Wirus brodawczaka ludzkiego (HPV) odpowiada za około 70% przypadków nowotworów głowy i szyi w Stanach Zjednoczonych. W przeciwieństwie do raka szyjki macicy, dla którego istnieją skuteczne badania przesiewowe, nowotwory głowy i szyi związane z HPV przez długi czas pozostawały bez skutecznej metody wczesnej detekcji. Przełom przynoszą jednak najnowsze badania naukowców z Mass General Brigham, które mogą zrewolucjonizować diagnostykę onkologiczną.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak działa test HPV-DeepSeek i dlaczego może zrewolucjonizować diagnostykę nowotworową.
- W jaki sposób nowotwory głowy i szyi wywołane przez wirusa HPV są dziś diagnozowane i jakie są ich ograniczenia.
- Jakie wyniki przyniosło badanie naukowców z Mass General Brigham i czym jest biopsja płynna.
- Dlaczego wczesne wykrycie raka HPV-zależnego może poprawić rokowanie i jakość życia pacjentów.
Przełom w diagnostyce – nowy test HPV-DeepSeek
Zespół badawczy pod kierownictwem dr. Daniela L. Fadena opracował nowatorski test krwi o nazwie HPV-DeepSeek, który umożliwia wykrycie nowotworów głowy i szyi wywołanych wirusem HPV nawet 10 lat przed wystąpieniem pierwszych objawów klinicznych.
Nasze badanie po raz pierwszy pokazuje, że możemy precyzyjnie wykrywać nowotwory związane z wirusem HPV u osób bezobjawowych na wiele lat przed postawieniem diagnozy – wyjaśnia dr Daniel L. Faden, chirurg onkolog głowy i szyi oraz główny badacz w Centrum Badań nad Rakiem Głowy i Szyi im. Mike’a Totha w Mass Eye and Ear, należącym do systemu opieki zdrowotnej Mass General Brigham.
Jak działa HPV-DeepSeek?
HPV-DeepSeek wykorzystuje sekwencjonowanie całogenomowe, by wykrywać niewielkie fragmenty DNA wirusa HPV, które odrywają się od guza i trafiają do krwiobiegu. To technologia oparta na biopsji płynnej, która nieinwazyjnie analizuje próbki krwi pod kątem obecności materiału genetycznego nowotworu.
Co istotne, wcześniejsze badania zespołu wykazały, że test ten osiąga 99% swoistości i 99% czułości w wykrywaniu raka już przy pierwszym zgłoszeniu się pacjenta do kliniki, przewyższając dotychczas stosowane metody diagnostyczne.
Wyniki badań – skuteczność testu potwierdzona
W ramach eksperymentu przeanalizowano 56 próbek krwi z Mass General Brigham Biobank: 28 od osób, które w przyszłości zachorowały na raka głowy i szyi związanego z HPV oraz 28 od osób zdrowych (grupa kontrolna).
- HPV-DeepSeek wykrył DNA nowotworu w 22 z 28 przypadków, w których później rozwinął się rak.
- Wszystkie 28 próbek kontrolnych dało wynik ujemny, co potwierdza wysoką swoistość testu.
- Najwcześniejszy pozytywny wynik pochodził z próbki krwi pobranej 7,8 roku przed diagnozą.
W kolejnych analizach, z wykorzystaniem uczenia maszynowego, badaczom udało się zwiększyć skuteczność testu. Finalnie udało się prawidłowo zidentyfikować 27 z 28 przypadków, w tym te sprzed nawet 10 lat.
Potencjalne zastosowania i dalsze badania
Jak podkreśla dr Faden:
Zanim pacjenci trafią do naszych klinik z objawami raka, będą wymagać leczenia, które powoduje poważne, długotrwałe skutki uboczne. Mamy nadzieję, że narzędzia takie jak HPV-DeepSeek pozwolą nam wykryć te nowotwory w ich najwcześniejszym stadium, co ostatecznie może poprawić rokowanie i jakość życia pacjentów.
Obecnie zespół naukowy prowadzi drugą fazę badań w warunkach ślepej próby, w której analizowane są setki próbek z szeroko zakrojonego amerykańskiego badania PLCO (Prostate, Lung, Colorectal and Ovarian Cancer Screening Trial).
👉 Wyniki oraz opis badań znajdziesz pod TYM LINKIEM
Główne wnioski
- Test HPV-DeepSeek wykrywa raka głowy i szyi związanego z wirusem HPV nawet 10 lat przed pojawieniem się objawów, osiągając 99% czułości i swoistości.
- W badaniu wykryto DNA HPV u 22 z 28 pacjentów, u których po latach rozwinął się nowotwór, a żaden z wyników grupy kontrolnej nie był fałszywie dodatni.
- Najwcześniejszy przypadek wykrycia nowotworu odnotowano w próbce krwi pobranej 7,8 roku przed diagnozą.
- Dalsze testy prowadzone są w ramach badania PLCO, by potwierdzić skuteczność testu w warunkach ślepej próby i wdrożyć go do badań przesiewowych.
Źródło:
- Mass General Brigham
- Journal of the National Cancer Institute

