Miażdżyca naczyń krwionośnych to jedna z głównych przyczyn zawałów serca i udarów mózgu, a tym samym – przedwczesnych zgonów na całym świecie. Choć czynników ryzyka jest wiele, nowe badania australijskich i duńskich naukowców pokazują, że kluczową rolę w profilaktyce może odegrać codzienna dieta. Okazuje się, że regularne spożywanie zielonych warzyw liściastych bogatych w witaminę K1 może znacząco obniżać ryzyko miażdżycy. Jakie warzywa warto włączyć do jadłospisu i co dokładnie odkryli badacze z Edith Cowan University?
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie warzywa liściaste najlepiej wspierają zdrowie układu krążenia i dlaczego warto spożywać je codziennie.
- Jak witamina K1 wpływa na naczynia krwionośne i kości – poznasz wyniki najnowszych badań naukowych.
- Ile zielonych warzyw wystarczy zjeść dziennie, aby zauważyć pozytywny wpływ na zdrowie.
- W jaki sposób naukowcy chcą wykorzystać te odkrycia w praktyce, tworząc nowe produkty spożywcze.
Warzywa liściaste a zdrowie naczyń krwionośnych – co pokazują nowe badania?
Jak wynika z najnowszych badań prowadzonych przez Edith Cowan University (ECU), University of Western Australia i Danish Cancer Institute, codzienne spożycie nawet niewielkiej ilości zielonych warzyw liściastych może przynieść istotne korzyści dla zdrowia układu krążenia. Zespół naukowców, na czele z doktorantką Montaną Dupuy, skupił się na wpływie witaminy K1 – zawartej głównie w warzywach takich jak szpinak, jarmuż czy brokuły – na występowanie chorób sercowo-naczyniowych powstałych na podłożu miażdżycy (z ang. atherosclerotic cardiovascular disease – ASVD ).
ASVD, to grupa schorzeń układu krążenia, które należą obecnie do najczęstszych przyczyn zgonów na świecie – głównie poprzez udary i zawały serca. Tylko w Australii co 12 minut umiera jedna osoba z powodu choroby układu krążenia. Wyniki badań opublikowane przez ECU rzucają nowe światło na profilaktykę tych schorzeń.
Witamina K1 – nieoceniony składnik codziennej diety
W centrum zainteresowania badaczy znalazła się witamina K1, która odgrywa kluczową rolę nie tylko w procesach krzepnięcia krwi, ale również – co pokazują nowe dane – w zapobieganiu wapnieniu naczyń krwionośnych, będącemu jednym z głównych czynników rozwoju miażdżycy.
Badania wykazały, że u kobiet, które spożywały o około 30% więcej witaminy K1 niż zalecają obecnie australijskie wytyczne żywieniowe, ryzyko wystąpienia ASVD w dłuższej perspektywie było niższe – podkreśla dr Marc Sim, starszy pracownik naukowy ECU.
Dodatkowo, analiza ultrasonograficzna naczyń krwionośnych w szyi wykazała, że osoby spożywające więcej witaminy K1 miały mniejsze pogrubienie tych naczyń, co jest wskaźnikiem postępującej miażdżycy.
Zaledwie półtorej szklanki warzyw dziennie może wystarczyć
Zespół badawczy przekonuje, że wystarczy zaledwie 1,5 szklanki liściastych lub krzyżowych warzyw dziennie, aby znacząco zwiększyć poziom witaminy K1 w diecie. Produkty takie jak jarmuż, kapusta włoska, szpinak czy brokuły są nie tylko łatwo dostępne, ale też proste do wkomponowania w codzienne menu – zarówno w formie surowej, jak i po obróbce cieplnej.
To łatwy sposób na zwiększenie dziennego spożycia witaminy K i może obniżyć ryzyko zachorowania na choroby układu krążenia – zauważa dr Sim.
Korzyści dla układu mięśniowo-szkieletowego
Witamina K1 wpływa również korzystnie na układ mięśniowo-szkieletowy, zwłaszcza na zdrowie kości. Dzięki wspieraniu mineralizacji i zwiększaniu wytrzymałości kostnej, może być pomocna m.in. w profilaktyce osteoporozy. Dlatego spożycie warzyw bogatych w ten składnik ma działanie wielokierunkowe i powinno być stałym elementem zdrowej diety, zwłaszcza u osób starszych.
Z badań do praktyki – innowacyjne podejście ECU
Wyniki prac Montany Dupuy i dra Marca Sima stanowią fundament dla dalszych działań w ramach Future Foods and Digital Gastronomy Lab na Edith Cowan University. Celem zespołu jest opracowanie specjalistycznych posiłków, które będą wykorzystywane w badaniach klinicznych i zastosowaniach praktycznych, m.in. w placówkach opieki długoterminowej.
Obecnie tworzymy nowe produkty spożywcze, które zawierają więcej zielonych liści, bogatych w witaminę K1. Te nowe produkty spożywcze mogą być stosowane w społecznościach o szczególnych wymaganiach żywieniowych i dietetycznych, takich jak mieszkańcy domów opieki dla osób starszych – zaznacza dr Liezhou Zhong, pracownik naukowy ECU.
Jak również dodaje:
Konsolidujemy wszystkie nasze dane epidemiologiczne i przekształcamy je w namacalny produkt, który przyniesie korzyści społeczności.
👉 Wyniki oraz opis badań znajdziesz pod TYM LINKIEM
Główne wnioski
- Codzienne spożycie 1,5 szklanki zielonych warzyw liściastych, takich jak szpinak, jarmuż czy brokuły, może obniżyć ryzyko miażdżycy (ASVD).
- Witamina K1 zawarta w tych warzywach hamuje proces wapnienia naczyń i wspiera elastyczność układu krążenia.
- Badania wykazały mniejsze pogrubienie naczyń szyjnych u osób spożywających więcej witaminy K1 – to jeden z wskaźników niższego ryzyka chorób sercowo-naczyniowych.
- Naukowcy z ECU planują stworzenie specjalistycznych produktów żywieniowych dla grup o szczególnych potrzebach, np. seniorów, wykorzystując wyniki badań.
Źródło:
- European Journal of Nutrition
- Edith Cowan University

