Apteki nie są miejscem na odpady – podkreślił prezes Naczelnej Rady Aptekarskiej, dr Marek Tomków, podczas posiedzenia sejmowej Podkomisji Stałej ds. Monitorowania Gospodarki Odpadami. Wystąpienie było odpowiedzią na pojawiające się propozycje, aby placówki farmaceutyczne zostały włączone w projekt systemu kaucyjnego, który ma ruszyć w październiku 2025 roku. Stanowisko samorządu aptekarskiego jest jednoznaczne: sprzeciw wobec pomysłu i apel o całkowite wyłączenie aptek z nowego systemu.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego apteki nie powinny być objęte systemem kaucyjnym.
- Jakie zagrożenia dla pacjentów i farmaceutów wskazuje prezes NRA.
- Kiedy rusza system kaucyjny i jakie będą jego zasady.
Stanowisko Naczelnej Rady Aptekarskiej
Dr Marek Tomków nie krył oburzenia i niepokoju, porównując proponowane rozwiązania do absurdu.
– Wyobrażacie sobie Państwo, że ktoś na oddział chirurgiczny przynosi stare butelki po piwie? A Państwo chcecie to zrobić w miejscu, gdzie robimy leki aseptyczne dla dzieci? – pytał prezes NRA, wskazując na zagrożenia dla bezpieczeństwa farmaceutycznego i pacjentów.
W opinii Naczelnej Rady Aptekarskiej włączenie aptek do systemu kaucyjnego:
- narusza obowiązujące przepisy prawa farmaceutycznego,
- wymagałoby nowelizacji ustawy refundacyjnej i rozporządzeń lokalowych,
- stwarzałoby zagrożenie dla jakości farmaceutycznej i sanitarnej,
- wiązałoby się z ryzykiem finansowym i organizacyjnym dla placówek,
- byłoby sprzeczne z misją aptek jako miejsc ochrony zdrowia.
Prezes Tomków jednoznacznie zaapelował do ustawodawców: apteki nie mogą być ani punktem zbiórki, ani uczestnikiem systemu kaucyjnego, niezależnie od ich powierzchni czy oferty.
Apteka to placówka ochrony zdrowia, nie punkt selektywnej zbiórki
Naczelna Izba Aptekarska, choć deklaruje poparcie dla idei ochrony środowiska, przypomina, że podstawową funkcją apteki jest ochrona zdrowia publicznego. Przenoszenie obowiązków związanych z gospodarką odpadami do placówek medycznych stoi w sprzeczności z ich przeznaczeniem i rolą w systemie.
Czym jest system kaucyjny i kiedy rusza?
System kaucyjny, którego wdrożenie planowane jest na 1 października 2025 roku, ma służyć zwiększeniu poziomu selektywnego zbierania i recyklingu odpadów opakowaniowych. Zakłada on:
- pobieranie kaucji za napoje w oznakowanych opakowaniach,
- możliwość zwrotu opakowań bez konieczności okazania paragonu,
- obowiązek zbiórki opakowań w sklepach powyżej 200 m²,
- tworzenie punktów zbiórki także poza jednostkami handlowymi,
- osiągnięcie poziomu selektywnej zbiórki na poziomie 77% w 2025 r. i 90% w 2029 r.
System ma być finansowany przez producentów oraz z niezwróconych kaucji i sprzedaży materiałów z recyklingu.
Wprowadzenie systemu kaucyjnego w Polsce opiera się na unijnych regulacjach, a dokładnie na dyrektywie 2019/904 przyjętej przez Parlament Europejski i Radę UE. Dokument ten, znany jako dyrektywa SUP, ma na celu ograniczenie negatywnego wpływu wybranych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko.
Główne wnioski
- Prezes NRA dr Marek Tomków stanowczo sprzeciwił się objęciu aptek systemem kaucyjnym, wskazując na poważne zagrożenia dla bezpieczeństwa pacjentów i łamanie prawa farmaceutycznego.
- Apteki nie są placówkami przeznaczonymi do gromadzenia odpadów, a włączenie ich do systemu wymagałoby zmian w kilku aktach prawnych, w tym ustawie refundacyjnej i rozporządzeniach lokalowych.
- System kaucyjny wejdzie w życie 1 października 2025 roku i obejmie sklepy oferujące napoje w opakowaniach oznaczonych specjalnym logotypem.
- System ma na celu zwiększenie poziomu recyklingu, ale jego wdrożenie powinno uwzględniać charakter i przeznaczenie poszczególnych typów placówek, w tym wyłączenie aptek z obowiązku zbierania opakowań.
Źródło:
- NIA
- gov.pl
