W czerwcu 2025 r. Międzynarodowa Rada Pielęgniarek (ICN) opublikowała zaktualizowane definicje dwóch kluczowych pojęć: „pielęgniarki” i „pielęgniarstwa”. To odpowiedź na rosnącą złożoność systemów opieki zdrowotnej, zmieniającą się rolę zawodową pielęgniarek i pielęgniarzy oraz konieczność uwzględniania różnic kulturowych, społecznych i organizacyjnych w globalnej praktyce pielęgniarskiej. Na zlecenie Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych oficjalne tłumaczenie przygotował tłumacz przysięgły, a dokument został opublikowany na stronie Naczelnej Izby Pielęgniarek i Położnych. Nowe definicje mają stanowić fundament dla refleksji zawodowej, działań edukacyjnych i polityk zdrowotnych – zarówno w Polsce, jak i na świecie.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak brzmią oficjalne, zaktualizowane definicje „pielęgniarki” i „pielęgniarstwa” wg ICN z 2025 r.
- Dlaczego Międzynarodowa Rada Pielęgniarek zdecydowała się na zmianę dotychczasowych definicji.
- Jakie kompetencje i wartości zawodowe są dziś kluczowe w nowoczesnym pielęgniarstwie.
- Jakie znaczenie mają nowe definicje dla praktyki zawodowej i edukacji pielęgniarek w Polsce.
Definicja pielęgniarki wg ICN (2025)
Nowa definicja podkreśla złożoność roli pielęgniarki i jej kluczowe znaczenie dla funkcjonowania współczesnych systemów opieki zdrowotnej:
Pielęgniarka to profesjonalistka posiadająca wykształcenie w zakresie wiedzy naukowej, umiejętności i filozofii pielęgniarstwa, której praktyka podlega regulacjom opartym na ustalonych standardach i kodeksach etycznych. Pielęgniarki podnoszą poziom wiedzy na temat zdrowia, promują zdrowie, zapobiegają chorobom, chronią bezpieczeństwo pacjentów, łagodzą cierpienie, ułatwiają powrót do zdrowia i adaptację oraz dbają o godność przez całe życie i w jego ostatnim okresie. Pracują samodzielnie i współpracują w różnych środowiskach, aby poprawiać stan zdrowia poprzez rzecznictwo, podejmowanie decyzji opartych na dowodach naukowych oraz budowanie bezpiecznych kulturowo relacji terapeutycznych.
Pielęgniarki zapewniają zorientowaną na człowieka, pełną empatii opiekę kliniczną i społeczną, zarządzają usługami, usprawniają systemy opieki zdrowotnej, poprawiają zdrowie publiczne i populacji oraz promują bezpieczne i zrównoważone środowisko. Pielęgniarki kierują, edukują, prowadzą badania, promują innowacje i kształtują politykę w celu poprawy wyników zdrowotnych.
Definicja pielęgniarstwa wg ICN (2025)
Z kolei definicja pielęgniarstwa koncentruje się na wartościach etycznych, wymiarze społecznym i filozofii opieki:
Pielęgniarstwo to zawód poświęcony przestrzeganiu prawa każdego człowieka do najwyższego możliwego poziomu zdrowia poprzez wspólne zaangażowanie w zapewnianie opieki i usług opartych na współpracy, bezpiecznych kulturowo i skoncentrowanych na człowieku. Pielęgniarstwo działa na rzecz równego dostępu ludzi do zdrowia i opieki zdrowotnej oraz bezpiecznego i zrównoważonego środowiska. Praktyka pielęgniarska odzwierciedla filozofię i wartości zawodu poprzez zapewnianie profesjonalnej opieki w najbardziej osobistych aspektach życia ludzi związanych ze zdrowiem. Pielęgniarstwo promuje zdrowie, chroni bezpieczeństwo i ciągłość opieki oraz zarządza organizacjami i systemami opieki zdrowotnej. Praktyka pielęgniarska opiera się na unikalnym połączeniu wiedzy naukowej, umiejętności technicznych, standardów etycznych i relacji terapeutycznych. Pielęgniarstwo jest zaangażowane w okazywanie współczucia, sprawiedliwość społeczną i lepszą przyszłość dla ludzkości.
Dlaczego zmiana definicji ma znaczenie?
Zaktualizowane definicje ICN nie tylko opisują rolę pielęgniarki i pielęgniarstwa, ale też nadają nowy kierunek rozwoju całego zawodu. Uwzględnienie takich aspektów jak:
- niezależność zawodowa i podejmowanie decyzji na podstawie dowodów naukowych,
- troska o bezpieczeństwo kulturowe i empatyczne relacje z pacjentem,
- aktywne uczestnictwo w kształtowaniu polityki zdrowotnej i systemów opieki,
pokazuje, jak daleko wykracza dziś praktyka pielęgniarska poza tradycyjnie rozumianą opiekę przyłóżkową. Jest to także silny głos w międzynarodowej debacie na temat uznania kompetencji pielęgniarek jako integralnej części kadry eksperckiej ochrony zdrowia.
Główne wnioski
- Międzynarodowa Rada Pielęgniarek (ICN) opublikowała w czerwcu 2025 r. nowe definicje „pielęgniarki” i „pielęgniarstwa”.
- Definicje podkreślają autonomię, etykę, odpowiedzialność społeczną i rolę lidera w praktyce pielęgniarskiej.
- Oficjalne tłumaczenie, zlecone przez NIPiP, jest dostępne dla środowiska zawodowego w Polsce.
- Nowe definicje stanowią podstawę do dalszego rozwoju zawodowego i zmian systemowych w pielęgniarstwie.
Źródło:
- Naczelna Izba Pielęgniarek i Położnych

