Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie potwierdził decyzję Rzecznika Praw Pacjenta dotyczącą nieprawidłowego przechowywania kart uodpornienia przez jedną z placówek medycznych. Sprawa dotyczyła działań, które w praktyce utrudniały egzekwowanie obowiązkowych szczepień ochronnych oraz dostęp pacjentów do świadczeń profilaktycznych. To ważne rozstrzygnięcie, które wskazuje na konieczność bezwzględnego przestrzegania przepisów dotyczących dokumentacji medycznej w kontekście realizacji Narodowego Programu Szczepień.
Rzecznik Praw Pacjenta: doszło do naruszenia zbiorowych praw pacjentów
Postępowanie przed Rzecznikiem Praw Pacjenta wykazało, że placówka medyczna – mimo braku faktycznej realizacji obowiązkowych szczepień ochronnych – przyjmowała od szpitali karty uodpornienia noworodków i przechowywała je w sposób tymczasowy. Problem polegał na tym, że dokumenty były gromadzone w sposób, który uniemożliwiał ich wykorzystanie do skutecznego planowania i wykonywania szczepień.
Placówka medyczna w sposób świadomy i bezprawny, mimo braku realizacji świadczeń dotyczących obowiązkowych szczepień ochronnych, przyjmowała i przechowywała 'tymczasowo’ przesyłane do niej ze szpitali karty uodpornienia – podano w uzasadnieniu decyzji.
Co istotne, placówka ta była wskazywana przez rodziców jako podmiot odpowiedzialny za dalszą opiekę nad dzieckiem, co potęgowało skutki nieprawidłowego działania.
Kluczowy aspekt organizacyjny – sposób przechowywania dokumentacji
Zgodnie z obowiązującymi przepisami, karty uodpornienia powinny być przechowywane w sposób umożliwiający łatwe wyszukiwanie osób podlegających obowiązkowym szczepieniom. Tymczasem w badanej placówce brakowało systemu ewidencyjnego, który pozwalałby na taką identyfikację, co mogło prowadzić do przeoczeń w zakresie szczepień i zwiększać ryzyko epidemiologiczne.
Karty uodpornienia są przechowywane w kartotece w sposób umożliwiający wyszukiwanie osób podlegających obowiązkowym szczepieniom ochronnym – przypomina § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 27 września 2023 r.
Sąd: tylko placówki realizujące szczepienia mogą przechowywać karty
Placówka, wobec której Rzecznik wydał decyzję, zaskarżyła ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Jednak wyrokiem z dnia 25 marca 2025 r. (sygn. akt V SA/Wa 2909/24) sąd w pełni potwierdził stanowisko Rzecznika Praw Pacjenta. W uzasadnieniu wskazano, że przechowywanie kart uodpornienia przez podmioty, które nie realizują obowiązkowych szczepień ochronnych, jest niezgodne z przepisami ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi.
Sąd zwrócił uwagę, że jedynie podmioty rzeczywiście wykonujące szczepienia są uprawnione do posiadania i zarządzania dokumentacją dotyczącą immunizacji dzieci i dorosłych. Przyjęcie innego podejścia naraziłoby system szczepień na istotne ryzyko organizacyjne i zdrowotne.
Wnioski: dokumentacja medyczna a bezpieczeństwo publiczne
Decyzja sądu ma istotne znaczenie nie tylko z perspektywy formalnej, ale także z punktu widzenia bezpieczeństwa zdrowia publicznego. Nieprawidłowe przechowywanie dokumentacji związanej z obowiązkowymi szczepieniami może prowadzić do zaniedbań, opóźnień w realizacji kalendarza szczepień oraz nieprawidłowej kontroli nad procesem immunizacji.
Rzecznik Praw Pacjenta, działając w interesie zbiorowym, podkreślił, że pacjenci mają prawo do świadczeń zdrowotnych udzielanych z należytą starannością – co w tym przypadku oznacza również odpowiednią organizację dokumentacji, jej dostępność i zgodność z przepisami prawa.
Źródło:
- Rzecznik Praw Pacjenta
- gov.pl

