Historia medycyny wzbogaciła się o kolejny przełom. W Wielkiej Brytanii, w lutym 2024 roku, neurochirurdzy po raz pierwszy przeprowadzili operację usunięcia guza mózgu metodą endoskopową przez oczodół. Zabieg, który miał miejsce w Leeds, oficjalnie ogłoszono dopiero niedawno. Ta innowacyjna metoda otwiera nowe możliwości leczenia trudno dostępnych guzów mózgu, stawiając kolejny krok ku mniej inwazyjnym technikom chirurgicznym.
Przełomowa operacja w Leeds
40-letnia Ruvimbo Faviya cierpiała na oponiaka (meningioma) zlokalizowanego w dolnej części mózgu i za okiem. Tradycyjne metody operacyjne byłyby zbyt ryzykowne, dlatego zespół chirurgów zdecydował się na metodą endoskopową przez oczodół. Wykonano niewielkie nacięcie w powiece i zewnętrznej ścianie oczodołu, co pozwoliło na bezpieczny dostęp do guza. Ponadto w celu uzyskania lepszego dostępu, wykonano jeszcze niewielkie cięcie w zewnętrznej ścianie oczodołu.
Zabieg trwał trzy godziny, a pacjentka już tego samego dnia mogła wstać z łóżka i swobodnie się poruszać. Po operacji pozostała jedynie niewielka blizna na powiece. Pacjentka odczuwała przez trzy miesiące podwójne widzenie, jednak dzięki temu, że zabieg się udał, mogła szybko wrócić do codziennych czynności. Pacjentka przyznała, że jej najbliżsi byli początkowo przeciwni poddaniu się tej nowatorskiej operacji.
Powiedziałam im, że muszę to zrobić, bo jeśli się nie zgodzę, to guz będzie się powiększał, a wtedy mogę umrzeć
– wyznała dziennikarzom Ruvimbo Faviya, która jest matką trojga dzieci.
- Zobacz również: WUM: pionierski zabieg wszczepienia u dziecka podskórnego rejestratora arytmii wykorzystującego AI
Nowatorskie techniki neurochirurgiczne w Polsce
Podobna operacja została przeprowadzona w Polsce 2 października 2024 roku. Lekarze z Kliniki Neurochirurgii Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego w Białymstoku usunęli oponiaka u 71-letniego mężczyzny. Guz znajdował się w dolnej powierzchni mózgu, przylegającej do podstawy czaszki, co uniemożliwiało operację przez nos.
Tradycyjna metoda wymagałaby rozległego cięcia z boku głowy, usunięcia fragmentu kości czaszki oraz uniesienia mózgu, co wiązałoby się z dużym ryzykiem powikłań. Zabieg przez oczodół pozwolił na uniknięcie tych komplikacji, otwierając nowe możliwości dla pacjentów z trudno dostępnymi guzami.
Oponiak – co warto wiedzieć?
Oponiak to nowotwór, który zazwyczaj ma charakter łagodny, choć może się powiększać, a po chirurgicznym usunięciu istnieje ryzyko jego nawrotu. Najczęściej lokalizuje się w oponach mózgowo-rdzeniowych lub rdzenia kręgowego. Występuje przede wszystkim u osób starszych, po 60. roku życia, jednak zdarza się także u młodszych pacjentów, przy czym częściej dotyka kobiet niż mężczyzn. Oponiaki z reguły znajdują się poza miąższem mózgu, wewnątrz czaszki lub w kanale kręgowym. Ich charakterystyczną cechą jest postać twardych, dobrze odgraniczonych mas, co znacznie ułatwia ich chirurgiczne usunięcie.
Objawy mogą obejmować:
- uporczywe bóle głowy,
- drętwienie kończyn,
- zaburzenia widzenia i równowagi,
- osłabienie siły mięśniowej.
W przypadku wystąpienia takich symptomów konieczna jest szybka diagnostyka.
Dlaczego operacja przez oczodół to przełom?
Operacje guzów mózgu metodą endoskopową przez oczodół są wykonywane jedynie w kilku ośrodkach na świecie. Ich zaletą jest minimalna inwazyjność, co przekłada się na krótszy czas rekonwalescencji oraz mniejsze ryzyko powikłań. Sukces takich operacji otwiera nowe możliwości leczenia trudno dostępnych guzów i zwiększa szanse pacjentów na pełny powrót do zdrowia.
Źródła:
- https://medicinehealth.leeds.ac.uk/faculty-/news/article/704/leeds-surgeons-perform-uk-first-brain-tumour-operation
- Sky News
