Narodowy Instytut Onkologii w Warszawie osiągnął symboliczny, ale istotny klinicznie kamień milowy – wykonano tam tysięczną operację endoskopową w leczeniu nowotworów przewodu pokarmowego. Tysięczny zabieg to konkretny przypadek pacjentki z wczesnym rakiem żołądka, leczonej radykalnie bez konieczności klasycznej operacji. Ośrodek podkreśla, że nie chodzi o pojedynczy sukces, lecz o efekt wieloletniego rozwoju kompetencji i zmiany podejścia do terapii onkologicznej.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak zmieniła się rola endoskopii w leczeniu nowotworów przewodu pokarmowego.
- Dlaczego wczesne wykrycie raka umożliwia terapię bez rozległej operacji.
- Jak wygląda proces kwalifikacji pacjenta do leczenia endoskopowego.
- Jakie znaczenie ma zaplecze wielospecjalistyczne w skutecznej terapii onkologicznej.
Tysięczna operacja – konkretna historia pacjentki
Tysięczny zabieg dotyczył 68-letniej kobiety z rozpoznanym wczesnym rakiem żołądka. Pacjentka została zakwalifikowana do leczenia endoskopowego, które zakończyło się pełnym sukcesem terapeutycznym. Zmiana została usunięta radykalnie, bez powikłań, a wynik histopatologiczny potwierdził brak konieczności dalszego leczenia onkologicznego.
Pacjentka opuściła szpital dzień po zabiegu i pozostaje obecnie pod kontrolą lekarzy. Ten przypadek dobrze pokazuje potencjał leczenia w sytuacji, gdy nowotwór zostaje wykryty na wczesnym etapie.
Ponad dekada rozwoju endoskopii w NIO
Rozwój endoskopii zabiegowej w Narodowym Instytucie Onkologii rozpoczął się w 2012 roku. Początkowo były to pojedyncze procedury rocznie. Dziś skala jest wielokrotnie większa.
W 2025 roku w Klinice Gastroenterologii Onkologicznej wykonano 285 zabiegów o charakterze radykalnym. Początek 2026 roku wskazuje, że liczba ta zostanie przekroczona. Tysięczna operacja stanowi więc potwierdzenie trwałej zmiany w praktyce klinicznej, a nie jednorazowego osiągnięcia.
Endoskopia i chirurgia – różne role w leczeniu
Eksperci Instytutu zwracają uwagę, że rozwój endoskopii nie oznacza zastąpienia chirurgii.
– To nie jest spór między dwiema technikami. Chirurgia i endoskopia mają różne miejsca w leczeniu. W chorobie zaawansowanej chirurgia pozostaje niezbędna, ale w chorobie ograniczonej do powierzchownych warstw przewodu pokarmowego leczenie endoskopowe powinno być dziś traktowane jako postępowanie pierwszego wyboru. To nie jest moda, tylko konsekwencja wiedzy i dowodów naukowych – mówi prof. Michał F. Kamiński, kierownik Kliniki Gastroenterologii Onkologicznej NIO.
Zmiana polega na precyzyjnym doborze metody leczenia do stadium choroby, lokalizacji zmiany oraz bezpieczeństwa onkologicznego pacjenta.
Od diagnostyki do leczenia radykalnego
Jeszcze kilkanaście lat temu endoskopia pełniła głównie funkcję diagnostyczną. Obecnie, w określonych wskazaniach, umożliwia leczenie radykalne.
– Najważniejsza zmiana w rozwoju endoskopii polega na tym, że przestała ona służyć wyłącznie do rozpoznawania choroby. Od 2012 roku zaczęliśmy wykorzystywać ją po to, by usuwać nowotwory radykalnie. To był prawdziwy przełom, bo po raz pierwszy pojawiła się realna alternatywa dla dużej operacji u chorych z odpowiednio wcześnie wykrytą zmianą – podkreśla prof. Kamiński.
W przypadku nowotworów przełyku, żołądka i jelita grubego wczesne rozpoznanie może pozwolić na leczenie bez rozległej resekcji narządu. Przekłada się to na krótszą hospitalizację, szybszy powrót do sprawności oraz mniejsze ryzyko powikłań.
Leczenie zespołowe kluczowe dla skuteczności
Endoskopia onkologiczna wymaga współpracy wielu specjalistów i nie może być prowadzona w oderwaniu od zaplecza onkologicznego.
Proces obejmuje kwalifikację chorego na konsylium, diagnostykę endoskopową i obrazową oraz szczegółową ocenę histopatologiczną. To właśnie wynik histopatologii decyduje, czy leczenie można uznać za zakończone.
– Siła tej metody nie bierze się z samego narzędzia, tylko z całego ekosystemu onkologicznego, który stoi za decyzją terapeutyczną. My nie usuwamy całego narządu ani węzłów chłonnych, więc musimy umieć niezwykle precyzyjnie odczytać ryzyko z tego, co widzimy przed zabiegiem i z tego, co potem pokazuje preparat – wskazuje dr hab. n. med Nastazja Piolonis, profesor CMKP, endoskopistka zabiegowa z Kliniki Gastroenterologii Onkologicznej NIO.
NIO jako ośrodek referencyjny i szkoleniowy
Klinika Gastroenterologii Onkologicznej NIO należy do najważniejszych ośrodków szkoleniowych w tym obszarze w Polsce i w Europie. Zespół rozwija techniki wywodzące się m.in. z Japonii, a jednocześnie współtworzy nowe rozwiązania technologiczne.
Do Warszawy przyjeżdżają lekarze z zagranicy, aby uczyć się zaawansowanych procedur. Eksperci Instytutu prowadzą również zabiegi i szkolenia poza Polską.
– Przeszliśmy drogę od etapu, w którym sami musieliśmy uczyć się podstaw tych procedur, do miejsca, w którym szkolimy innych i pokazujemy światu, jak leczyć najtrudniejsze przypadki – mówi prof. Kamiński.
Tysięczna operacja endoskopowa pokazuje szerszy trend w onkologii – przesunięcie w kierunku terapii precyzyjnych i oszczędzających narządy. W wybranych przypadkach możliwe jest leczenie radykalne bez rozległej operacji chirurgicznej.
Główne wnioski
- W Narodowym Instytucie Onkologii wykonano tysięczną operację endoskopową, co potwierdza trwałą zmianę w praktyce leczenia nowotworów przewodu pokarmowego.
- W 2025 roku przeprowadzono 285 zabiegów radykalnych, a w 2026 roku liczba ta ma zostać przekroczona.
- Leczenie endoskopowe w wybranych przypadkach jest metodą pierwszego wyboru przy nowotworach ograniczonych do powierzchownych warstw.
- Skuteczność terapii zależy od współpracy zespołu specjalistów oraz pełnego zaplecza diagnostycznego i histopatologicznego.
Źródło:
- https://nio.gov.pl/tysieczna-operacja-endoskopowa-w-narodowym-instytucie-onkologii
