W Wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów opublikowano projekt ustawy UD285, który przewiduje gruntowne zmiany w systemie świadczeń zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych. Celem nowelizacji jest zarówno dostosowanie polskich regulacji do wymogów prawa unijnego, jak i zamknięcie luk prawnych w zakresie składek, finansowania świadczeń czy funkcjonowania NFZ.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak projekt UD285 uszczelnia system składek zdrowotnych w sytuacjach transgranicznych.
- Na czym polegają zmiany w zasadach zwrotu kosztów leczenia za granicą.
- Jakie nowe zadania i możliwości kadrowe otrzyma NFZ.
- W jaki sposób projekt reguluje funkcjonowanie laboratoriów i Ośrodków Eksperckich Chorób Rzadkich.
Składki zdrowotne w sytuacjach transgranicznych
Jednym z kluczowych elementów projektu jest uszczelnienie systemu ubezpieczenia zdrowotnego wobec osób pobierających emerytury i renty transferowane z państw UE, EFTA i UK. Projekt zakłada wprowadzenie obowiązku informowania ZUS o okolicznościach mających wpływ na podleganie ubezpieczeniu zdrowotnemu oraz możliwość potrącania zaległych składek wstecz.
Transgraniczna opieka zdrowotna i orzeczenia TSUE
Projekt dostosowuje przepisy dotyczące planowego leczenia za granicą i zwrotu kosztów do wymogów unijnych. Uwzględniono m.in. wyroki TSUE (C-777/18 i C-538/19), które podkreślają konieczność zapewnienia pacjentom prawa do zwrotu kosztów w sytuacjach pilnych, nawet bez wcześniejszej zgody NFZ.
NFZ i nowe zadania
Nowelizacja przewiduje również wzmocnienie kadrowe NFZ – instytucja ma zyskać mechanizmy prawne pozwalające na zatrudnianie ekspertów z wykształceniem medycznym. Jednocześnie przewidziano zmiany w systemie finansowania świadczeń w Ośrodku w Gostyninie oraz uproszczenie umów na zaopatrzenie w wyroby medyczne, które będą mogły być zawierane na czas nieoznaczony.
Absolwenci kierunków lekarskich
Projekt rozwiewa wątpliwości dotyczące ubezpieczenia zdrowotnego absolwentów medycyny odbywających 6-miesięczne szkolenie praktyczne w języku angielskim. Będą oni jednoznacznie objęci obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, tak jak osoby odbywające klasyczny staż podyplomowy.
Ośrodki Eksperckie Chorób Rzadkich
W projekcie znalazły się przepisy o trybie powoływania OECR. Ośrodki te mają zapewniać pacjentom z chorobami rzadkimi dostęp do nowoczesnej diagnostyki i wysokospecjalistycznej opieki. Minister zdrowia będzie mógł formalnie wyznaczać nowe jednostki w oparciu o kryteria merytoryczne i formalne.
Medycyna laboratoryjna – obowiązek kontroli zewnętrznej
Projekt wzmacnia standardy jakości w laboratoriach diagnostycznych. Oprócz wewnętrznej kontroli wprowadzony zostanie obowiązek udziału w programach zewnętrznej oceny jakości badań. Rozwiązanie to ma na celu podniesienie bezpieczeństwa pacjentów i ujednolicenie praktyki laboratoryjnej w całym kraju.
Uproszczenia i zmiany porządkujące
Nowelizacja obejmuje także likwidację przepisów wprowadzonych w okresie pandemii COVID-19, modyfikacje dotyczące decyzji potwierdzających prawo do świadczeń oraz zmiany porządkujące w kilku obszarach ustawy o świadczeniach.
Projekt UD285 to szeroka nowelizacji ustawy o świadczeniach zdrowotnych. Łączy kwestie transgranicznej opieki, składek zdrowotnych, finansowania NFZ, wsparcia dla chorób rzadkich, pracy laboratoriów i statusu absolwentów medycyny. Rząd planuje przyjęcie projektu w III kwartale 2025 r.
Główne wnioski
- Projekt UD285 obejmuje m.in. zmiany w systemie składek zdrowotnych dla osób pobierających emerytury i renty z UE, EFTA i UK.
- Nowelizacja dostosowuje przepisy o transgranicznej opiece zdrowotnej do prawa UE i orzeczeń TSUE, w tym w zakresie zwrotu kosztów leczenia w sytuacjach pilnych.
- NFZ zyska nowe mechanizmy zatrudniania ekspertów medycznych, a umowy na wyroby medyczne będą mogły być zawierane na czas nieoznaczony.
- Projekt wprowadza regulacje dotyczące OECR i nakłada obowiązek udziału laboratoriów w programach zewnętrznej oceny jakości badań.
Źródło:
- Wykaz prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów

