Przewlekłe zapalenie zatok przynosowych to powszechna i uciążliwa choroba, która znacząco obniża jakość życia pacjentów. Mimo szerokiego stosowania antybiotyków, ich skuteczność w leczeniu PZZP była dotąd przedmiotem dyskusji. Najnowsze badanie kliniczne przeprowadzone w Wielkiej Brytanii dostarczyło jednoznacznych dowodów – operacja zatok jest wyraźnie skuteczniejsza niż długotrwała antybiotykoterapia. Wyniki te mogą zmienić dotychczasowe podejście do leczenia tej przewlekłej choroby.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie metody leczenia przewlekłego zapalenia zatok przynosowych (PZZP) porównano w badaniu MACRO.
- Dlaczego operacja zatok okazała się skuteczniejsza niż długotrwała antybiotykoterapia.
- Jakie były wyniki kliniczne po 6 miesiącach od zastosowanego leczenia i co odczuli pacjenci.
- Co oznaczają wyniki badania dla przyszłej praktyki klinicznej i dostępności leczenia PZZP.
Przełomowe wyniki badania MACRO
Wyniki jednego z największych dotychczas badań nad leczeniem przewlekłego zapalenia zatok przynosowych wskazują jasno – zabieg chirurgiczny okazuje się bardziej skuteczny niż długotrwała antybiotykoterapia. Badanie przeprowadzono w ramach projektu MACRO przez naukowców z University College London, University of East Anglia, Guy’s and St Thomas’ NHS Foundation Trust oraz innych brytyjskich ośrodków naukowych.
PZZP to przewlekłe schorzenie, które dotyka co dziesiątego dorosłego w Wielkiej Brytanii. Objawy – takie jak zatkany nos, ból twarzy, zmęczenie, utrata węchu czy problemy z oddychaniem – potrafią utrzymywać się miesiącami, a nawet latami, znacząco obniżając jakość życia pacjentów.
Jak zaprojektowano badanie?
W badaniu wzięło udział ponad 500 pacjentów z PZZP, którzy jako standardową terapię stosowali sterydy donosowe i płukanki solą fizjologiczną. Zostali oni następnie losowo przydzieleni do jednej z trzech grup: leczenia chirurgicznego, antybiotykoterapii (niskie dawki przez 3 miesiące) lub placebo.
Badanie było randomizowane i kontrolowane, a jego celem było porównanie skuteczności operacji z farmakoterapią oraz ocenienie wpływu każdej z metod na jakość życia pacjentów po 3 i 6 miesiącach leczenia.
Według wyników opublikowanych w „The Lancet”, aż 87% pacjentów, którzy przeszli operację, odczuło poprawę jakości życia po 6 miesiącach. Natomiast między pacjentami przyjmującymi antybiotyki i tymi z grupy placebo nie stwierdzono istotnych różnic.
Odkryliśmy, że operacja była skuteczna w łagodzeniu objawów po sześciu miesiącach, podczas gdy antybiotykoterapia wydawała się nie przynosić większych efektów. Do tej pory nie było żadnych dowodów w postaci badań klinicznych, które wykazałyby, że operacja zatok jest skuteczniejsza niż leczenie farmakologiczne – podkreślił prof. Carl Philpott z University of East Anglia.
Operacja zatok – nowa ścieżka terapeutyczna?
Wyniki badania mają potencjał zmienić standardy leczenia. Operacja zatok, choć powszechnie wykonywana w ramach NHS, w niektórych regionach była trudno dostępna ze względu na niepewność co do jej skuteczności i wysokie koszty.
Wyniki badania MACRO podkreślają znaczną poprawę jakości życia, jakiej doświadcza wielu pacjentów po operacji, i powinny dać im oraz kierującym ich lekarzom podstawowej opieki zdrowotnej większą pewność w poszukiwaniu leczenia przewlekłego zapalenia zatok przynosowych – zaznaczyła prof. Claire Hopkins z Guy’s Hospital w Londynie.
Badanie wykazało także wysokie bezpieczeństwo operacji – poważne działania niepożądane nie występowały często, a poprawa objawów utrzymywała się przez cały okres obserwacji.
Potrzeba dalszych analiz i obserwacji
Naukowcy planują kontynuację obserwacji uczestników badania, aby określić, jak długo utrzymują się korzyści z leczenia chirurgicznego. Trwa również ocena opłacalności ekonomicznej operacji, co może pomóc decydentom w planowaniu dostępności tej formy terapii.
Uzyskaliśmy solidne dowody na to, że zabieg chirurgiczny jest skuteczną metodą leczenia przewlekłego zapalenia zatok przynosowych, gdy leczenie miejscowe zawiodło. Powinno to być dobrą wiadomością dla dużej liczby osób cierpiących na tę chorobę – podkreśliła prof. Anne Schilder z UCL Ear Institute.
Projekt MACRO jest także dowodem na skuteczność współpracy interdyscyplinarnej i międzyinstytucjonalnej w badaniach klinicznych.
Przez lata żyłem w niepewności z powodu CRS. Do tego dochodzą uporczywy ból głowy i zatkany nos, a także utrata węchu, co całkowicie odbiera poczucie komfortu i radości życia codziennego. Wszyscy cierpiący na CRS z zadowoleniem przyjmą jasną ścieżkę do skutecznego leczenia – powiedział Jim Boardman, pacjent i uczestnik badania.
👉 Wyniki oraz opis badań znajdziesz pod TYM LINKIEM
Główne wnioski
- Operacja zatok okazała się skuteczniejsza od antybiotyków w leczeniu przewlekłego zapalenia zatok – aż 87% pacjentów zgłosiło poprawę po 6 miesiącach.
- Antybiotykoterapia (niskie dawki przez 3 miesiące) nie przyniosła istotnych korzyści w porównaniu z placebo.
- Wszyscy pacjenci otrzymywali standardowe leczenie donosowe (sterydy i płukanki), co pozwalało porównać wyłącznie skuteczność interwencji dodatkowych.
- Badanie MACRO dostarczyło pierwszych klinicznych dowodów na przewagę chirurgii zatok nad leczeniem farmakologicznym i może wpłynąć na zmiany w praktyce klinicznej.
Źródło:
- University College London
- The Lancet

