Badania przeprowadzone w Australii rzucają nowe światło na skuteczność terapii poznawczo-funkcjonalnej (CFT) w leczeniu przewlekłego bólu dolnej części pleców. Wyniki trzyletniej obserwacji pokazują, że spersonalizowana interwencja oparta na modelu biopsychospołecznym może nie tylko znacząco zmniejszyć dolegliwości bólowe, ale także poprawić funkcjonowanie pacjentów na długi czas. To przełom w leczeniu jednej z najczęstszych przyczyn niepełnosprawności na świecie.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak terapia poznawczo-funkcjonalna (CFT) pomaga osobom z przewlekłym bólem pleców.
- Jakie efekty przyniosło australijskie badanie RESTORE i jak długo się utrzymywały.
- Czym różni się podejście biopsychospołeczne od tradycyjnych metod leczenia bólu.
- Jakie korzyści zdrowotne i ekonomiczne może przynieść wdrażanie CFT na szeroką skalę.
Trzyletnia skuteczność terapii CFT potwierdzona
W badaniu RESTORE, przeprowadzonym w Sydney i Perth, uczestnicy zostali objęci siedmiosegmentowym programem CFT, prowadzonym przez przeszkolonych fizjoterapeutów. Jak wynika z publikacji w The Lancet Rheumatology, osoby poddane terapii poznawczo-funkcjonalnej wykazywały istotnie mniejsze nasilenie bólu oraz poprawę sprawności w porównaniu do pacjentów objętych standardową opieką. Co istotne, efekt ten utrzymywał się przez trzy lata.
Profesor Mark Hancock z Uniwersytetu Macquarie podkreślił znaczenie wyników:
Trwałe efekty terapii CFT w dłuższym okresie czasu to nowe i bardzo ważne odkrycie.
Biopsychospołeczny model leczenia – nowe podejście do bólu pleców
Terapia poznawczo-funkcjonalna opiera się na modelu biopsychospołecznym, który uwzględnia nie tylko fizyczne, ale także psychologiczne i społeczne aspekty przewlekłego bólu.
Jak tłumaczy profesor Peter O’Sullivan z Curtin University:
Epizod bólu pleców może, co zrozumiałe, powodować niepokój i lęk, co sprawia, że ludzie nadmiernie chronią swoje ciało i unikają wykonywania typowych ruchów. Jeśli taki stan się utrzymuje, może to prowadzić do błędnego koła wrażliwości na ból i ograniczenia aktywności.
CFT koncentruje się na przełamywaniu tego mechanizmu. Program ma na celu wyposażyć pacjentów w wiedzę i umiejętności potrzebne do samodzielnego zarządzania bólem oraz przywrócenia sprawności.
CFT ma na celu umożliwienie ludziom przejęcia kontroli nad chorobą: wyposażenie ich w umiejętności radzenia sobie z bólem oraz zbudowanie ich pewności siebie, aby mogli się poruszać, być aktywni i wrócić do normalnego życia – podkreśla prof. O’Sullivan.
Ból pleców – wyzwanie zdrowotne i ekonomiczne
Ból dolnej części pleców to problem o ogromnej skali. Jak wskazuje Australijski Instytut Zdrowia i Opieki Społecznej, z chorobami kręgosłupa zmaga się ok. 4 milionów Australijczyków, co czyni je trzecią najczęstszą przyczyną obciążenia chorobami w kraju.
Profesor Hancock zwraca uwagę na konsekwencje systemowe:
Ból pleców jest najczęstszą przyczyną niepełnosprawności na świecie. Jest on tak powszechny i uciążliwy, że interwencja prowadząca do trwałej redukcji bólu i dysfunkcji ma potencjał, aby mieć znaczący wpływ na społeczeństwo i gospodarkę.
Szacuje się, że w samym tylko roku 2020–2021 Australia wydała 3,4 miliarda dolarów na leczenie bólu kręgosłupa, co odpowiadało 2,2% całkowitych wydatków systemu opieki zdrowotnej.
Krótkoterminowe rozwiązania vs długoterminowa skuteczność
Jak podkreślają autorzy badania, choć popularne metody – takie jak masaż, manipulacje czy leki – mogą przynieść krótkotrwałą ulgę, to ich długofalowa skuteczność jest ograniczona. Co więcej, niektóre z tych interwencji, zwłaszcza terapie oparte na opioidach czy procedury chirurgiczne, niosą ryzyko powikłań i uzależnień.
Takie zabiegi jak masaż, manipulacja i leki mogą zapewnić krótkotrwałą kontrolę objawów, ale w dłuższej perspektywie znacznie skuteczniejsze są podejścia uwzględniające umysł i ciało – mówi profesor Hancock. Nasze odkrycia wskazują, że ogromne obciążenie bólem dolnej części pleców można by znacznie zmniejszyć, gdyby polityka zdrowotna wspierała powszechne wdrażanie wartościowych, niskiego ryzyka i długotrwałych interwencji, takich jak terapia CFT.
👉 Wyniki oraz opis badań znajdziesz pod TYM LINKIEM
Główne wnioski
- Badanie RESTORE wykazało, że terapia poznawczo-funkcjonalna (CFT) zmniejsza ból pleców i poprawia sprawność – efekty utrzymywały się przez 3 lata.
- CFT opiera się na modelu biopsychospołecznym, który uwzględnia czynniki fizyczne, psychiczne i społeczne, dając pacjentom narzędzia do samodzielnego radzenia sobie z bólem.
- Szacuje się, że 4 miliony Australijczyków cierpią na przewlekły ból pleców, co kosztuje system opieki zdrowotnej 3,4 miliarda dolarów rocznie.
- Eksperci zalecają zastąpienie krótkoterminowych metod leczenia (takich jak opioidy i operacje) skutecznymi, bezpieczniejszymi i tańszymi strategiami, jak CFT.
Źródło:
- Macquarie University
- The Lancet Rheumatology
