma może dotyczyć nawet 4 mln osób, ale tylko połowa ma postawione rozpoznanie. Oznacza to, że miliony pacjentów funkcjonują bez właściwego leczenia mimo występujących objawów.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak duża jest skala niedodiagnozowanej astmy w Polsce.
- Jakie znaczenie ma wywiad lekarski w rozpoznaniu choroby.
- Dlaczego leczenie wziewne jest podstawą terapii astmy.
- Jak wpływa technika inhalacji na skuteczność leczenia.
Skala problemu: miliony chorych bez rozpoznania
Tegoroczna edycja Światowego Dnia Astmy odbywa się pod hasłem „Dostęp do inhalatorów przeciwzapalnych dla wszystkich chorych na astmę – nadal pilna potrzeba”, co dobrze oddaje skalę wyzwań związanych z leczeniem tej choroby. Astma oskrzelowa pozostaje jedną z najczęstszych chorób układu oddechowego – dotyczy zarówno dzieci, jak i dorosłych, a jej przebieg może się znacząco różnić.
Jak wskazuje dr Marta Frejowska-Reniecka, w Polsce wciąż poważnym problemem pozostaje niedodiagnozowanie choroby. Przy około 4 mln osób z objawami jedynie 2 mln ma formalnie potwierdzone rozpoznanie.
W skali globalnej astma dotyka około 260 mln osób i odpowiada za ponad 450 tys. zgonów rocznie.
Diagnoza zaczyna się od wywiadu
Kluczowym elementem rozpoznania pozostaje dobrze przeprowadzony wywiad lekarski.
– Najważniejszy jest właściwie zebrany wywiad z pacjentem, jego objawy, ich sezonowość oraz wywiad rodzinny – wskazuje lekarka.
To właśnie analiza objawów i ich zmienności w czasie pozwala na postawienie trafnej diagnozy i wdrożenie odpowiedniego leczenia. W wielu przypadkach brak rozpoznania wynika nie z braku dostępu do badań, ale z niedostatecznej identyfikacji symptomów.
Fundamentem są leki wziewne
Podstawą terapii astmy pozostaje leczenie przeciwzapalne, realizowane głównie za pomocą leków wziewnych.
– Leczenie to leczenie lekami wziewnymi. Szczególnie ważne jest, żeby zapobiegać przewlekłemu stanowi zapalnemu w drogach oddechowych – podkreśla dr Frejowska-Reniecka.
Dobór odpowiedniego inhalatora oraz leku przeciwzapalnego, czyli sterydowego, ma kluczowe znaczenie dla kontroli choroby. Terapia powinna być dostosowana indywidualnie do pacjenta.
Z dobrze prowadzonym leczeniem wiąże się nie tylko poprawa jakości życia, ale także ograniczenie ryzyka powikłań.
Kontrola choroby a jakość życia pacjenta
Pacjent z prawidłowo kontrolowaną astmą może funkcjonować bez istotnych ograniczeń. Jak wyjaśnia lekarka, skuteczna terapia pozwala na utrzymanie aktywności fizycznej i zawodowej na poziomie porównywalnym do osób zdrowych. Jednocześnie zmniejsza ryzyko długoterminowych następstw choroby.
Brak leczenia lub jego niewłaściwe prowadzenie może prowadzić do przebudowy drzewa oskrzelowego i postępu choroby, co z kolei zwiększa ryzyko wcześniejszej śmiertelności.
Technika inhalacji – niedoceniany element terapii
Jednym z najczęściej pomijanych aspektów leczenia pozostaje prawidłowa technika stosowania inhalatorów.
– Tylko i wyłącznie dobra technika inhalacji powoduje dobry efekt terapeutyczny – zaznacza dr Frejowska-Reniecka.
W praktyce oznacza to konieczność regularnej edukacji pacjentów oraz kontroli sposobu przyjmowania leków podczas wizyt. Nawet najlepiej dobrana terapia nie przyniesie efektu, jeśli lek nie jest właściwie stosowany.
Aktywność fizyczna jako element terapii
Leczenie astmy nie ogranicza się wyłącznie do farmakoterapii. Lekarka podkreśla, że ruch i rehabilitacja oddechowa są istotnym elementem terapii u pacjentów w każdym wieku. Rezygnacja z aktywności fizycznej nie jest zalecana – przeciwnie, powinna być częścią codziennego funkcjonowania chorego.
– Nie możemy rezygnować z ruchu, bo rehabilitacja, ruch, aktywność fizyczna, zarówno dla dzieci, młodzieży, osób dorosłych jest jednym z kluczowych elementów terapii – dodaje lekarka.
Główne wnioski
- W Polsce astma może dotyczyć nawet 4 mln osób, z czego około 2 mln pozostaje bez diagnozy.
- Podstawą leczenia są leki wziewne o działaniu przeciwzapalnym, które umożliwiają kontrolę choroby.
- Prawidłowa technika inhalacji warunkuje skuteczność terapii i osiągnięcie efektu klinicznego.
- Dobrze kontrolowana astma pozwala pacjentom utrzymać aktywność fizyczną i zawodową.
Źródło:
- Wojewódzki Szpital Specjalistyczny nr 5 im. św. Barbary w Sosnowcu
