We wtorek, 9 września 2025 r., Rada Ministrów przyjęła dwa projekty ustaw: jeden dotyczący uznawania kwalifikacji pielęgniarek z Rumunii, drugi – ograniczeń w dostępie do świadczeń rodzinnych i zdrowotnych dla cudzoziemców, głównie obywateli Ukrainy. Zmiany mają wejść w życie dzień po publikacji ustaw w Dzienniku Ustaw.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie zmiany przewidziano w uznawaniu kwalifikacji pielęgniarek z Rumunii.
- Jakie nowe warunki muszą spełniać cudzoziemcy, by otrzymać świadczenia rodzinne.
- W jaki sposób ZUS będzie weryfikował aktywność zawodową i pobyt w Polsce.
- Jakie ograniczenia obejmą dostęp dorosłych obywateli Ukrainy do świadczeń zdrowotnych.
Uznawanie kwalifikacji pielęgniarek z Rumunii
Przyjęty przez Radę Ministrów projekt ustawy o zmianie ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej ma charakter techniczny i dostosowuje polskie przepisy do prawa unijnego. Chodzi o uznawanie kwalifikacji zawodowych rumuńskich pielęgniarek, które ukończyły odpowiednie uzupełniające kształcenie zgodne z wymogami UE.
Na mocy unijnych regulacji, Polska – podobnie jak inne kraje członkowskie – ma obowiązek uznawać kwalifikacje pielęgniarek odpowiedzialnych za opiekę ogólną, które odbyły naukę w Rumunii. Uznanie kwalifikacji odbywać się będzie na zasadzie praw nabytych i pozwoli tym osobom legalnie wykonywać zawód w Polsce.
Procedura uznawania kwalifikacji będzie leżeć po stronie samorządu zawodowego pielęgniarek i położnych, który już teraz odpowiada za tego typu procesy w przypadku obywateli UE. Nowe przepisy mają wejść w życie z dniem następującym po ogłoszeniu ustawy.
Uszczelnienie systemu świadczeń dla cudzoziemców
Drugi projekt, który 9 września przyjęła Rada Ministrów, dotyczy zmian w kilku ustawach związanych ze świadczeniami rodzinnymi i pomocą dla uchodźców z Ukrainy. Nowe przepisy mają na celu ograniczenie nadużyć i powiązanie prawa do świadczeń z faktyczną aktywnością zawodową oraz obecnością dzieci w polskim systemie edukacji.
Zgodnie z założeniami projektu, cudzoziemcy – w tym obywatele Ukrainy – będą mogli otrzymać świadczenia rodzinne, takie jak „800 plus” czy „Dobry Start”, tylko pod warunkiem aktywnego uczestnictwa w rynku pracy i uczęszczania dzieci do polskich szkół.
Dodatkowym warunkiem będzie osiąganie przez osobę ubiegającą się o świadczenia co najmniej 50% minimalnego wynagrodzenia, czyli w 2025 roku kwoty 2333 zł brutto. ZUS będzie weryfikował te dane co miesiąc, a brak aktywności zawodowej w danym okresie spowoduje wstrzymanie wypłaty świadczenia.
PESEL obowiązkowy, ograniczenia w opiece zdrowotnej
Nowelizacja wprowadza również obowiązek posiadania numeru PESEL dla wszystkich cudzoziemców ubiegających się o świadczenia – również w odniesieniu do ich dzieci. Będzie on powiązany z weryfikacją miejsca pobytu, co ma zapobiec sytuacjom, w których świadczenia wypłacane są osobom przebywającym poza granicami Polski.
Nowe przepisy przewidują też integrację baz danych różnych instytucji, takich jak ZUS i Straż Graniczna, co ma zwiększyć skuteczność weryfikacji. W razie wykrycia wyjazdu z Polski wypłata świadczeń zostanie natychmiast wstrzymana.
Zmiany obejmują również ograniczenia dotyczące dostępu dorosłych obywateli Ukrainy do części świadczeń opieki zdrowotnej, m.in. leczenia stomatologicznego, programów zdrowotnych i rehabilitacji. Przepisy dotyczące legalności pobytu Ukraińców, którzy uciekli przed wojną, zostają jednak utrzymane do 4 marca 2026 roku.
Główne wnioski
- 9 września 2025 r. Rada Ministrów przyjęła dwa projekty ustaw: jeden autorstwa Ministerstwa Zdrowia, drugi przygotowany przez MSWiA.
- Projekt MZ umożliwia uznawanie kwalifikacji rumuńskich pielęgniarek, które uzupełniły wykształcenie zgodnie z wymaganiami UE.
- Prawo do świadczeń dla cudzoziemców będzie zależne m.in. od aktywności zawodowej, obecności dzieci w polskiej szkole i posiadania numeru PESEL.
- Wprowadzono ograniczenia w dostępie do świadczeń zdrowotnych dla dorosłych obywateli Ukrainy.
Źródło:
- KPRM
