Lato i wakacyjne wyjazdy wiążą się z większą ekspozycją na słońce, co może stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia oczu. Promieniowanie ultrafioletowe (UV) może powodować szereg problemów, w tym retinopatię słoneczną, uszkodzenie plamki żółtej, a także inne schorzenia związane z oczami. Warto zadbać o odpowiednią ochronę przed intensywnym słońcem. Prof. Anita Lyssek-Boroń, z-ca kierownika Klinicznego Oddziału Okulistyki Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego im. św. Barbary w Sosnowcu, zwraca uwagę na to, jak ważne jest świadome dbanie o wzrok w tym okresie.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie są zagrożenia dla oczu związane z nadmiernym narażeniem na promieniowanie UV latem.
- Jakie środki ochrony, takie jak okulary przeciwsłoneczne z odpowiednimi filtrami i krople nawilżające, mogą pomóc w ochronie wzroku.
- Dlaczego osoby starsze i osoby z predyspozycjami genetycznymi są szczególnie narażone na uszkodzenia związane z promieniowaniem słonecznym.
- Jakie są objawy i skutki retinopatii słonecznej oraz jak można jej zapobiegać.
Czym jest retinopatia słoneczna i jak się objawia?
Retinopatia słoneczna to uszkodzenie plamki żółtej – centralnej części siatkówki, odpowiedzialnej za ostre widzenie, w tym możliwość czytania. Jest to poważna konsekwencja narażenia oczu na intensywne promieniowanie UV, np. podczas patrzenia w słońce bez odpowiedniej ochrony.
– Retinopatia słoneczna może wystąpić, gdy patrzymy na słońce przez dłuższy czas, np. podczas zaćmienia słońca, nie używając odpowiednich filtrów w okularach – wyjaśnia prof. Lyssek-Boroń.
Długotrwałe patrzenie na słońce lub intensywna ekspozycja bez ochrony może powodować poparzenia plamki żółtej, a w efekcie bliznowacenie tej części siatkówki, co prowadzi do utraty ostrego widzenia. W skrajnych przypadkach retinopatia może całkowicie zaburzyć zdolność do czytania czy rozróżniania detali w codziennym życiu.
Rola okularów przeciwsłonecznych i kropli nawilżających
Ważnym środkiem ochrony przed promieniowaniem UV są okulary przeciwsłoneczne z certyfikowanymi filtrami UVA i UVB.
– Wielu z nas nie zdaje sobie sprawy, że okulary, które kupujemy na straganach, nie zawsze zapewniają odpowiednią ochronę przed szkodliwym promieniowaniem. Bardzo ważne jest, aby sprawdzać, czy okulary mają odpowiednie filtry – podkreśla Prof. Lyssek-Boroń.
Okulary z certyfikatami UV chronią nie tylko przed oślepieniem, ale również zapobiegają uszkodzeniom oka, takim jak zaćma czy retinopatia słoneczna. Dodatkowo stosowanie kropli nawilżających może przynieść ulgę w przypadku podrażnień spowodowanych suchym powietrzem, np. podczas długich lotów samolotem lub w klimatyzowanych pomieszczeniach. Pomagają one utrzymać odpowiednią wilgotność oka, co zapobiega uczuciu pieczenia i suchości.
Zwiększone ryzyko u osób starszych oraz z predyspozycjami genetycznymi
Szczególnie narażone na uszkodzenia związane z promieniowaniem UV są osoby starsze, powyżej 55. roku życia, u których ryzyko rozwoju zwyrodnienia plamki żółtej (AMD) znacznie rośnie.
Słońce jest groźne dla plamki żółtej, dlatego nie tylko osoby starsze, ale także osoby z predyspozycjami genetycznymi, a także osoby cierpiące na choroby naczyniowe, powinny szczególnie dbać o zabezpieczenie swoich oczu.
– Musimy pamiętać, że oprócz wieku, który na pewno jest czynnikiem, który sprawia, że niestety dochodzi do tego schorzenia, predyspozycji genetycznych, problemów naczyniowych, należy pamiętać, że światło słoneczne działa toksycznie na plamkę i u tych osób, jeżeli nie będą też chroniły oczu, może dojść do szybszej progresji tego schorzenia. – dodaje specjalistka.
Ochrona oczu w codziennym życiu – co warto wiedzieć?
Prof. Lyssek-Boroń zaleca również stosowanie ochrony oczu nie tylko podczas wakacji, ale także na co dzień.
– Korzystanie ze słońca w sposób przemyślany i zaplanowany to klucz do zdrowia naszych oczu. Warto pamiętać o odpowiednich okularach przeciwsłonecznych oraz kroplach nawilżających – mówi specjalistka.
Czapka z daszkiem lub kapelusz mogą dodatkowo chronić oczy przed nadmiernym promieniowaniem, szczególnie gdy przebywamy na świeżym powietrzu w godzinach największego nasłonecznienia.
Główne wnioski
- Retinopatia słoneczna to poważne zagrożenie dla wzroku, które może wystąpić w wyniku długotrwałego patrzenia na słońce bez odpowiedniej ochrony.
- Ochrona oczu przed promieniowaniem UV jest kluczowa, szczególnie podczas wakacji – odpowiednie okulary przeciwsłoneczne oraz krople nawilżające to podstawowe środki ochrony.
- Osoby starsze oraz te z predyspozycjami genetycznymi mają zwiększone ryzyko rozwoju poważnych problemów ze wzrokiem, takich jak zwyrodnienie plamki żółtej.
- Regularne stosowanie ochrony oczu i monitorowanie wszelkich zmian skórnych wokół oczu może pomóc w zapobieganiu poważnym schorzeniom i utrzymaniu zdrowego wzroku przez wiele lat.
Źródło:
- Wojewódzki Szpital Specjalistyczny nr 5 im. św. Barbary w Sosnowcu/ AF
