Beta-blokery od dekad stanowią podstawę leczenia pacjentów po zawale serca. Tymczasem nowe, przełomowe badanie REBOOT wskazuje, że u pacjentów z niepowikłanym zawałem i zachowaną funkcją serca ich stosowanie może nie przynosić klinicznych korzyści. Co więcej – u kobiet może nawet pogarszać rokowanie. Te doniesienia, zaprezentowane podczas Kongresu Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego i opublikowane w The New England Journal of Medicine, mogą zmienić obowiązujące wytyczne na całym świecie.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego beta-blokery mogą nie przynosić korzyści pacjentom po niepowikłanym zawale serca.
- Jakie ryzyko ich stosowania wykazano u kobiet z prawidłową funkcją serca.
- Co pokazało największe badanie REBOOT i jak może wpłynąć na wytyczne kliniczne.
- Jak zmieniają się standardy leczenia zawałów serca w nowoczesnej kardiologii.
Przełomowe badanie REBOOT – co warto wiedzieć?
Badanie REBOOT to największa jak dotąd randomizowana próba oceniająca zasadność stosowania beta-blokerów po niepowikłanym zawale mięśnia sercowego. Przeprowadzono je w 109 szpitalach w Hiszpanii i we Włoszech z udziałem 8505 pacjentów. Uczestnicy zostali losowo przypisani do grupy otrzymującej lub nieotrzymującej beta-blokerów po wypisie ze szpitala. Wszyscy byli objęci standardową opieką medyczną i obserwowani przez medianę 3,5 roku.
Wyniki? Nie wykazano istotnych różnic między grupami w zakresie śmiertelności, nawrotów zawałów serca czy hospitalizacji z powodu niewydolności serca.
Jak wyjaśnia główny badacz dr Borja Ibáñez, dyrektor naukowy CNIC:
Reboot zmieni praktykę kliniczną na całym świecie. Obecnie ponad 80% pacjentów z niepowikłanym zawałem mięśnia sercowego jest wypisywanych ze szpitala z zaleceniem stosowania beta-blokerów. Odkrycia Reboot stanowią jeden z największych postępów w leczeniu zawałów serca od dziesięcioleci.
Szczególne ryzyko dla kobiet
Jeszcze istotniejsze dane przyniosła analiza podgrupy kobiet. W podrzędnym badaniu REBOOT opublikowanym w European Heart Journal wykazano, że kobiety leczone beta-blokerami miały wyższe ryzyko zgonu, ponownego zawału serca lub hospitalizacji z powodu niewydolności serca niż kobiety nieotrzymujące tego leczenia.
W ciągu 3,7-letniego okresu obserwacji kobiety leczone beta-blokerami miały o 2,7% wyższe bezwzględne ryzyko zgonu w porównaniu do tych, które ich nie przyjmowały.
Podwyższone ryzyko dotyczyło wyłącznie kobiet z prawidłową funkcją serca (frakcja wyrzutowa lewej komory ≥50%). W przypadku kobiet z łagodnym pogorszeniem funkcji serca ryzyko to nie występowało.
Czy beta-blokery są jeszcze potrzebne?
Beta-blokery od lat stosowano ze względu na ich działanie zmniejszające zapotrzebowanie serca na tlen i profilaktykę arytmii. Jednak – jak zauważa dr Ibáñez – współczesne leczenie zawału serca ewoluowało.
Obecnie niedrożne tętnice wieńcowe są szybko i systematycznie otwierane, co drastycznie zmniejsza ryzyko poważnych powikłań, takich jak arytmie. W tym nowym kontekście – gdzie zakres uszkodzeń serca jest mniejszy – potrzeba stosowania beta-blokerów jest niejasna. Chociaż często testujemy nowe leki, znacznie rzadziej kategorycznie kwestionujemy ciągłą potrzebę stosowania starszych metod leczenia.
Kontekst wcześniejszych badań
Badanie REBOOT wpisuje się w szereg innych przełomowych analiz prowadzonych przez CNIC i Mount Sinai. Warto przypomnieć o dwóch z nich:
- SECURE – badanie wykazało, że polypill (aspiryna, ramipril, atorwastatyna w jednej tabletce) zmniejsza ryzyko zdarzeń sercowo-naczyniowych o 33% po zawale serca.
- DapaTAVI – wykazało, że dapagliflozyna i empagliflozyna poprawiają rokowania u pacjentów po przezcewnikowej implantacji zastawki aortalnej.
To badanie zmieni wszystkie międzynarodowe wytyczne kliniczne. Dołącza ono do innych, przełomowych badań prowadzonych przez CNIC i Mount Sinai – takich jak SECURE z polypill i DapaTAVI – które już zmieniły niektóre globalne podejścia do chorób sercowo-naczyniowych”, podsumowuje dr Valentin Fuster, główny badacz, prezes Mount Sinai Fuster Heart Hospital i dyrektor CNIC.
👉 Wyniki oraz opis badań znajdziesz pod TYM LINKIEM
Główne wnioski
- Beta-blokery nie poprawiają rokowania u pacjentów po niepowikłanym zawale serca z prawidłową funkcją serca – wykazało to badanie REBOOT z udziałem 8505 pacjentów.
- Kobiety leczone beta-blokerami miały wyższe ryzyko zgonu i hospitalizacji niż kobiety nieprzyjmujące tych leków – różnica ta nie dotyczyła mężczyzn.
- Badanie może zmienić globalne wytyczne kliniczne – obecnie ponad 80% takich pacjentów wypisywanych jest ze szpitala z receptą na beta-blokery.
- REBOOT było niezależnym badaniem, bez finansowania ze strony przemysłu farmaceutycznego, przeprowadzonym przez CNIC i Mount Sinai we współpracy z instytutem w Mediolanie.
Źródło:
- The Mount Sinai Hospital
- New England Journal of Medicine
