W ostatnich miesiącach europejskie instytucje odpowiedzialne za bezpieczeństwo farmaceutyczne alarmują: gwałtownie wzrasta liczba nielegalnych, sfałszowanych leków sprzedawanych w internecie. Problem dotyczy w szczególności preparatów stosowanych w leczeniu cukrzycy i otyłości – w tym popularnych analogów GLP-1, takich jak semaglutyd, liraglutyd czy tirzepatyd. Europejska Agencja Leków (EMA), Główny Inspektorat Farmaceutyczny (GIF) oraz Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych (URPL) ostrzegają, że kupowanie tych produktów z niepewnych źródeł może stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjentów.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie leki na cukrzycę i otyłość są najczęściej fałszowane w UE.
- Dlaczego kupowanie leków z nieautoryzowanych źródeł jest niebezpieczne.
- Jak sprawdzić, czy apteka internetowa działa legalnie.
- Gdzie zgłosić podejrzaną stronę sprzedającą nielegalne leki.
Fałszywe leki – niebezpieczny trend na rynku europejskim
Europejska Agencja Leków oraz szefowie krajowych agencji lekowych (HMA) jednoznacznie wskazują, że liczba nielegalnych leków sprzedawanych jako agoniści receptora GLP-1 gwałtownie wzrosła w 2024 i 2025 roku. Wiele z nich reklamowanych jest na fałszywych stronach internetowych lub w mediach społecznościowych – często z wykorzystaniem podrobionych logo instytucji publicznych, fałszywych opinii i nieautoryzowanych „rekomendacji”.
Nielegalne produkty często nie zawierają deklarowanej substancji czynnej lub zawierają szkodliwe stężenia innych substancji – podkreśla EMA.
Kto i jak jest zagrożony?
Największe ryzyko dotyczy pacjentów z cukrzycą i osób zmagających się z otyłością, którzy – w poszukiwaniu szybkich efektów – decydują się na zakup preparatów przez internet. Agoniści receptora GLP-1 to leki na receptę, które powinny być stosowane wyłącznie pod ścisłą kontrolą lekarza. Samodzielne przyjmowanie takich substancji może prowadzić do:
- braku efektów terapeutycznych,
- zaostrzenia choroby podstawowej,
- ciężkich działań niepożądanych,
- groźnych interakcji z innymi lekami.
Jak rozpoznać fałszywą stronę i nielegalny produkt?
Organy nadzoru farmaceutycznego wskazują kilka kluczowych sygnałów ostrzegawczych:
- strona internetowa nie posiada wspólnego unijnego logo apteki internetowej lub logo nie przekierowuje do krajowego rejestru,
- produkt reklamowany jest jako „rekomendowany” przez instytucję publiczną – co jest niezgodne z prawem,
- lek nie jest dostępny w legalnych aptekach ani nie można go znaleźć w wyszukiwarce produktów URPL,
- oferta znajduje się na platformach społecznościowych lub w nieautoryzowanych sklepach online.
Co mówią instytucje publiczne?
Zarówno EMA, jak i GIF oraz URPL, przypominają:
EMA i organy krajowe nie popierają ani nie promują konkretnych produktów ani marek. Wszelkie twierdzenia sugerujące coś innego są fałszywe.
Władze zidentyfikowały już setki fałszywych profili i stron, z których wiele jest hostowanych poza terytorium Unii Europejskiej. Organy krajowe prowadzą intensywne działania egzekucyjne, obejmujące m.in. blokowanie dostępu do nielegalnych stron, współpracę z organami ścigania i wycofywanie niebezpiecznych produktów z rynku.
Jak bezpiecznie kupować leki?
W Polsce legalne nabycie leków na receptę przez internet nie jest możliwe. Co najwyżej można je zarezerwować w legalnie działającej aptece i odebrać osobiście po okazaniu recepty. Dla leków dostępnych bez recepty możliwa jest dostawa do domu, ale tylko za pośrednictwem licencjonowanych aptek internetowych.
Każda apteka prowadząca sprzedaż online musi posiadać:
- wspólne unijne logo na stronie internetowej,
- wpis w krajowym rejestrze aptek,
- dane kontaktowe i lokalizację punktu stacjonarnego.
Co zrobić, jeśli masz wątpliwości?
Jeśli masz jakiekolwiek podejrzenia dotyczące oferty leku:
- sprawdź rejestr aptek na stronie URPL,
- skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą,
- nie kupuj leków promowanych w mediach społecznościowych,
- zgłoś podejrzaną stronę lub produkt do GIF.
Główne wnioski
- Fałszowane leki z GLP-1, takie jak semaglutyd, liraglutyd i tirzepatyd, są coraz częściej sprzedawane online bez recepty – stanowią poważne zagrożenie dla zdrowia.
- EMA, GIF i URPL ostrzegają przed nielegalnymi stronami i fałszywymi reklamami w mediach społecznościowych, które podszywają się pod instytucje publiczne.
- Każda legalna apteka internetowa w UE musi posiadać wspólne logo unijne z aktywnym linkiem do rejestru – jego brak to sygnał ostrzegawczy.
- Leki na receptę można nabywać wyłącznie w licencjonowanych aptekach – nigdy na nieautoryzowanych stronach internetowych ani przez media społecznościowe.
Źródło:
- GIF
- EMA
