Parlament Europejski ponownie skierował uwagę instytucji unijnych na onkologię, apelując o utrzymanie ciągłego finansowania działań z zakresu profilaktyki, diagnostyki i terapii nowotworów. Rezolucja przyjęta 12 lutego 2026 r. stanowi mocny sygnał dla Komisji Europejskiej i państw członkowskich: w nowej perspektywie budżetowej 2028–2034 zdrowie – w tym onkologia – ma zostać uznane za strategiczny obszar inwestycyjny. Europosłowie podkreślają, że to warunek utrzymania i pełnego wdrożenia Europejskiego Planu Walki z Rakiem (ang. Europe’s Beating Cancer Plan), którego znaczenie rośnie wraz z liczbą nowych zachorowań w UE.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego Parlament Europejski apeluje o kontynuację unijnej strategii walki z rakiem.
- Jakie działania mają zostać wpisane do budżetu UE na lata 2028–2034.
- Jak PE ocenia dostęp do leków i terapii onkologicznych w Europie.
- Co oznacza ujednolicenie prawa do bycia zapomnianym dla pacjentów po leczeniu raka.
Dedykowany program zdrowotny w budżecie 2028–2034
Parlament przyjął rezolucję 427 głosami „za”, przy 15 „przeciw” i 93 wstrzymujących się, apelując o zagwarantowanie odrębnego programu zdrowotnego w kolejnych wieloletnich ramach finansowych UE na lata 2028–2034. Według europosłów taki komponent budżetowy jest niezbędny, aby utrzymać ciągłość działań zaplanowanych w ramach Europejskiego Planu Walki z Rakiem oraz zapewnić przewidywalne inwestycje w obszarze ochrony zdrowia.
W dokumencie zwrócono uwagę na konieczność rozwoju infrastruktury onkologicznej – od programów szczepień i przesiewów, przez zasoby kadrowe, po zaawansowane systemy danych wspierające analizę i koordynację leczenia.
Dostęp do leków i terapii onkologicznych nadal nierówny
Europosłowie wskazują, że dostęp do terapii onkologicznych w UE wciąż jest zbyt nierówny. Parlament ponowił apel o działania na rzecz terminowego i przystępnego cenowo dostępu do leków oraz innowacyjnych rozwiązań terapeutycznych. Wskazano m.in. na potrzebę wspierania dobrowolnych wspólnych zakupów, większej przejrzystości cen oraz skracania czasu wejścia nowych terapii na rynek. Podkreślono również konieczność ułatwienia pacjentom dostępu do transgranicznej opieki onkologicznej oraz udziału w badaniach klinicznych – zwłaszcza w odniesieniu do nowotworów rzadkich i złożonych.
“Prawo do bycia zapomnianym” – konieczne ujednolicenie
W rezolucji zwrócono uwagę, że osoby, które przeszły leczenie onkologiczne, nadal napotykają bariery finansowe, m.in. w dostępie do kredytów czy ubezpieczeń. Parlament oczekuje stworzenia harmonijnego unijnego modelu stosowania “prawa do bycia zapomnianym”, który chroniłby pacjentów przed dyskryminacją finansową i zapewniał równe traktowanie w całej UE. Wskazano, że to kluczowy element budowania jakości życia po zakończeniu leczenia.
Dane, które zmieniają perspektywę
W 2024 r. w UE na nowotwór zachorowało około 2,7 mln osób, a 1,27 mln zmarło. Parlament przypomina, że rak pozostaje drugą najczęstszą przyczyną zgonów w Europie i wymaga wieloletniej, skoordynowanej strategii. Komisja Zdrowia Publicznego Parlamentu pracuje obecnie nad raportem oceniającym dotychczasową realizację inicjatyw unijnych – jego wnioski mają wpłynąć na kierunek dalszych działań.
Główne wnioski
- PE domaga się osobnego programu zdrowotnego UE na lata 2028–2034, aby zapewnić stabilne finansowanie Europejskiego Planu Walki z Rakiem.
- Dostęp do terapii onkologicznych pozostaje nierówny, dlatego Parlament apeluje o wspólne zakupy, większą przejrzystość cen i szybsze wprowadzanie leków.
- Ujednolicenie prawa do bycia zapomnianym ma chronić osoby po leczeniu onkologicznym przed dyskryminacją finansową w całej UE.
- Rak pozostaje drugą przyczyną zgonów w UE, a dane z 2024 r. (2,7 mln nowych zachorowań, 1,27 mln zgonów) potwierdzają konieczność długofalowej strategii.
Źródło:
- https://www.europarl.europa.eu/news/pl/press-room/20260205IPR33626/parliament-calls-for-continued-eu-action-to-fight-cancer
