W przełomowym badaniu klinicznym, prowadzonym przez naukowców z Instytutu Karolinska i Szpitala Uniwersyteckiego Karolinska, wykazano, że codzienne przyjmowanie niewielkiej dawki aspiryny może znacząco zmniejszyć ryzyko nawrotu raka jelita grubego i odbytnicy – nawet o 55% – u pacjentów z określoną mutacją genetyczną. Wyniki, opublikowane w prestiżowym czasopiśmie The New England Journal of Medicine, mogą doprowadzić do rewizji wytycznych terapeutycznych na całym świecie.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie korzyści może przynieść aspiryna po operacji raka jelita grubego.
- U jakich pacjentów lek wykazuje największą skuteczność.
- Na czym polega działanie aspiryny w kontekście nowotworów.
- Jak badania kliniczne ALASCCA mogą wpłynąć na przyszłe wytyczne leczenia.
Nowe światło na działanie znanego leku
Rak jelita grubego należy do najczęściej diagnozowanych nowotworów na świecie – co roku dotyka niemal 2 milionów ludzi. Choć operacja pozostaje głównym elementem leczenia, nawrót choroby stanowi poważne wyzwanie – 20–40% pacjentów doświadcza przerzutów, znacznie pogarszających rokowanie. Dotychczasowe badania sugerowały, że aspiryna może zmniejszać ryzyko rozwoju niektórych nowotworów, jednak brakowało twardych dowodów z randomizowanych badań klinicznych.
Badanie ALASCCA – personalizacja leczenia dzięki genetyce
Badanie ALASCCA objęło ponad 3500 pacjentów z 33 szpitali w Szwecji, Norwegii, Danii i Finlandii. U uczestników badania występowała mutacja w genach szlaku sygnałowego PIK3 – mutacja ta występuje u około 40% pacjentów z rakiem jelita grubego.
Pacjentów losowo przydzielono do jednej z dwóch grup: jedna otrzymywała 160 mg aspiryny dziennie, druga placebo – przez okres trzech lat po operacji. Efekt był wyraźny: ryzyko nawrotu choroby spadło o 55% w grupie przyjmującej aspirynę.
Aspiryna jest testowana w zupełnie nowym kontekście jako lek precyzyjny. To wyraźny przykład tego, jak możemy wykorzystać informacje genetyczne do personalizacji leczenia, a jednocześnie oszczędzać zasoby i cierpienie – mówi Anna Martling, główna autorka badania, profesor w Katedrze Medycyny Molekularnej i Chirurgii Instytutu Karolinska oraz starszy konsultant chirurgii.
Jak aspiryna wpływa na ryzyko nawrotu?
Choć dokładne mechanizmy nie są jeszcze w pełni poznane, naukowcy wskazują kilka potencjalnych dróg działania. Aspiryna:
- zmniejsza stan zapalny w organizmie,
- ogranicza aktywność płytek krwi, które mogą wspierać rozwój przerzutów,
- bezpośrednio hamuje proliferację komórek nowotworowych.
To właśnie te synergiczne efekty mogą tłumaczyć, dlaczego lek ma tak silne działanie ochronne w określonej genetycznie grupie pacjentów.
Chociaż nie rozumiemy jeszcze w pełni wszystkich powiązań molekularnych, odkrycia zdecydowanie potwierdzają biologiczne uzasadnienie i sugerują, że leczenie może być szczególnie skuteczne w przypadku genetycznie zdefiniowanych podgrup pacjentów – dodaje Martling.
Znaczenie globalne i potencjalna zmiana wytycznych
Wyniki badania ALASCCA mają szansę wpłynąć na podejście do terapii raka jelita grubego na całym świecie. Co istotne, aspiryna jest lekiem dobrze znanym, szeroko dostępnym i wyjątkowo tanim, co czyni ją potencjalnie bardzo opłacalnym narzędziem w leczeniu onkologicznym.
Aspiryna jest lekiem powszechnie dostępnym na całym świecie i wyjątkowo tanim w porównaniu do wielu nowoczesnych leków przeciwnowotworowych, co jest bardzo pozytywne – podkreśla Martling.
👉 Wyniki oraz opis badań znajdziesz pod TYM LINKIEM
Główne wnioski
- Aspiryna w dawce 160 mg dziennie zmniejsza o 55% ryzyko nawrotu raka jelita grubego u pacjentów z mutacją PIK3.
- W badaniu ALASCCA udział wzięło ponad 3500 pacjentów z 33 szpitali w krajach nordyckich.
- Skuteczność leczenia zależy od obecności specyficznych zmian genetycznych w guzie.
- Aspiryna to lek tani, znany i łatwo dostępny, co zwiększa szansę na jego szerokie zastosowanie kliniczne.
Źródło:
- Karolinska Institutet
- New England Journal of Medicine

