Aktywność fizyczna od lat uznawana jest za fundament profilaktyki chorób układu krążenia. Jednak nowe badanie opublikowane w European Journal of Preventive Cardiology wnosi do tej wiedzy nowe, konkretne liczby – zwłaszcza w odniesieniu do osób z nadciśnieniem tętniczym. Analiza danych od ponad 36 000 pacjentów pokazała, że zarówno większa liczba kroków, jak i szybsze tempo marszu istotnie zmniejszają ryzyko poważnych incydentów sercowo-naczyniowych (MACE), w tym udaru i zawału.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak liczba kroków i tempo chodzenia wpływają na ryzyko zawału, udaru i niewydolności serca.
- Dlaczego osoby z nadciśnieniem mogą zyskać na codziennym, nawet umiarkowanym ruchu.
- Ile kroków dziennie warto robić, aby osiągnąć efekt ochronny dla układu krążenia.
- Jakie są wnioski naukowców z jednego z największych badań z udziałem osób z nadciśnieniem.
Każdy krok ma znaczenie – dosłownie
Badanie wykazało, że w porównaniu z poziomem aktywności odpowiadającym 2300 krokom dziennie, każde dodatkowe 1000 kroków wiązało się ze spadkiem ryzyka MACE o 17% – aż do granicy 10 000 kroków. Co więcej, kroki powyżej tej liczby wiązały się z dalszym spadkiem ryzyka udaru mózgu.
Nie trzeba zatem od razu osiągać mitycznych 10 000 kroków – korzyści zdrowotne pojawiają się już znacznie wcześniej. Co ważne, intensywność marszu również ma ogromne znaczenie. Osoby, których najszybszy 30-minutowy marsz osiągał intensywność 80 kroków na minutę, miały o 30% niższe ryzyko MACE.
Korzyści potwierdzone liczbami
Badanie objęło 32 192 osoby z nadciśnieniem tętniczym, średnio w wieku 64 lat. Uczestnicy przez 7 dni nosili akcelerometry mierzące ich dzienną aktywność – zarówno liczbę kroków, jak i tempo marszu. Średni czas obserwacji wyniósł niemal 8 lat i objął łącznie 283 001 osobolat. W tym okresie odnotowano 1935 przypadków incydentów sercowo-naczyniowych.
Na podstawie danych oszacowano, że każde 1000 dodatkowych kroków dziennie skutkowało:
- 31,5 mniej przypadków MACE na 10 000 osobolat,
- 7,2 mniej przypadków niewydolności serca,
- 9,9 mniej zawałów serca,
- 10,4 mniej udarów mózgu.
Podobne zależności potwierdzono również u grupy kontrolnej obejmującej ponad 37 000 osób bez nadciśnienia. Tam każde dodatkowe tysiąc kroków zmniejszała ryzyko MACE o 20,2%, niewydolności serca o 23,2%, zawału o 17,9% i udaru o 24,6%.
Tempo też się liczy – nie tylko dystans
Autorzy badania podkreślają, że nie tylko liczba kroków, ale również ich intensywność przekłada się na efekt zdrowotny.
Krótko mówiąc, odkryliśmy, że im więcej i intensywniej chodzisz, tym mniejsze jest ryzyko wystąpienia poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych w przyszłości – powiedział prof. Emmanuel Stamatakis, dyrektor Centrum Badawczego Mackenzie Wearables na Uniwersytecie w Sydney. Wyniki te potwierdzają tezę, że każda aktywność fizyczna jest korzystna, nawet poniżej powszechnie zalecanego dziennego celu 10 000 kroków.
W praktyce oznacza to, że szybki spacer może przynieść równie dobre lub nawet lepsze efekty niż dłuższy, ale powolny marsz.
Przyszłość zaleceń dla pacjentów z nadciśnieniem
Dotychczas nie było jasne, ile dokładnie powinny chodzić osoby z nadciśnieniem, by realnie zmniejszyć ryzyko powikłań. Wyniki tego badania mogą mieć kluczowe znaczenie dla aktualizacji zaleceń klinicznych i publicznych kampanii profilaktycznych.
Nasze odkrycia oferują pacjentom przystępne i mierzalne cele dotyczące zdrowia serca, nawet poniżej 10 000 kroków dziennie – powiedział prof. Stamatakis.
Lekarze powinni promować aktywność fizyczną jako standardową opiekę, szczególnie u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym. Nasze wyniki mogą przyczynić się do opracowania nowych, dostosowanych zaleceń dotyczących zdrowia publicznego dla tych pacjentów.
Ograniczenia badania – co trzeba uwzględnić
Jak każde badanie obserwacyjne, również to ma swoje ograniczenia. Przede wszystkim aktywność fizyczną mierzono tylko na początku udziału w badaniu – nie uwzględniono ewentualnych zmian w stylu życia na przestrzeni lat. Ponadto większość uczestników pochodziła z populacji, która była stosunkowo zdrowa i wykształcona – co może wpływać na reprezentatywność wyników dla ogółu społeczeństwa.
Badacze podjęli jednak szereg działań minimalizujących ryzyko tzw. odwrotnej przyczynowości – czyli sytuacji, w której to istniejące problemy zdrowotne powodują mniejszą aktywność fizyczną, a nie odwrotnie.
👉 Wyniki oraz opis badań znajdziesz pod TYM LINKIEM
Główne wnioski
- Każde dodatkowe 1000 kroków dziennie u osób z nadciśnieniem wiązało się ze spadkiem ryzyka MACE o 17% (do 10 000 kroków dziennie).
- Szybsze tempo chodzenia (średnio 80 kroków/min przez 30 minut dziennie) obniżało ryzyko zdarzeń sercowo-naczyniowych nawet o 30%.
- Aktywność fizyczna przynosiła korzyści nawet poniżej progu 10 000 kroków, co czyni ją osiągalną dla większości pacjentów z nadciśnieniem.
- Codzienny ruch może zmniejszyć liczbę udarów, zawałów i niewydolności serca – nawet o 24 zdarzenia mniej na 10 000 osobolat w przypadku udaru.
Źródło:
- European Society of Cardiology
- European Journal of Preventive Cardiology
