Od kilku tygodni w przestrzeni publicznej krążyły sprzeczne informacje o wysokości stawki żywieniowej dla pacjentów szpitali – pojawiały się różne kwoty, a nawet sugestie, że to one mają być nową dobową stawką na posiłki. Ministerstwo Zdrowia i AOTMiT wyjaśniają jednak, że ostateczna wartość wynika z połączenia dotychczasowych kosztów żywienia (średnio 43 zł) z dodatkową dopłatą 21 zł. W praktyce oznacza to, że łączny poziom finansowania dobowego żywienia pacjenta w 2026 r. wynosi 64 zł. Nowy standard żywienia, który zastępuje pilotaż „Dobry posiłek w szpitalu”, obowiązuje od 1 stycznia, a szpitale mają czas na pełne wdrożenie do 1 września.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak ustalono kwotę 64 zł na dobowe żywienie pacjenta.
- Jakie obowiązki nakłada nowy standard żywienia na szpitale.
- Jakie wnioski płyną z danych pilotażu „Dobry posiłek w szpitalu”.
- Jak zmienią się koszty finansowania żywienia według NFZ.
Standard zamiast pilotażu: nowe zasady i terminy wdrożenia
Rozporządzenie Ministra Zdrowia obowiązuje od początku roku, jednak szpitale mają dziewięć miesięcy na dostosowanie organizacji żywienia do nowych wymogów. Resort podkreśla, że standard został opracowany w oparciu o dane z pilotażu i ma ujednolicić zasady żywienia pacjentów, obejmując m.in. rolę dietetyka, ocenę stanu odżywienia, monitorowanie połykania i możliwość uwzględniania preferencji pacjenta – jeśli nie kolidują ze wskazaniami medycznymi.
Finansowanie: 43 zł + 21 zł, czyli jak powstała stawka 64 zł
Agencja Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji wyliczyła, że średni koszt żywienia pacjenta w szpitalu wynosi obecnie 43 zł za dobę. Do tej kwoty doliczono 21 zł jako element nowej wyceny procedur, co daje 64 zł. W kalkulacji uwzględniono m.in. inflację cen żywności, wynagrodzenie dietetyka oraz szacunkowy koszt pracy logopedy. Agencja podkreśla, że 21 zł to dopłata, a nie nowa pojedyncza stawka żywieniowa.
Dane z pilotażu: większość szpitali nie zużyła pełnej dopłaty
Z informacji przekazanych przez AOTMiT wynika, że placówki uczestniczące w pilotażu rzadko wykorzystywały całą przyznaną dopłatę 25,62 zł. W 93% przypadków koszty żywienia wzrosły o mniej niż 25 zł, a jedynie w 7% przekroczyły tę wartość. NFZ zwraca uwagę, że ostateczny sposób wydatkowania środków zawsze zależy od dyrektora szpitala.
Organizacja żywienia według standardu: rola lekarza i dietetyka
Nowy dokument określa, że za dobór diety odpowiada lekarz, który ocenia m.in. stan odżywienia pacjenta, ryzyko zaburzeń połykania oraz potrzeby wynikające z choroby. Jadłospisy opracowuje dietetyk z uwzględnieniem różnorodności potraw i odpowiedniej wartości odżywczej. Dodatkowym elementem standardu jest możliwość eliminacji określonych produktów na podstawie preferencji światopoglądowych lub kulturowych pacjenta – jeśli brak przeciwwskazań medycznych.
Skala zmian i koszty po stronie płatnika
NFZ szacuje, że całkowite roczne koszty żywienia szpitalnego wzrosną z 865 mln zł do 895 mln zł. Fundusz przygotowuje zarządzenia wdrażające nowy sposób finansowania, który obejmie ok. 900 świadczeń. Ministerstwo zapewnia, że nowy model ma zapewnić bardziej przewidywalne i adekwatne finansowanie, oparte na rzeczywistych danych z funkcjonowania placówek.
Główne wnioski
- Łączna stawka na żywienie szpitalne pacjenta w 2026 r. wynosi 64 zł – to suma dotychczasowych kosztów (43 zł) i dopłaty (21 zł) wynikającej z nowego standardu.
- W 93% szpitali dopłata pilotażowa nie została wykorzystana w pełnej wysokości, co potwierdziły dane AOTMiT.
- Nowy standard żywienia rozszerza rolę lekarza i dietetyka, obejmując m.in. ocenę połykania, stan odżywienia i dopasowanie jadłospisu.
- NFZ przewiduje wzrost rocznych kosztów żywienia z 865 mln do 895 mln zł, a zmiany obejmą ok. 900 świadczeń.
Źródło:
- MZ, AOTMiT, NFZ

