Osoby z niepełnosprawnościami wkrótce zyskają prawo do systemowego wsparcia asystenckiego. Ustawa o asystencji osobistej, nad którą trwają intensywne prace legislacyjne, ma trafić pod obrady Rady Ministrów na przełomie marca i kwietnia – poinformował wiceminister Łukasz Krasoń, pełnomocnik rządu ds. osób niepełnosprawnych. To ważny krok w kierunku zagwarantowania osobom potrzebującym bezpłatnego dostępu do asystenta, który pomoże w codziennym funkcjonowaniu.
Na jakim etapie są prace nad ustawą?
Projekt ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami przeszedł szerokie konsultacje społeczne, które zakończyły się w styczniu 2024 roku. Wpłynęło ponad 1000 uwag od organizacji społecznych, ekspertów i osób zainteresowanych.
To najlepiej skonsultowana ustawa społeczna, która wyszła z Ministerstwa Rodziny, Pracy i
Polityki Społecznej – podkreślił wiceminister Krasoń.
Obecnie projekt jest na etapie nanoszenia poprawek i w ciągu kilku dni trafi do poszczególnych resortów oraz opinii publicznej.
Kiedy ustawa wejdzie w życie?
Dokładny harmonogram zależy od tempa prac na Komitecie Rady Ministrów i samej Radzie Ministrów. Jednak według wiceministra Krasonia:
Jeśli chodzi o harmonogram, no to pewnie końcówka marca, początek kwietnia – ustawa będzie na Radzie Ministrów.
Proces legislacyjny ma zostać zakończony jeszcze przed wyborami prezydenckimi, co oznacza, że nowe przepisy mogą wejść w życie już w najbliższych miesiącach.
Kto będzie mógł skorzystać z asystencji osobistej?
Zgodnie z zapisami ustawy bezpłatna usługa asystenta osobistego będzie dostępna dla osób z niepełnosprawnością w wieku od 13 do 65 lat. Kryterium wieku jest istotne – wnioski będą mogły składać osoby przed ukończeniem 65. roku życia, ale jeśli w trakcie trwania decyzji przekroczą ten wiek, nadal będą mogły korzystać z pomocy przez kolejne pięć lat.
Asystent pomoże osobie z niepełnosprawnością w codziennym funkcjonowaniu, w tym w:
- poruszaniu się,
- załatwianiu spraw urzędowych,
- uczestnictwie w życiu społecznym i zawodowym,
- wykonywaniu podstawowych czynności życia codziennego.
Zakres wsparcia oraz miesięczny wymiar godzin asystencji będą ustalane indywidualnie przez powołany do tego zespół.
Jak wygląda obecnie system wsparcia asystenckiego?
Obecnie usługi asystenckie są realizowane w ramach czasowych programów, finansowanych przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Programy te kierowane są głównie do samorządów i organizacji pozarządowych, co oznacza, że dostęp do asystentów jest nierównomierny i uzależniony od lokalnych możliwości finansowych.
Brak ustawowej regulacji sprawia, że nie każda osoba z niepełnosprawnością może skorzystać z tej formy pomocy. Nowa ustawa ma to zmienić, wprowadzając systemowe rozwiązanie, które zagwarantuje powszechny i stabilny dostęp do usług asystenckich.
Asystencja osobista a inne systemy wsparcia
Nowy system wsparcia ma współdziałać z innymi rozwiązaniami pomocowymi. Jak zaznaczył wiceminister Krasoń:
Systemy wspierania osób niepełnosprawnych mają się uzupełniać. System dla seniorów będzie realizowany przy użyciu bonu senioralnego.
Oznacza to, że osoby powyżej 65. roku życia, które nie kwalifikują się do asystencji osobistej, będą mogły korzystać z alternatywnego rozwiązania w ramach polityki senioralnej.
Co dalej z ustawą?
Prace nad ustawą o asystencji osobistej są zaawansowane, jednak na konkretne decyzje dotyczące budżetu i szczegółowych rozwiązań trzeba jeszcze poczekać.
Komisja zaprosi ponownie wiceministra Krasonia, w celu przedstawienia informacji z konkretnymi datami i środkami, które przeznaczone zostaną na realizację ustawy – zapowiedziała przewodnicząca komisji, poseł Joanna Borowiak.
Dalsze losy ustawy będą zależały od przebiegu prac legislacyjnych i decyzji podejmowanych przez rząd. Jeśli projekt zostanie sprawnie przeprocedowany, osoby z niepełnosprawnościami mogą liczyć na nowy system wsparcia już w najbliższych miesiącach.
Źródło:
- gov.pl
- prawo.pl
- PAP
