31 lipca 2025 r. Prezes Państwowej Agencji Atomistyki wydał bezterminowe zezwolenie na eksploatację reaktora badawczego MARIA. Decyzję poprzedziło wielomiesięczne, kompleksowe postępowanie administracyjne. Zgoda oznacza zakończenie formalnego przestoju trwającego od początku kwietnia br.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego reaktor badawczy MARIA był czasowo wyłączony i co było przyczyną przestoju.
- Jak wyglądał proces uzyskania bezterminowego zezwolenia na eksploatację reaktora.
- Jakie znaczenie ma reaktor MARIA dla sektora medycznego i farmaceutycznego w Polsce.
- Kto będzie kontrolować bezpieczeństwo eksploatacji i jak wygląda nadzór nad obiektem.
Zezwolenie PAA po wielomiesięcznej analizie
Proces wydania decyzji administracyjnej w sprawie eksploatacji reaktora MARIA rozpoczął się od oceny wniosku złożonego przez NCBJ. W trakcie postępowania Prezes PAA wielokrotnie wzywał wnioskodawcę do uzupełnień i wyjaśnień, szczególnie w zakresie bezpieczeństwa użytkowania obiektu.
Zgodnie z procedurą, projekt decyzji został przedstawiony do opinii Radzie ds. Bezpieczeństwa Jądrowego i Ochrony Radiologicznej (BJiOR), a także przekazany NCBJ. Ostatecznie 31 lipca podpisano dokument zatwierdzający eksploatację reaktora na czas nieokreślony. W treści zezwolenia szczegółowo określono warunki bezpiecznego użytkowania obiektu.
Powód przestoju: formalności, nie awaria
31 marca br. wygasło zezwolenie na użytkowanie reaktor MARIA i od tego czasu był wyłączony. Tak długi postój wynikał wyłącznie z braku nowego zezwolenia na eksploatację, spowodowanego opóźnionym i niekompletnym wnioskiem ze strony NCBJ.
Ministerstwo Przemysłu przez ostatnie miesiące wskazywało, że sytuacja jest konsekwencją długofalowych zaniedbań organizacyjnych i kadrowych. Przypomnijmy, że podobna sytuacja miała miejsce w latach 2022–2023, gdy MARIA pozostawała wyłączona przez 13 miesięcy. Obecny przestój zakończył się szybciej, bez potrzeby ingerencji w infrastrukturę techniczną.
Regularne kontrole i nadzór PAA
Zgodnie z nowym zezwoleniem, dalsza eksploatacja reaktora MARIA będzie podlegać bieżącym kontrolom prowadzonym przez inspektorów dozoru jądrowego PAA. Oceniane będzie m.in. przestrzeganie warunków określonych w decyzji oraz ogólny stan bezpieczeństwa obiektu. Przewidziano również cykliczne przeglądy okresowe.
Kluczowa rola reaktora
Reaktor badawczy MARIA odgrywa strategiczną rolę w krajowym systemie produkcji radioizotopów, m.in. molibdenu-99, niezbędnego w diagnostyce obrazowej. Powrót do pracy obiektu oznacza stabilizację dostaw, które mają bezpośrednie przełożenie na ciągłość świadczeń w zakresie medycyny nuklearnej.
Główne wnioski
- 31 lipca 2025 r. Prezes Państwowej Agencji Atomistyki wydał bezterminowe zezwolenie na eksploatację reaktora MARIA.
- Reaktor był czasowo wyłączony z powodów formalnych, a nie technicznych – opóźniony i niekompletny wniosek NCBJ uniemożliwiał wcześniejsze wznowienie pracy.
- Eksploatacja będzie podlegać stałemu nadzorowi inspektorów PAA oraz okresowym ocenom bezpieczeństwa.
- Reaktor MARIA ma kluczowe znaczenie dla produkcji radioizotopów wykorzystywanych w medycynie nuklearnej i badaniach naukowych.
Źródło:
- PAA
