Lewica zaprezentowała projekt „Stop Alko Lobby” dotyczący zmian w ustawie o wychowaniu w trzeźwości, który ma zostać rozpatrzony w Sejmie już jutro. Propozycja obejmuje ogólnopolski zakaz nocnej sprzedaży alkoholu, wycofanie alkoholu ze stacji benzynowych, całkowity zakaz reklamy i likwidację popularnych promocji typu 12+12. Zdaniem autorów projektu obecny system sprzyja łatwej dostępności alkoholu, a skala szkód zdrowotnych i społecznych wymaga zdecydowanej reakcji ustawodawcy.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie kluczowe ograniczenia sprzedaży alkoholu zakłada projekt Lewicy.
- Jakie argumenty zdrowotne i ekonomiczne przedstawiono podczas prac nad projektem.
- Jakie stanowisko zajął Kościół katolicki.
- Kiedy Sejm rozpocznie procedowanie nowych przepisów i jakie zmiany mogą wejść w życie.
Najważniejsze założenia projektu Lewicy
Projekt nowelizacji zakłada wprowadzenie zakazu sprzedaży napojów alkoholowych na terenie całego kraju w godzinach 22–6. Jak wspomniała w rozmowie w „Poranku TOK FM” 20 stycznia Joanna Wicha z Lewicy, samorządy – jeśli uznają to za zasadne – mogłyby ustalić nawet dłuższy zakres nocnego zakazu, np. 21–9. Dodała, że rano sprzedawane są duże ilości tzw. „małpek”, co w jej ocenie wskazuje, że problem nadmiernego picia nie dotyczy wyłącznie stereotypowej grupy pracowników fizycznych, ale także środowisk korporacyjnych.
Zakaz obejmie również stacje paliw, placówki lecznicze oraz sprzedaż internetową, która miałaby być dopuszczona jedynie przy osobistym odbiorze i okazaniu dokumentu tożsamości.
Proponowane przepisy likwidują także sklepowe promocje polegające na oferowaniu dodatkowej puli alkoholu przy zakupie większego pakietu. Za próbę sprzedaży w takim modelu przewidziano sankcje finansowe od 10 tys. do 500 tys. zł.
Zakaz reklamy alkoholu
Lewica proponuje całkowity zakaz reklamy i promocji wszystkich kategorii alkoholu, także piwa. Ma to – jak wskazują autorzy projektu – ograniczyć bodźce marketingowe szczególnie silnie oddziałujące na młodzież i młodych dorosłych. Zmiana obejmie przestrzeń publiczną, media, nośniki outdoorowe oraz internet.
Argumenty zdrowotne i ekonomiczne
Podczas czwartkowej konferencji w Sejmie senator Lewicy Wojciech Konieczny przypomniał, że według statystyk państwo wydaje ponad 180 mld zł rocznie na skutki zdrowotne i społeczne nadmiernego spożycia alkoholu. Dla porównania wpływy z akcyzy to około 14,5 mld zł. Polityk ocenił, że przy takiej dysproporcji argument ekonomiczny przeciwko ograniczaniu dostępności alkoholu „traci rację bytu”.
Wskazał też, że Polska zmaga się z bardzo wysokim poziomem konsumpcji: od 600 do 800 tys. osób jest uzależnionych, a około 3 mln pije szkodliwie. WHO klasyfikuje alkohol jako drugi najważniejszy czynnik ryzyka dla zdrowia populacji w Europie. Szacuje się, że 2–4% wszystkich nowotworów powiązanych jest bezpośrednio lub pośrednio ze spożywaniem alkoholu.
Dostępność alkoholu łatwiejsza niż leków
Joanna Wicha zwracała uwagę, że alkohol jest w Polsce wyjątkowo łatwo dostępny. Jak podała na konferencji, jeden sklep z alkoholem przypada średnio na około 300 mieszkańców. Wskazywano też, że w praktyce zakup napoju alkoholowego bywa prostszy niż dostęp do leków.
Projekt Lewicy jest kompleksowy
Konieczny zaznaczył, że projekt ma charakter całościowy i – jego zdaniem – jakiekolwiek wykreślenie poszczególnych elementów mogłoby osłabić skuteczność regulacji. Podkreślił, że tylko szerokie i spójne działania przynoszą efekty w ograniczaniu nadmiernego spożycia alkoholu i budowaniu nowych nawyków zdrowotnych.
Nieoczekiwany sojusznik
Ograniczenia w sprzedaży alkoholu wspiera Kościół katolicki. Biskup Tadeusz Bronakowski – przewodniczący zespołu Episkopatu ds. Apostolstwa Trzeźwości i Osób Uzależnionych – wskazał, że każde działanie wzmacniające trzeźwość publiczną jest wartościowe i służy ochronie wspólnego dobra.
Jakie projekty będą procedowane w Sejmie?
W piątek, o godzinie 12:45, Sejm rozpocznie prace nad dwoma projektami – jeden zgłoszony przez Lewicę, a drugi przez Polskę 2050. Jeśli projekt Lewicy zostanie uchwalony, nowe przepisy wejdą w życie po 6 miesiącach od ogłoszenia.
Główne wnioski
- Projekt Lewicy zakłada ogólnopolski zakaz sprzedaży alkoholu w godzinach 22–6, wycofanie go ze stacji paliw oraz całkowity zakaz reklamy.
- Według senatora Wojciecha Koniecznego koszty społeczne i zdrowotne alkoholu przekraczają 180 mld zł rocznie, przy 14,5 mld zł wpływów z akcyzy.
- W Polsce 600–800 tys. osób jest uzależnionych, a około 3 mln pije szkodliwie, co – jak wskazuje WHO – czyni alkohol drugim kluczowym czynnikiem ryzyka zdrowotnego w Europie.
- Sejm, 23 stycznia 2026 r., rozpocznie prace nad dwoma projektami – Lewicy i Polski 2050.
Źródło:
- Lewica / Facebook
