Zespół naukowców z University of Southampton i University of Bergen dostarczył nowych dowodów na to, że otyłość u chłopców w okresie dojrzewania może mieć długofalowe skutki nie tylko dla ich własnego zdrowia, ale również dla zdrowia ich przyszłych dzieci. Badanie opublikowane w Nature Communications Biology wykazało, że nadmierna masa ciała u nastolatków wpływa na epigenetykę – mechanizmy regulujące aktywność genów – w komórkach rozrodczych, a zmiany te mogą być dziedziczone przez potomstwo.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak otyłość u chłopców w okresie dojrzewania może wpłynąć na zdrowie ich przyszłych dzieci.
- Czym są zmiany epigenetyczne i jak regulują ekspresję genów u potomstwa.
- Dlaczego wczesne interwencje zdrowotne mogą zmniejszyć ryzyko astmy i otyłości u kolejnych pokoleń.
- Jakie wnioski z badania mają znaczenie dla przyszłych strategii zdrowia publicznego.
Zmiany epigenetyczne związane z otyłością w okresie dojrzewania
Badacze przeanalizowali dane od 339 osób w wieku 7–51 lat. Ocenili, jak zmiany w budowie ciała ojców w okresie młodzieńczym – zwłaszcza przyrost masy tłuszczowej – wiążą się z sygnaturami epigenetycznymi u ich dzieci. Skoncentrowano się na metylacji DNA, procesie chemicznym, który reguluje ekspresję genów i może być modyfikowany przez czynniki środowiskowe, takie jak dieta i styl życia.
Naukowcy zidentyfikowali zmiany epigenetyczne w ponad 2000 miejsc w 1962 genach, które odgrywają kluczową rolę w adipogenezie (tworzeniu komórek tłuszczowych) i metabolizmie lipidów. Zmiany te były silnie powiązane z wyższym ryzykiem astmy, otyłości i obniżonej funkcji płuc u potomstwa.
Dziedziczne konsekwencje otyłości – najbardziej narażone córki
Jednym z istotnych odkryć było to, że wpływ epigenetyczny otyłości ojców był bardziej wyraźny u córek niż u synów. Naukowcy zaobserwowali, że inne geny były zaangażowane w przypadku dzieci różnej płci, co sugeruje różne szlaki biologiczne odpowiedzialne za dziedziczenie tych zmian.
Nadwaga przyszłych ojców w okresie dojrzewania była związana z silnym sygnałem w DNA ich dzieci, który był również związany z prawdopodobieństwem, że ich dzieci same będą miały nadwagę – podkreślają autorzy badania.
Dr Negusse Tadesse Kitaba z University of Southampton wyjaśnia:
Wczesne dojrzewanie, kiedy chłopcy zaczynają rozwijać plemniki, wydaje się być kluczowym oknem podatności na wpływy stylu życia, które napędzają zmiany epigenetyczne u przyszłego potomstwa.
Znaczenie wyników dla zdrowia publicznego
Eksperci wskazują, że uzyskane wyniki mają duże znaczenie dla strategii zdrowia publicznego, szczególnie w kontekście rosnącej na całym świecie epidemii otyłości dziecięcej. Interwencje zdrowotne skupione na młodych chłopcach mogą nie tylko poprawić ich własne zdrowie, ale także zapobiegać chorobom u ich przyszłych dzieci.
Prof. Cecilie Svanes z University of Bergen zaznacza:
Nowe odkrycia mają istotne implikacje dla zdrowia publicznego i mogą być przełomem w strategiach interwencji w zakresie zdrowia publicznego. Sugerują, że brak zajęcia się problemem otyłości wśród młodych nastolatków dzisiaj może zaszkodzić zdrowiu przyszłych pokoleń, pogłębiając nierówności zdrowotne na kolejne dekady.
Kontekst globalny i dalsze kierunki badań
Badanie, sfinansowane przez Norweską Radę ds. Badań Naukowych, wpisuje się w szerszy nurt badań nad wpływem czynników środowiskowych i stylu życia na zdrowie epigenetyczne. Coraz więcej danych wskazuje, że zdrowie reprodukcyjne mężczyzn ma większy wpływ na kolejne pokolenia, niż wcześniej sądzono.
Prof. John Holloway z University of Southampton podkreśla:
Otyłość wśród dzieci rośnie na całym świecie. Wyniki tego badania pokazują, że jest to problem nie tylko dla zdrowia populacji teraz, ale także dla przyszłych pokoleń.
👉 Wyniki oraz opis badań znajdziesz pod TYM LINKIEM
Główne wnioski
- Otyłość u chłopców w okresie dojrzewania wpływa na zmiany epigenetyczne w komórkach rozrodczych, co może zwiększać ryzyko astmy, otyłości i niewydolności płuc u ich dzieci.
- Badanie objęło 339 osób i wykazało zmiany w ponad 2000 miejsc w 1962 genach u dzieci ojców, którzy przybrali na wadze jako nastolatkowie.
- Efekty epigenetyczne były silniejsze u córek, co wskazuje na zróżnicowane mechanizmy dziedziczenia zależne od płci dziecka.
- Eksperci podkreślają, że profilaktyka otyłości wśród młodzieży męskiej może przynieść długofalowe korzyści zdrowotne dla przyszłych pokoleń.
Źródło:
- Communications Biology
- University of Bergen
